in een

Stellingwarver vertaeling

De brief an de Galaten.

Disse brief van de apostel Paulus is adresseerd an de Galaten. Galatië was liekegoed de naeme veur een laansdouwe as veur een Romeinse perveensie. Beide laggen in et midden van Klein-Azië, et Turkije van now. De laansdouwe omvatte et gebied rond Ankara van vandaege-de-dag. De perveensie was vule groter en bestreek ok et gebied tot veer an de zuudkaante van Ankara. Paulus schreef an een groep van gemienten, mar waor disse gemienten krek plaetst wodden moeten, wodt uut de brief niet dudelik. Meerstal wodt op grond van Handelingen 16:6 docht an een tal steden in et zuden van de Romeinse perveensie (Ikonium, Lystra en Derbe). De brief is riekaans argens in de jaoren 53-55 schreven.

Galaten kan daelezet wodden as een retorische brief die een protte lange zinnen kent en een protte theologisch taelgebruuk. Et is ok een foeleinige brief. Opvalend is ondermeer dat an et begin gien daankwoord schreven is, dwas tegen Paulus zien gewoonte in om an et begin van een brief te schrieven dat hi'j God daankt veur de adresseerden (zie bi'jglieks Romeinen 1:8-15).

De gemienten in Galatië bestonnen veurnaemelik uut kristenen die niet van Joodse komof weren. Paulus had in zien prediking bi'j heur alle naodrok legd op et geleuf en et vertrouwen in Christus. Mar nao zien vertrek hebben kristelike verkondigers van Joodse herkomst de Galatische gemienten de wet van Mozes opleggen wild. Zo zol de in de Joodse wet veurschreven besniedenis neudig wezen om et heil te kriegen. Paulus verzet him foel tegen disse ni'je prediking, en benaodrokt dat wie gien Jood was doe hi'j kristen wodde, him niet an de Joodse wet hoeft te gaon holen.

Et ontbreken van een daankwoord an et begin van de brief dot vermoeden dat de verkondigers al een stokmennig successen onder de Galatische gemienten boekt hadden. Riekaans weren de Galaten van miening dat de ni'je leer mit zien strenge regels serieuzer was as Paulus zien bosschop van vertrouwen in Christus, en hadden zi'j heur vertrouwen in de legitimiteit van et apostelschop van Paulus verleuren.

In et eerste pat van de brief, heufdstok 1 en 2, schrift Paulus over de verdediging van zien wark. Alle naodrok ligt op zien roeping, op de echthied van zien verkondiging en op de goedkeuring d'r van deur de autoriteiten in Jeruzalem. Vanof heufdstok 3 haelt Paulus foel uut naor dienend die heur beïnvloeden laoten hebben deur aandere verkondigers. Hi'j benaodrokt nog es dat veur kristenen de Joodse wet gien weg tot heil meer kan wezen. Et geleuf is heur in vri'jhied, buten de wet omme, geven en de Galaten zollen disse vri'jhied beholen moeten. Vanof 5:13 staon anwiezings hoe de gemienteleden heur te gedregen hebben.


Vertaeling van de Biebel (NBG 2004)

deur Piet Bult uut Ni’jberkoop

Galaten 1.

De brief an de Galaten.

01 Van Paulus, een apostel die niet ansteld of stuurd is deur meensken, mar deur Jezus Christus en God, de Heit, die Christus uut de dood opwekt het.
02 An de gemienten in Galatië, ok naemens alle breurs en zusters die bi'j mi'j binnen.
03 Genaode is mit jim en vrede van God, oonze Heit, en van oonze Heer Jezus Christus,
04 die himzels geven het veur oonze zunden om oons te bevri'jden uut disse deur et kwaod beheerste wereld. Dat is de wil van oonze God en Heit.
05 Him komt de ere toe tot in alle iewighied. Amen.

Et waore evangelie.

06 Et dot mi'j ni'j dat jim zo vlogge ofkerig wodden binnen van him die jim deur de genaode van Christus reupen het en dat jim al zo rap naor een aander evangelie overgaon binnen.
07 D'r is gien aander evangelie, d'r bin allienig mar meensken die jim in alteraosie brengen en et evangelie van Christus verdri'jen willen.
08 As iene jim wat zegt dat in tegenspraoke is mit wat ik jim zegd hebbe, al was ik et zels of een engel uut de hemel – vervluukt is hi'j!
09 Ik hebbe et al eerder zegd en zeg et now nog es: as iene jim wat zegt dat in tegenspraoke is mit wat jim kregen hebben – vervluukt is hi'j!
10 Perbeer ik now meensken te overtugen of God? Perbeer ik seins meensken te behaegen? As ik dat nog de hieltied doen zol, zol ik gien knecht van Christus wezen.
11 Ik verzekere jim, breurs en zusters, dat et evangelie dat ik jim verkondigd hebbe niet deur meensken bedocht is
12 – ik heb et ok niet van een meenske kregen of leerd – mar dat Jezus Christus mi'j eupenbaord is.
13 Jim hebben heurd hoe ik vroeger neffens de Joodse godsdienst leefde, dat ik de gemiente van God mit vaosie vervolgde en heur perbeerde uut te roeien.
14 Ik leefde de Joodse wetten hiel wat percieser nao as pattie van mien generaosie en zette mi'j vol overgaove in veur de gewoonten van oons veurgeslacht.
15 Mar doe besleut God, die mi'j al veur mien geboorte uutkeuzen had en die mi'j deur zien genaode reupen het,
16 om zien Zeune in mi'j te eupenbaoren, zodat ik him an de heidenen bekend maeken zol. Ik hebbe doe gien meenske om raod vraogd
17 en bin ok niet naor Jeruzalem gaon, naor heur die eerder apostel weren as ik. Ik bin votdaolik naor Arabia gaon en bin van daor weeromme gaon naor Damascus.
18 Pas drie jaor naotied gong ik naor Jeruzalem om Kefas te ontmoeten, en ik bleef twie weken bi'j him.
19 Mar van de overige apostels he'k gieniene zien, behalven Jakobus, de breur van de Heer.
20 God is mien getuge dat ik jim de waorhied schrieve.
21 Doe gong ik naor et kustgebied van Syrië en van Cilicië.
22 De christengemienten in Judea hadden mi'j nog nooit ontmoet,
23 mar iederiene had over mi'j vertellen heurd: "De man die oons vroeger vervolgde, vertelt now over et geleuf dat hi'j doe perbeerde uut te roeien."
24 En zi'j prezen God om mi'j.



Galaten 2.

01 Nao verloop van veertien jaor gong ik opni'j naor Jeruzalem, tegere mit Barnabas en Titus.
02 Dat was mi'j in een eupenbaoring opdreugen. In besleuten ronte legde ik de belangriekste breurs et evangelie veur dat ik an de heidenen verkondig, want ik wol mi'j d'r van vergewissen dat mien inspannings, doe en now, niet veur niks weren.
03 Mar alderdeegst Titus, die mit mi'j gaon was, wodde niet dwongen om him besnieden te laoten, hoewel hi'j toch een Griek is.
04 Dat wollen allienig een peer schienbroeders, die as spionnen binnendrongen weren om d'r aachter te kommen hoe as wi'j oonze vri'jhied, die we in Christus Jezus hebben, bruukten. Zi'j wollen slaven van oons maeken.
05 Mar we bin gien mement veur heur zwicht, want de waorhied van et evangelie mos in jim belang beholen blieven.
06 De belangriekste breurs – heur pesisie interesseert me trouwens niet, God slat gien acht op et anzien van een meenske – hebben mi'j tot niks verplicht.
07 Aanders wat, doe zi'j inzaggen dat mi'j de verkondiging onder de heidenen toevertrouwd was, zoas an Petrus de verkondiging onder de besnedenen
08 – want zoas God Petrus kracht geven had veur zien wark onder de Joden, zo had hi'j mi'j kracht geven veur mien wark onder de onbesnedenen –,
09 en ze dus de genaode onderkenden die mi'j schonken was, doe riekten Jakobus, Kefas en Johannes, die as steunders gullen, mi'j en Barnabas de broederhaand: wi'j zollen naor de heidenen gaon, zi'j naor de besnedenen.
10 Oonze ienige verplichting was dawwe de aarme meensken ondersteunden, en dat is ok krekt waor ik mi'j veur inzet hebbe.
11 Mar doe Kefas in Antiochië was, heb ik mi'j eupenlik tegen him verzet, want zien gedrag was niet goed te keuren.
12 Hi'j at de hieltied mit de heidenen, mar doe d'r boden van Jakobus kwammen, trok hi'j him weeromme en at hi'j appat, omreden hi'j bange was veur de veurstanders van de besniedenis.
13 De aandere Joden deden mit him mit, en alderdeegst Barnabas leut him mitslepen deur heur huichelderi'je.
14 Doe ik zag dat ze niet de rechte weg naor et waore evangelie leupen, zee ik tegen Kefas, in anwezigens van iederiene: "Ie bin een Jood, mar ie leven as een heiden en holen je niet an de Joodse gebruken; hoe kun ie dan opiens heidenen dwingen om as Joden te leven?"

Rechtveerdig veur God deur et geleuf in Jezus Christus.

15 Hoewel wi'j Joden van geboorte binnen en gien zundige meensken uut aandere volken,
16 weten wi’j dat gieniene as rechtveerdige anneumen wodt deur de wet nao te leven, mar deur et geleuf in Jezus Christus. Ok wi'j bin tot et geleuf in Christus Jezus kommen om daordeur, en niet deur de wet, rechtveerdig te wodden, want gieniene wodt rechtveerdig deur de wet nao te leven.
17 En in oons streven om deur Christus rechtveerdig te wodden, bliekt dat wi'jzels ok zundige meensken binnen. Betekent dit dat Christus dus in dienst staot van de zunde? Nee, vanzels niet.
18 Mar as ik weer anneme wat ik verwurpen had, maek ik van mezels opni'j een overtreder.
19 Want ik bin wegraekt deur de wet en leef niet langer veur de wet, mar veur God. Mit Christus bin ik krusegd:
20 ikzels leef niet meer, mar Christus leeft in mi'j. Mien leven hier op eerde leef ik in et geleuf in de Zeune van God, die mi'j liefhad het en him veur mi'j priesgeven het.
21 Ik keur God zien genaode niet of; awwe deur de wet rechtveerdig wodden kunnen zollen, zol Christus veur niks wegraekt wezen.



Galaten 3.

Et geleuf en de wet.

01 Galaten, jim hebben jim verstaand verleuren! Wie het jim toch in zien ban kregen? Ik hebbe jim Jezus Christus toch eupenlik en dudelik as de krusigde verkondigd?
02 Ik wil mar ien ding van jim weten: hebben jim de Geest kregen deur de wet nao te leven of deur te luusteren en te geleuven?
03 Bin jim warkelik zo dwaes om weer op jim eigen kracht te vertrouwen, en niet langer op de Geest?
04 Is alles wat jim mitmaekt hebben dan veur niks west? Dat kan toch niet!
05 Geft God jim de Geest en goddelike krachten omreden jim de wet naoleven? Of geft hi'j ze omreden jim naor him luusteren en op him vertrouwen?
06 Van Abraham wodt zegd: "Hi'j vertrouwde op God, en dat wodde him as een daod van gerechtighied toerekend."
07 Jim zien dus dat zi'j die geleuven kiender van Abraham binnen.
08 Now het de Schrift veurzien dat God ok aandere volken deur geleuf annemen zol en daorom an Abraham verkondigd: "In jow zullen alle volken zegend wodden."
09 En dus wodt iederiene die geleuft tegere mit Abraham, de geleuvige, zegend.
10 Mar iederiene die op de wet vertrouwt is vervluukt, want d'r staot schreven: "Vervluukt is iederiene die niet alles dot wat et boek van de wet bepaolt."
11 Dat gieniene deur de wet veur God rechtveerdig wodt, is hielemaole dudelik, want d'r staot ok schreven: "De rechtveerdige zal leven deur geleuf."
12 An de aandere kaante, is de wet niet gronded op geleuf, want d'r staot: "Wie dot wat de wet veurschrift, zal leven."
13 Mar Christus Jezus het oons vri'jkocht van disse vluuk deur veur oons vervluukt te wodden, want d'r staot schreven: "Vervluukt is ieder meenske die an een paol hangt."
14 Zo zollen deur him alle volken patten in de zegen van Abraham en zollen wi'j, zoas oons beloofd is, deur et geleuf de Geest kriegen.
15 Breurs en zusters, ik geef jim et veurbeeld van een rechtsgeldig testement, een testement dat deur een meenske bekrachtigd is. Gieniene kan zoe'n testement ongeldig verklaoren of d'r wat an toevoegen.
16 Now gaf God zien beloften an Abraham en zien naokommeling. Let wel, d'r staot niet "naokommelingen", krek as et een hieleboel angaot, mar et gaot om iene: "je naokommeling" – en die naokommeling is Christus.
17 Ik bedoel dit: de wet, die vierhonderddattig jaor nao de belofte geven wodde, maekt et testement dat deur God bekrachtigd, is niet ongeldig. De wet kan de belofte nooit ontkrachten.
18 Ommes, as de arfenis ofhaankelik van de wet wezen zol, zol ze niet ofhaankelik wezen van de belofte, mar et is now krek deur zien belofte dat God zien genaode an Abraham geven het.
19 Waorom dan toch de wet? De wet is naotied invoerd om oons bewust te maeken van de zunde, in de tied dat de naokommeling an wie de belofte daon was nog kommen mos. Zi'j wodde deur engels an een bemiddeler geven.
20 Mar bemiddeling is niet neudig as d'r mar iene is die haandelt, en God haandelt allienig.
21 Is de wet daorom in stried mit God zien belofte? Grif niet. As de wet leven brengen kunnen zol, zol de wet oons ok rechtveerdig maeken kunnen.
22 Mar de Schrift het alles in de macht van de zunde legd, zodat de belofte geven wodden kon op grond van geleuf in Jezus Christus, an wie op him vertrouwen.
23 Veurdat dit geleuf kwam, wodden we deur de wet bewaekt; we leefden in gevangenschop tot et geleuf eupenbaord wodden zol.
24 Kotomme, de wet hul toezicht op oons totdat Christus kwam, zodat we deur oons vertrouwen op God as rechtveerdigen anneumen wodden konnen.
25 Mar now et geleuf kommen is, staon we niet langer onder toezicht,
26 want deur et geleuf in Christus Jezus bin jim allemaole kiender van God.
27 Jim allemaole die deur de deup iene mit Christus wodden binnen, hebben jim mit Christus omgeven.
28 D'r bin gien Joden of Grieken meer, slaven of vri'jen, manluden of vrouwluden – jim bin allemaole iene in Christus Jezus.
29 En omreden jim Christus toeheuren, bin jim naokommelingen van Abraham, arfgenaemen neffens de belofte.




Galaten 4.

01 Ik bedoele dit: zolange een arfgenaem minderjaorig is, verschilt hi'j in niks van een slaaf, ok al is hi'j al de eigener van de hiele arfenis.
02 Hi'j staot onder voogdij en toezicht tot et deur zien heit vaaststelde tiedstip kommen is.
03 Op dezelde meniere weren wi'j ok, doe'we nog onmondig weren, onderwurpen an de machten van de wereld.
04 Mar doe de tied kommen was stuurde God zien Zeune, geboren uut een vrouw en onderwurpen an de wet,
05 mar stuurd om oons vri'j te kopen van de wet zodat wi'j zien kiender wodden zollen.
06 En omreden jim zien kiender binnen, het God oons de Geest van zien Zeune geven, die "Abba, Heit" ropt.
07 Jim bin now gien slaven meer, jim bin kiender van God en as zien kiender bin jim arfgenaemen, deur de wil van God.
08 Doe jim God nog niet kenden, weren jim onderwurpen an goden die hielendal gien goden weren.
09 Hoe is et dan toch meugelik dat jim die God kennen leerd hebben, meer nog, deur God kend binnen, jim opni'j tot die zwakke, aarmzalige machten keren en jim daoran as slaven onderwarpen willen?
10 Jim holen jim warkelik vaaste an feestdaegen, maonden, seizoenen en jaoren?
11 Ik bin bange dat al mien inspannings veur jim hielemaole van onnut west binnen.

Vri'jhied en slavernij.

12 Breurs en zusters, ik smeek jim, wees zoas ik, want ik bin zoas jim. Jim hebben mi'j nooit ienig kwaod daon.
13 Herinneren jim jim niet de eerste keer dat ik jim et evangelie brocht hebbe? Ik kwam bi'j jim doe ik ziek was,
14 en hoewel mien ziekte jim d'r alle anleiding toe gaf, hebben jim mi'j toch niet veracht of verstoten. Jim hebben mi'j in jim midden opneumen as een engel van God, as Christus Jezus zels.
15 Doe prezen jim jim gelokkig. Wat is daor now nog van over? Ik kan van jim getugen dat jim alderdeegst jim ogen uutrokt hebben zollen om ze an mi'j te geven.
16 Bin ik dan now inienen jim vi'jaand wodden, omreden ik jim de waorhied zegge?
17 Die aanderen doen alles veur jim, mar heur bedoelings bin slecht: zi'j drieven een wigge tussen jim en mi'j, en dan moe'n jim alles veur heur doen.
18 Et is goed as jim jim inspannen, mar doe et dan ok veur de goeie zaeke, en doe et butendat altied, dus niet allienig as ik bi'j jim bin.
19 Kiender, zolange Christus gien inhoold in jim krigt, deurstao ik iederkeer weer kraompiene om jim.
20 Hoe graeg zol ik now bi'j jim wezen willen en op een aandere toon mit jim praoten, want ik maek mi'j zorgen over jim.
21 Vertel mi'j es, jim willen jim onderwarpen an de wet, mar luusteren jim wel naor de wet?
22 D'r staot schreven dat Abraham twie zeunen had: iene van zien meid en iene van zien vri'jgeboren vrouw.
23 De zeune van de meid daankte zien geboorte an de loop van de netuur, mar die van de vri'jgeboren vrouw an de belofte.
24-25 Dit is een beeld: de vrouwluden staon veur twie verbonden. Hagar staot veur et verbond van de barg Sinai in Arabia, dat slaven geft. As beeld van dat verbond belichemt Hagar et Jeruzalem van vandaege-de-dag, dat mit zien kiender in slavernij leeft.
26 Mar et hemelse Jeruzalem is vri'j, en dat is oonze moeke,
27 want d'r staot schreven: "Wees verhoopt, onvruchtbere vrouw, ie die gien kiender kriegen. Jubel en juich, ie die gien wenen kennen. Want zi'j die zonder man is, het meer kiender as zi'j die mit een man is."
28 En jim, breurs en zusters, bin krekt as Isaak, kiender van de belofte.
29 Mar zoas de zeune die krachtens de netuur geboren wodde de zeune vervolgde die krachtens de Geest geboren wodde, zo wodden wi'j now ok vervolgd.
30 Mar wat zegt de Schrift? "Jaeg de meid en heur zeune vot, want de zeune van de vri'jgeboren vrouw mag niet de arfenis patten mit de zeune van de meid."
31 Daorom dus, breurs en zusters, bin wi'j gien kiender van de meid, mar van de vri'jgeboren vrouw.



Galaten 5.

01 Christus het oons bevri'jd zodat wi'j in vri'jhied leven zollen; hool dus staand en laot jim niet opni'j een slavejok opleggen.
02 Luuster naor wat ik, Paulus, tegen jim zegge: as jim jim besnieden laoten, zal Christus jim niks opleveren.
03 Ik verzekere jim dat iederiene die him besnieden lat verplicht is om de wet hielendal nao te leven.
04 As jim perberen deur God as een rechtveerdige anneumen te wodden deur de wet nao te leven, dan bin jim van Christus losmaekt en hebben jim God zien genaode verspeuld.
05 Want deur de Geest hopen en verwaachten wi'j dawwe op grond van geleuf as rechtveerdigen anneumen wodden.
06 In Christus Jezus is et hielemaole onbelangriek aj' wel of niet besneden binnen. Et is allienig van belang daj' geleuven en de liefde kennen, die et geleuf an zien kracht helpt.
07 Jim weren zo goed op weg, wie het jim verhinderd om de waorhied volgen te blieven?
08 Niet hi'j, die jim reupen het.
09 Bedaenke goed: Al een betien desem maekt et hiele deeg zoer.
10 De Heer geft mi'j de overtuging dat jim en ik et daor hielendal over iens binnen. Mar degenen die jim in alteraosie brengen zullen straft wodden, wie ze ok binnen.
11 En wat mi'jzels angaot, breurs en zusters, as ik nog de hieltied de besniedenis verkondigen zol, waorom wor ik dan vervolgd? Dan zol et kruus zien kracht toch verliezen en niet langer een strukelblok wezen?
12 Ze mossen heur lubben laoten, die onruststokers!

Leven deur de Geest.

13 Breurs en zusters, jim bin reupen om vri'j te wezen. Misbruuk die vri'jhied niet om jim eigen verlangsten te bevredigen, mar dien mekeer in liefde,
14 want de hiele wet is vol van die iene uutspraoke: "Hebbe jow naoste lief as jowzels."
15 Mar as jim mekeer in de haoren vliegen, pas dan mar op dat jim niet deur mekeer opeten wodden.
16 Ik zegge jim dus: laot jim leiden deur de Geest, dan bin jim niet richt op jim eigen begeerten.
17 Wat wi'j uut oonszels naojaegen is in tegenspraoke mit de Geest, en wat de Geest verlangt is in tegenspraoke mit oonszels. Et iene gaot tegen et aander in, dus jim kun niet doen waj'm mar willen.
18 Mar aj’m deur de Geest leided wodden, bi’j’m niet onderwurpen an de wet.
19 Et is bekend wat oonze eigen wil allemaole in gang zet: ontucht, zedelooshied en losbaandighied,
20 ofgoderi'je en toveri'je, vi'jaandschop, twiespalt, jaloezie en woede, gekonkel, gehaspel en rivaliteit,
21 falegrein, zoep- en vreetparti'jen, en nog meer van dat soorte dingen. Ik herhael de waorschouwing die ik jim al eerder gaf: wie him an disse dingen overgeven, zullen gien pat hebben an et keuninkriek van God.
22 Mar de vrucht van de Geest is liefde, vreugde en vrede, geduld, vrundelikhied en goedens, geleuf,
23 zaachtmoedighied en zelsbeheersing. D'r is gien wet die daor wat tegen het.
24 Wie Christus Jezus toeheurt, het zien eigen netuur mit alle hatstocht en begeerte an et kruus sleugen.
25 As de Geest oons leven leided, lao'we dan ok die kaante uutgaon, die de Geest oons wiest.
26 Lao'we mekeer niet uut eigenwaon de voete dwaszetten en mekeer gien kwaod hatte toedregen.



Galaten 6.

01 Breurs en zusters, as jim marken dat iene van jim een misstap begaon het moej’m, die deur de Geest leided wodden, him zaachtmoedig weer op et rechte pad brengen. Pas op daj'm zels niet tot misstappen verleided wodden.
02 Dreeg mekeers lasten, zo leven jim de wet van Christus nao.
03 Wie daenkt dat hi'j wat is wiels hi'j niks is, bedriegt himzels.
04 Laot iederiene zien eigen daoden naogaon, dan het hi'j misschien wat om groots op te wezen, zonder him d'r bi'j aanderen op veurstaon te laoten.
05 Want ieder meenske moet zien eigen last dregen.
06 Wie onderwezen wodt, moet al et goeie dat hi'j leert mit zien leermeester patten.
07 Vergisse jim niet, God lat niet mit him spotten: wat een meenske zi'jt, zal hi'j ok oogsten.
08 Wie op de akker van zien zundige netuur zi'jt, oogst de dood, mar wie op de akker van de Geest zi'jt oogst et iewige leven.
09 Lao'we daorom et goeie doen, zonder op te geven, want awwe niet verzwakken zuwwe oogsten as de tied daorveur kommen is.
10 Lao'we dus, in de tied die oons nog overblift, veur iederiene et goeie doen, veural veur oonze geleufsgenoten.
11 Jim zien et an de grote letters: ik schrieve jim now eigenhaandig.
12 Degenen die d'r zo op andringen dat jim jim besnieden laoten, willen allienig een goeie indrok maeken en et veur wezen dat ze vervolgd wodden omwille van et kruus van Christus.
13 Zi'j bin veur de besniedenis mar leven zels niet neffens de wet; ze willen dat jim jim besnieden laoten om heur daor zels op veurstaon te laoten kunnen.
14 Mar ik – ik wil mi'j op niks aanders veurstaon laoten as et kruus van Jezus Christus, oonze Heer, waordeur de wereld veur mi'j krusegd is en ikke veur de wereld.
15 Et is hielemaole onbelangriek aj' wel of niet besneden binnen, belangriek is daj' een ni'je schepping binnen.
16 Laot d'r vrede en baarmhattighied wezen veur iederiene die bi'j disse maote blift, en veur et Israël van God.
17 En laot van now an gieniene mi'j meer tegenwarken, want ik drege de littekens van Christus in mien lichem.
18 Breurs en zusters, de genaode van oonze Heer Jezus Christus is mit jim. Amen.