Judas
in een
Stellingwarver vertaeling
De brief van Judas is een kotte brief zonder een speciaol nuumde adressering. De schriever dudet himzels an as Judas, de breur van Jakobus. In de evangelies wodden Jakobus en Judas nuumd as breurs van Jezus. Et ligt dan ok veur de haand dat mit Judas in disse brief een breur van Jezus bedoeld is. Over de echthied van de brief bestaon verschillende gedaachten. Goenend mienen dat de brief inderdaod schreven is deur Judas, de breur van Jezus. Neffens heur is de brief tussen omdebi'j 50 en 60 n.Chr. schreven. Mar aanderen betogen dat de in de brief beschreven situaosie op een laetere schriefdaotum wist, eerder an et aende van de eerste of et begin van de twiede ieuw. In dat geval is et niet zo wis dat de brief deur Jezus zien breur schreven is, mar zol hi'j van iene wezen die mit de naeme van Judas zien betoog wat gezag geven wol. Waor de brief schreven is is hielendal niet bekend.
De stijl van de brief is kot en krachtig; d'r wodt op een dringende wieze een beroep op de lezers daon.
Heufdthema van de brief is de oproep om staandvaastig vechten te blieven veur et geleuf zoas dat overleverd is, en vaaste te holen an wat Jezus zien apostels zegd hebben. D'r wodt beschreven hoe aandere meensken, die vanwegens heur handelswieze en idenen een geveer vormen veur et geleuf, de gemiente binnenkommen binnen. De auteur stelt dat al vaastestaot dat disse meensken straft wodden zullen, en dat et onverstanig is om ze te volgen. As onderbouwing verwiest hi'j naor een tal situaosies uut de geschiedenis waoruut bliekt dat overtreders ok daodwarkelik deur God straft wodden, zoas de ontrouwe Israëlieten in de woestijn nao de uuttocht uut Iegypte, en de inwoners van de steden Sodom en Gomorra. Een tal van de opsomde gebeurtenissen is allienig uut butenbiebelse Joodse geschriften bekend. Dit gelt bi'jglieks veur de val van de engels en et gevecht tussen de duvel en de engel Michaël om et lichem van Mozes. En et lot van de in Judas beschreven indringers wodt neffens Judas al veurzegd in een profetie die ofkomstig is uut et Joodse boek 1 Henoch.
Vertaeling van de Biebel (NBG 2004)
deur Piet Bult uut Ni’jberkoop
Judas 1.
De brief van Judas.
01 Van Judas, knecht van Jezus Christus en breur van Jakobus. An iederiene die reupen binnen en an wie de liefde van God, de Heit, en de bescharming van Jezus Christus te diel valen.
02 Baarmhattighied veur jim, vrede en liefde, in overvloed.
03 Geliefde breurs en zusters, ik was vaaste van doel om jim te schrieven over de redding van oons allemaole, mar ik vien et now neudig om jim in disse brief op te roepen om te vechten veur et geleuf dat veur iens en veur altied an de heiligen overdreugen is.
04 D'r bin jommes zonder daj’m d’r wat van verneumen hebben meensken onder jim kommen van wie et vonnis al lange leden schriftelik vaastelegd is: goddelozen, die de genaode van oonze God misbruken as veurweensel veur losbaandighied en die oonze ienige meester en Heer, Jezus Christus, niet erkennen.
05 Ik wil jim d'r an herinneren – ok al weten jim dit allemaole eins wel – dat de Heer zien volk weliswaor veur iens en veur altied uut Iegypte vri'jmaekt het, mar laeter iederiene die niet geleufde, ommebrocht het.
06 Daenk ok an de engels die heur oorspronkelike pesisie ontrouw wodden en et heur toewezen plak verleuten: tot et oordiel op de grote dag hoolt hi'j heur mit onverbreekbere boeien in de onderwereld gevangen.
07 En herinnere jim ok Sodom en Gomorra en de naobersteden. Krek as die engels pleegden zi'j ontucht en leupen ze aachter wezens an die aanders weren as zi'jzels, en now liggen ze daor as ofschrikwekkend veurbeeld, straft mit een nooit weer dovend vuur.
08 En toch doen disse zonuumde zieners krek etzelde: zi'j bezoedelen heur lichem, wiezen et gezag van de Heer of en lasteren de hemelse machten.
09 Alderdeegst de aartsengel Michaël waogde et niet om de duvel te beschuldigen en te veroordielen doe hi'j mit him ruziede over et lichem van Mozes. Hi'j zee allienig mar: "Mag de Heer jow straffen."
10 Mar disse meensken lasteren alles waorvan zi'j gien weet hebben; en wat ze, krek as redeloze dieren, instinktmaotig wél begriepen wodt heur ondergang.
11 Mar o wee! Zi'j gaon de weg van Kaïn, en krek as Bileam geven ze heur veur geld over an bedriegeri’je, en krek as Korach gaon ze an heur opstanighied te onder.
12 Ze bin een schaandvlekke op jim liefdesmaoltieden: ze doen heur schaemteloos te goed en zorgen allienig veur heurzels. Wolken zonder waeter bin et, votjaegd deur de wiend, bomen die alderdeegst in et laete naojaor gien vrucht dregen, twiekeer ofsturven, ontwotteld,
13 wilde golven op zee die heur eigen schaande opschoemen, dwaelsteerns die veur iewig de diepste duusternis waacht.
14 Zi'j bin et ok over wie Henoch, de zeuvende generaosie vanof Adam, profeteerd het doe hi'j zee: "Ik zie de Heer kommen mit zien heilige tienduzendtallen
15 om over iederiene zien vonnis uut te spreken; alle goddeloze zundige meensken zal hi'j veroordielen veur alle goddeloze daoden die zi'j in heur goddelooshied begaon hebben en veur de hadde woorden waormit ze him beledigd hebben."
16 Zi'j doen niks aanders as krimmeneren en zaegen, ze laoten heur leiden deur heur begeerten, snoeven mar wat en praoten aanderen naor de mond om d'r zels beter van te wodden.
17 Mar, geliefde breurs en zusters, daenk an wat de apostels van oonze Heer Jezus Christus al zegd hebben:
18 "An et aende van de tied zullen d'r spotters kommen, die heur leiden laoten deur heur goddeloze begeerten."
19 Et bin meensken die verdieldhied zi'jen en allienig op et eerdse richt binnen; zi'j hebben de Geest niet.
20 Mar jim, geliefde breurs en zusters, moe'n jim leven bouwen op et follement van jim slim heilige geleuf. Laot jim bi'j et bidden leiden deur de heilige Geest,
21 hool vaaste an God zien liefde, en zie uut naor de baarmhattighied van oonze Heer Jezus Christus, die jim et iewige leven geven zal.
22 Ontfarm jim over diegene die twiefelen
23 en redde aanderen deur heur bi'j et vuur weg te holen. Jim medelieden mit nog weer aanderen moet saemengaon mit aangst; hebbe alderdeegst een hekel an de kleren die zi'j mit heur lichem bezoedeld hebben.
24-25 De ienige God, die de macht het om jim veur stroffelen te huden en jim onberispelik en juichend van bliedschop veur zien majesteit verschienen te laoten, die oons reddet deur Jezus Christus, oonze Heer, him beheurt de luuster, de majesteit, de kracht en de macht, veur alle iewighied, now en tot in alle iewighied. Amen.