Ester (Grieks)
in een
Stellingwarver vertaeling
Et
boek Ester het zien naeme kregen van de heufdpersoon, Ester, een Joodse vrouw
an et Perzische hof die heur volksgenoten veur driegende ondergang huded. Et
verhael speult him of in de vuufde of vierde ieuw v.Chr., in de tied van de
regering van Artaxerxes I of II. De Griekse versie van et boek Ester is een
vertaeling van een Hebreeuws boek Ester. Dit Hebreeuwse boek, dat niet beweerd
bleven is, was zels een bewarking van et oons bekende boek Ester, dat in de
Hebreeuwse biebel opneumen is. Te opzichte van et canonieke boek Ester bin in
Ester Grieks vassen ingekort en bewarkt, mar d'r bin ok zes grote toevoegings
te vienen. In de vertaeling wodden die angeven mit de letters A tot en mit F.
Neffens Ester Grieks F:11 wodde et boek in Jeruzalem uut et Hebreeuws vertaeld
deur een zekere Lysimachus, en opstuurd naor Iegypte om et poerimfeest bi'j de
Joden daor te introduceren. Riekaans bevatte et boek doe nog niet de decreten
van de keuning (toevoeging B en E), mar bin die laeter toevoegd. Ester Grieks
is ontstaon en gruuid tussen 160 v.Chr. en 90 n.Chr.
Et
boek kan kerakteriseerd wodden as een novelle. Et wodt ok wel anduded as een
historiserend wiesheidsverhael: een moraliserende bosschop, verpakt in een
verhael. Wat genre en thema angaot vertoont et boek relaosie mit et boek Judit.
Et Grieks van et boek is over et algemien goed, mar beheurlik ienvooldig.
Alliend de decreten van de keuning bin in hiel verzorgd Grieks schreven. Krek
as in Ester Hebreeuws wodt in Ester Grieks de heufdlijn van et boek vormd deur
et plan van Haman om et Joodse volk te verdistreweren, en de veriedeling
daorvan deur Mordechai en Ester. Ok de aord van et poerimfeest is een
belangriek thema. Een groot verschil mit Ester Hebreeuws is dat in Ester Grieks
de hiele geschiedenis expliciet as deur God wild en in gaank zet beschreven
wodt. Zo wodt een theologisch element, God zien zorg veur zien volk, toevoegd.
Et
boek begint mit een droom waorin de Joodse hoveling Mordechai op cryptische
wieze van God te heuren krigt wat d'r gebeuren zal (a:1-11). Dan wodt uutstokt
hoe de Joden bedriegd wodden (A:12-3:15). Mordechai gaot naor zien nicht Ester,
iene van de vrouwluden van de Perzische keuning, en overtuugt heur van de
noodzaeke om bi'j de keuning veur heur volk om genaode te smeken, ondaanks et
feit dat heur leven daordeur geveer lopen kan (4:1-17). Et centrum van et boek
bestaot uut gebeden van Mordechai en Ester waorin zi'j God om hulpe vraogen
(C:1-30). Daornao heuren we hoe de keuning Ester welwillend kriegt (D:1-5:5A)
en hoe de Joden bi'j slot van zaeke de overwinning behaelen (5:5B-10:2). Et
verhael sluut of mit een verwiezing naor et begin: Mordechai herinnert him zien
droom en begript dat de hiele geschiedenis d'r al in veurspeld was (10:3-F:10).
In F:11 wodt de Griekse vertaeler nog vermelded.
Vertaeling van de Biebel (NBG 2004)
deur Piet Bult uut Ni’jberkoop
Ester (Grieks) 1
Mordechai
zien droom
01 In et twiede jaor van de regering van keuning
Artaxerxes de Grote, op de eerste dag van de maond nisan, had Mordechai, de
zeune van Jaïr, de zeune van Simi, de zeune van Kis, uut de stamme Benjamin,
een droom.
02-03 Disse Mordechai was een Jood, iene van de
meensken die tegere mit Jechonja, de keuning van Juda, deur keuning
Nebukadnessar van Babylonië as ballings uut Jeruzalem wegvoerd weren, en hi'j
woonde in de stad Susa. Hi'j was een invloedriek man, die een funktie an et
keuninklik hof uutvoerde.
04 Dit was de droom van Mordechai: Raozen en kebaol,
donderslaegen en eerdebevings, alderaosie op eerde.
05 Twie grote draken gongen op mekeer of, klaor om te
vechten. Zi'j brulden luud,
06 en deur dit gebrul maekten alle volken heur op veur
de stried tegen et volk van de rechtveerdigen.
07 Een dag van diepe duusternis, verdrokking en
benauwenis, geweld en grote alderaosie op eerde.
08 D'r breuk paniek uut onder et rechtveerdige volk;
zi'j vreesden dat onheil heur treffen zol en bereidden heur veur op heur
ondergang.
09 Ze reupen God an, en uut heur roepen ontston een
grote waetervloed, zoas uut een kleine bron een briede revier.
10 Et zunnelocht verscheen, de nederigen wodden
verheven en wie in hoge anzien stonnen wodden deur heur verzwolgen.
11 Naodat Mordechai wakker wodden was, bleef hi'j
prakkeseren over zien droom, waorin hi'j zien hadde wat God van doel was; tot
laete in de aovend spande hi'j him tot et uterste in om de droom te begriepen.
Mordechai
veurkomt een anslag
12 Op een keer lag Mordechai in de tuun van et peleis
uut te rusten, krek as Gabata en Tarra, twie eunuchen die de keuning as
paleiswachter dienden.
13 Hi'j heurde hoe zi'j mitenneer overlegden,
luusterde andachtig en kwam zo te weten dat zi'j een plan beraomden om keuning
Artaxerxes om et leven te brengen. Hi'j brocht de keuning van heur veurnemen op
de hoogte.
14 De keuning onderwurp de twie eunuchen an een
verheur; zi'j bekenden en wodden wegleided.
15 De keuning leut disse gebeurtenis schriftelik
vaasteleggen, zodat de heugenschop d'r an beweerd blieven zol, en ok Mordechai
schreef d'r over.
16 Zo kwam et dat de keuning Mordechai een funktie an
et hof verliende en him kedo's gaf.
17 Haman, de zeune van Hammedata, een Bugeeër, ston
bi'j de keuning in hoge anzien. Hi'j zun op middels om Mordechai en zien volk
kwaod te doen, om wat d'r gebeurd was mit de twie eunuchen van de keuning.
Ester
(Grieks) 2
Keuninginne
Wasti verstoten
01 Et was in et dadde regeringsjaor van Artaxerxes, de
Artaxerxes die over honderdzeuvenentwintig perveensies heerste, tot in India.
02 In dat jaor, doe hi'j veur et eerst in Susa
zetelde,
03 hul hi'j een feestelike ontvangst veur zien
dienstvolk, veur de rieksgroten van de Perzen en de Meden, veur gaasten uut
aandere volken en veur de oppersatrapen.
04-05 Doe dit feest veurbi'j was en de keuning
honderdtachtig daegen lange de riekdom van zien keuninkriek en de pracht en
praol waorin hi'j him verheugde zien laoten hadde, richtte hi'j veur alle
inwoners van de stad een drinkfeest an, dat zes daegen duurde. Et wodde hullen
in de binnerhof van et keuninklik peleis,
06 die versierd was mit draperieën van fien linnen en
ketoen. Mit purperen linnen koorden weren disse vaastemaakt an de goolden en
zulveren kapitelen van marmeren en granieten pilaoren. Op een mozaïekvloer van
smaragd, parelmoer en marmer stonnen goolden en zulveren rustbanken, waorover
ragfiene spreien mit een borduursel van kleurrieke bloemmotieven laggen, en
rondomme weren rozen stri'jd.
07 D'r weren bekers van goold en zulver en ok vul d'r
een kleine robijnen beker mit een weerde van dattigduzend telent te bewonderen.
En d'r was een overvloed an zute wien zoas de keuning die zels graeg dronk.
08 D'r gullen veur dit drinkfeest gien van teveuren
vaastestelde regels, omreden keuning Artaxerxes et zo wol; hi'j had de
hofmeesters opdreugen an zien weensken en an die van de gaasten integen te
kommen.
09 Ok Wasti, de keuninginne, richtte een drinkfeest
an, veur de vrouwluden in et keuninklik peleis.
10 Op de zeuvende dag, doe keuning Artaxerxes in een
vrolike bujje was, beveelde hi'j Haman, Bazan, Tarra, Boraze, Zatolta, Abataza
en Taraba – de zeuven eunuchen die zien knechten weren –
11 om de keuninginne bi'j him te brengen. Hi'j wol
heur in heur weerdighied bevestigen deur heur de keuninklike heufdbaand omme te
doen, en heur schoonhied zien laoten an de rieksgroten van de volken, want zi'j
was mooi.
12 Mar keuninginne Wasti geheurzemde him niet, zi'j
weigerde mit de eunuchen mit te gaon. De keuning vuulde him raekt. Poerlelk
13 zee hi'j tegen zien dienstvolk: "Dit is wat
Wasti zegd het. Oordiel en neem een besluut."
14 Van de rieksgroten van de Perzen en de Meden weren
Arkeseüs, Sarsateüs en Malesear de meerst vertrouwde raodsheren van de keuning,
zi'j bekliedden de hoogste pesisies. Zi'j traden naor veuren
15 en gavven an hoe d'r neffens de wet te opzichte van
keuninginne Wasti haandeld diende te wodden, now zi'j niet daon had wat de
eunuchen heur naemens de keuning beveulen hadden.
16 Memuchan zee tegen de keuning en de rieksgroten:
"Niet alliend tegenover de keuning het keuninginne Wasti heur misdreugen,
mar ok tegenover alle rieksgroten en bestuurders van et keuninkriek."
17-18 (de keuning had heur ommes verteld wat de
keuninginne zegd hadde, wat bescheid zi'j him geven hadde.) "As de
gemalinnen van de Perzische en Medische rieksgroten heuren hoe zi'j keuning
Artaxerxes bescheid geven het, zullen zi'j heur vandaege nog op eenzelde wieze
tegenover heur echtgenoten durven te misdregen.
19 Laot de keuning daorom, as et him goeddonkt, een
keuninklik besluut uutveerdigen dat schriftelik as een wet van de Meden en de
Perzen vaastelegd wodt, zodat et niet veraanderd wodden kan. Hierin moet
bepaold wodden dat de keuninginne van now of an gien toegang meer het tot de
keuning en dat hi'j heur keuninklike weerdighied an een vrouw geven zal die
beter is as zi'j.
20 Laot rondomme bekend wodden wat wet de keuning veur
zien riek weenskt uut te veerdigen. Dan zullen alle vrouwluden heur
echtgenoten, aarm of riek, mit respekt bejegenen."
21 Et veurstel van Memuchan vun instemming bi'j de
keuning en de rieksgroten, en de keuning volgde et op.
22 Hi'j stuurde brieven naor alle dielen van zien
riek, naor iedere perveensie in heur eigen tael, mit as gevolg dat alle
manluden thuus respekt betoond wodde.
Ester
(Grieks) 3
Ester as
keuninginne keuzen
01 Nao verloop van tied was de lelkens van de keuning
bedaord, mar hi'j wol niks meer van Wasti weten, want hi'j herinnerde him mar
al te goed wat zi'j zegd hadde en wat oordiel hi'j over heur veld hadde.
02 Zien knechten zeden: "D'r zollen veur de
keuning mooie, nog ongerepte maegies zocht wodden moeten.
03 Laot de keuning daorom in alle perveensies van zien
riek gevolmachtigden anstellen mit de kommedaosie om op zuuk te gaon naor mooie
maegies die nog maegd binnen en heur naor Susa brengen, naor et vrouweverblief.
Daor moe'n de meensken heur dan toevertrouwen an de beddebeweerder die de keuning
as haremwaachter dient, en heur veurzien van balsem en alles wat zi'j veerder
neudig hebben.
04 En laot de vrouw die de keuning et meerst bevaalt
dan keuninginne wodden in et plak van Wasti." Dit veurstel vun instemming
bi'j de keuning en hi'j voerde et uut.
05 Now woonde d'r in Susa een zekere Mordechai, een
Jood. Hi'j was een zeune van Jaïr, de zeune van Simi, de zeune van Kis, uut de
stamme Benjamin,
06 iene van de meensken die deur keuning Nebukadnessar
van Babylonië as ballings uut Jeruzalem wegvoerd weren.
07 Hi'j hadde een pleegdochter, die Ester hiette; zi'j
was een dochter van Amminadab, een breur van Mordechai zien heit. Naodat heur
oolden wegraekt weren had Mordechai heur opvoeding op him neumen, mit de
bedoeling om heur tot vrouw te nemen; et was een mooi maegien.
08 Mar doe et bevel van de keuning bekend maekt was en
d'r een protte maegies in Susa bi'jenneer brocht en onder toezicht van de
haremwaachter Gai steld wodden, wodde Ester ok bi'j disse haremwaachter brocht.
09 Et maegien ston him an en wun zien genegenhied.
Daorom leut hi'j heur zonder uutstel de balsem en et veurschreven eten geven en
stelde hi'j heur zeuven dienstmaegies uut et keuninklik peleis te beschikking.
Hi'j behaandelde heur en heur kameniersters in et vrouweverblief goed.
10 Ester vertelde niet uut wat femilie zi'j stamde of
uut wat laand zi'j kwam; Mordechai had heur jommes op et hatte drokt om dit
niet bekend te maeken.
11 En iedere dag kuierde Mordechai langs de veurtuun
van et vrouweverblief, in de hoop te weten te kommen hoe et Ester vergong.
12 Ieder maegien kreeg een schoonhiedsbehaandeling:
zes maonden wodde ze gemasseerd mit mirre-eulie, zes maonden mit roekende
balsems en crèmes. Doe heur schoonhiedsbehaandeling nao twaelf maonden klaor
was,
13 was et mement kommen om naor de keuning toe te
gaon. Degene an wie et opdreugen was, brocht heur van et vrouweverblief naor et
keuninklik peleis.
14 Aovens gong ze daor naor binnen, en as ‘t morgen
wodde gong ze naor een aander pat van et vrouweverblief, waor de beddebeweerder
Gai de keuning as haremwaachter diende. Een maegien gong gienertied een twiede
keer naor de keuning toe, behalven as ze persoonlik bi'j him ontbeuden wodde.
15 Op een dag was et de beurt van Ester, de dochter
van Mordechai zien ome Amminadab, om naor de keuning toe te gaon. Niks van wat
de haremwaachter heur anraoden hadde, had ze aachterwege laoten, en ze wekte
dan ok de bewondering van iederiene die heur zag.
16 Zo gong Ester bi'j keuning Artaxerxes binnen, in et
zeuvende jaor van zien regering, in de twaelfde maond, de maond adar.
17 En de keuning vuulde liefde veur Ester, meer as
alle aandere maegies wun zi'j zien genegenhied. Hi'j keus heur as zien vrouw en
dee heur de keuninklike heufdbaand om.
18 Om zien huwelik mit Ester te vieren, richtte de keuning
veur al zien dienstvolk en alle machthebbers een drinkfeest an dat zeuven
daegen duurde. Ok schul hi'j zien onderdaonen heur schulden kwiet.
Mordechai
veurkomt een anslag
19 Mordechai voerde een funktie uut an et hof.
20 Ester had nog de hieltied niet verteld uut wat
laand zi'j ofkomstig was, zoas Mordechai heur op et hatte drokt hadde. Hi'j had
d'r wel bi'j heur op androngen om, krek as doe zi'j nog bi'j him woonde, ontzag
veur God te hebben en heur an zien geboden te holen. Zi'j veraanderde heur levenswieze
niet.
21 De twie eunuchen die et bevel voerden over de
keuninklike liefwacht, argerden heur d'r an dat Mordechai een goeie funktie
kregen hadde, en ze beraomden een plan om keuning Artaxerxes omme te brengen.
22 Mordechai heurde van heur veurnemen. Hi'j brocht
Ester d'r van op de hoogte en zi'j lochtte de keuning over et komplot in.
23 De keuning ondervreug de twie eunuchen en leut heur
ophangen, en om Mordechai te eren gaf hi'j kommedaosie om van de dienst die
disse him bewezen hadde een antekening te maeken in de riekskronieken, zodat de
heugenschop daor an beweerd blieven zol.
Ester
(Grieks) 4
Bevelschrift
tegen de Joden
01 Nao verloop van tied wodde Haman, de zeune van
Hammedata, een Bugeeër, deur keuning Artaxerxes mit een hoge pesisie vereerd:
hi'j kreeg et belangriekste plak onder et dienstvolk.
02 Alleman an et keuninklik hof beug him iederkeer
veur him daele, want zo had de keuning et beveulen. Mar Mordechai beug
gienertied veur him.
03 Et dienstvolk sprak Mordechai daorover an:
"Waoromme negeren jow et bevel van de keuning, Mordechai?"
04 Dit vreugen ze him iedere dag weer, zonder dat hi'j
heur wat van heur woorden antrok. Bi'j slot van zaeke lichtten zi'j Haman d'r
over in dat Mordechai gien geheur geven wol an et gebod van de keuning en dat
hi'j heur verteld hadde dat hi'j een Jood was.
05 Doe Haman heurde dat Mordechai him niet veur him
deur de kni'jen gong, wodde hi'j raozend,
06 en hi'j nam him veur om alle Joden in Artaxerxes
zien riek uut te roeien.
07 In et twaelfde regeringsjaor van Artaxerxes stelde
Haman een dekreet op, en hi'j wurp et lot over alle daegen en over alle
maonden, iene veur iene, om een dag vaaste te stellen waorop hiel Mordechai
zien volk ommekommen zol. Et lot vul op de veertiende dag van de maond adar.
08 Daornao zee Haman tegen keuning Artaxerxes:
"D'r is een bepaold volk, heer, dat over hiel jow keuninkriek verspreided
tussen de aandere volken leeft. Heur wetten verschillen van die van alle
aandere volken en an jow wetten holen zi'j heur niet. De keuning het d'r
aldermeenst baot bi'j om heur nog langer te dulden.
09 As et de keuning goeddonkt, laot hi'j dan
verordenen om heur omme te brengen. Dan zal ik tienduzend telent zulver an de
keuninklike schatkiste betaelen."
10 De keuning dee zien ring of, gaf him an Haman om
daor et bevelschrift tegen de Joden mit te verzegelen,
11 en hi'j zee: "Jow geld meugen jow holen, en
mit dat volk kun jow doen wat jow goeddonkt."
12 Zo wodden op de dattiende dag van de eerste maond
de schrievers van de keuning ontbeuden. In kommedaosie van Haman schreven zi'j,
in naeme van keuning Artaxerxes, een brief an alle bevelhebbers en an de
gouverneurs van ieder van de honderdzeuvenentwintig perveensies, van India tot
Ethiopië, an ieder van heur in de tael van zien eigen volk.
13 Ofschriften van disse brief wodden deur
bosschoppers rondomme in et riek verspreided. D'r wodde in beveulen om op iene
bepaolde dag van de twaelfde maond, de maond adar, et Joodse volk uut te
roeien; heur bezittings mochten ofpakt wodden.
Ester
(Grieks) 5
01 Hier volgt de tekst van de brief:
"Artaxerxes,
de grote keuning, maekt de gouverneurs van alle honderdzeuvenentwintig
perveensies van India tot Ethiopië en de onder heur staonde
districtsbestuurders et volgende bekend.
02 As vost over een protte volken en heerser over hiel
de bewoonde wereld, heb ik de weens om mien onderdaonen een in alle opzichten
rimpelloos bestaon te geven – ik perbere in mien bestuur de hieltied de grootst
meugelike redelikhied en welwillendhied, en wodde niet eigenwies deur heerszucht
dreven. Ik wol beschaeving brengen tot an de veerste greenzen van et
keuninkriek, zodat et volk veilig reizen kunnen zol, en ik wol de deur
iederiene gunterde vrede herstellen.
03 Doe ik mien raodsheren de vraoge veurlegde op wat
wieze dit daon wodden kon, het Haman, die bi'j oons uutblinkt deur zien helder
inzicht, die bliek geven het van een niet oflaotende toewijding en onwankelbere
trouw en die et twiede plak in et keuninkriek innemt,
04 oonze andacht d'r op vestigd dat d'r onder alle
stammen van de wereld een kwaodwillig volk mingd het dat in zien wetten ofwiekt
van ieder aander volk en de keuninklike verodderings altied negeert, waordeur
ofbreuk daon wodt an et deur oons zo onberispelik voerde beleid.
05 Naodat wi'j aldus vaastesteld hebben dat alliend
dit volk zonder onderbreking mit iederiene in onmin leeft, him an vremde wetten
hoolt, ofkerig is van oonze gebruken en de zwaorste misdaoden begaot, waordeur
d'r in et keuninkriek gien stabiliteit beriekt wodt,
06 verordenen wi'j dat degenen die anduded in et
bevelschrift van Haman wodden, oonze gevolmachtigde en oonze twiede heit,
radikaol en onverbiddelik uutroeid wodden moeten, vrouwluden en kiender
inbegrepen, zonder dat ok mar iene ontzien wodt, en wel nog in dit jaor, op de
veertiende dag van de twaelfde maond, de maond adar.
07 As zi'j die heur in et verleden en in et now
kwaodwillig betoond hebben, op iene dag mit geweld et doderiek injaegd wodden,
zal oons dat veur de toekomst verzekeren van een stabiel bestuur dat van now of
an in alle rust uutoefend wodden kan."
Ester
(Grieks) 6
14 In iedere perveensie wodden ofschriften van de
brief ophongen. Alle volken wodden hierin opdreugen om heur tegen de nuumde dag
klaor te holen.
15 De meensken leuten gien tied verleuren gaon, ok in
Susa niet. En wiels de keuning en Haman et op een drinken zetten, raekte de
stad in rep en roer.
Ester
(Grieks) 7
Mordechai
zien beroep op Ester
01 Doe Mordechai vernam wat d'r gaonde was, scheurde
hi'j zien kleren, hulde him in een rouwklied en gooide stof over zien heufd.
Hi'j haostte him langs de heufdstraote de stad deur, wiels hi'j alsmar uutreup:
"D'r wodt een hielendal onschuldig volk veroordield!"
02 Veur de paleispoort bleef hi'j staon, want et was
niet toestaon de hof van et peleis in rouwkleding binnen te gaon.
03 In alle perveensies waor de brief ophongen wodde
heerste binnenkot diepe rouw onder de Joden: zi'j jammerden luud, zi'j trokken
een rouwklied an en legden heur daele in et stof.
04 De kameniersters en de eunuchen brochten Ester op
de hoogte van wat d'r gaonde was. Slim schrokken leut zi'j Mordechai kleraosie
brengen, zodat hi'j die anstrupen zol in plak van zien rouwklied. Mar hi'j
weigerde om dat te doen.
05 Doe ontbeud Ester de beddebeweerder Achrateüs, heur
persoonlike knecht, en stuurde him naor Mordechai om te vraogen wat d'r krek
gaonde was.
07 Mordechai vertelde him wat d'r gebeurd was, en hoe
Haman de keuning tienduzend telent veur de schatkiste toezegd hadde as de Joden
ommebrocht wodden zollen.
08 Butendat gaf hi'j him et in Susa ophongen ofschrift
van de brief waorin heur dood gelast wodde; dat mos hi'j an Ester zien laoten.
"En," zee Mordechai, "vraog heur mit klem om naor de keuning te
gaon, om him veur et volk om genaode te smeken. Zegge heur weeromme te daenken
an de tied dat zi'j nog een ienvooldig bestaon leidde en deur mi'j grootbrocht
wodde, now Haman, de op iene nao belangriekste in et riek, bi'j de keuning op
oonze dood androngen het. Zi'j moet de Heer anroepen en bi'j de keuning veur
oons pleiten.
09 Achrateüs gong naor Ester weeromme en brocht heur
alles over.
10 Hierop zee Ester: "Gao Mordechai zeggen
11 dat alle volken van et keuninkriek weten dat iedere
man of vrouw die zonder ontbeuden te wezen naor de keuning gaot en in de
binnerhof komt, reddeloos verleuren is. Alliend degene wie de keuning zien
goolden scepter toestikt, brengt et d'r levend van of. En ik bin now al in gien
dattig daegen bi'j de keuning reupen."
12 Doe Achrateüs Ester heur bescheid an Mordechai
overbrocht,
13 dreug Mordechai him op dit tegen Ester te zeggen:
"Daenke mar niet dat ie as ienige van alle Joden in et riek ontkommen
zullen.
14 As ie now niks ondernemen, now et mement d'r is,
komt d'r van een aandere kaante wel hulpe en bescharming veur de Joden. Mar ie
en je heiten femilie kommen dan omme. Wie wet bin ie wel krek mit et oge op
disse situaosie, keuninginne wodden."
15 Doe leut Ester heur knecht dit bescheid an
Mordechai overbrengen:
16 "Roepe de Joden die in Susa wonen bi’j mekeer
en vaast veur mi'j: eet niet en drink niet, daegs niet en naachs niet, drie
daegen lange. Ok mien kameniersters en ik zullen niks eten. Daornao za'k naor
de keuning gaon, al is dat tegen de wet en breng ik mien leven daormit in
geveer."
17 Doe gong Mordechai vot, en hi'j dee wat Ester van
him vraogd hadde.
Ester
(Grieks) 8
Bidden van
Mordechai en Ester
(C)
01 Mordechai reup de Heer an. Weerommedaenkend an
alles wat de Heer daon hadde,
02 biddede hi'j: "Heer, o Heer, keuning die over
alles heersen, jow hebben macht over al wat bestaot. As jow Israël redden
willen, kan gieniene dat verhinderen.
03 Jow hebben de hemel en de eerde maekt en alles wat
d'r op eerde te bewonderen is.
04 Daorom bin jow Heer over alles en kan gieniene him
tegen jow, de Heer, verzetten.
05 Alles is jow bekend, Heer, jow weten dat ik niet
uut overmoed, eigendunk of grootsighied haandelde doe ik weigerde om mi'j daele
te bugen veur die hoogmoedige Haman.
06 Ik zol bereid west wezen om zien voetzolen te tuten
a'k Israël daormit redden kund hadde.
07 Ik hebbe alliend zo haandeld omreden ik een meenske
niet meer ere geven wol as God. Ik zal mi'j gienertied veur iene aanders
daelebugen as veur jow, mien Heer; jow weten dat dit gien grootsighied is.
08 Heer, mien God, jow die keuning binnen, God van
Abraham, speer jow volk, want ze bin op oonze verinnewaosie uut, zi'j hebben
d'r heur zinnen op zet om oons, die jow van ooldsher toebeheuren, omme te
brengen.
09 Veronachtzem jow eigendom niet, et volk dat jowzels
uut Iegypte vri'jkocht hebben.
10 Verheur mien gebed, ontfarm jow over oons, jow
eigen volk, en laot oonze rouw in bliedschop veraanderen. Laot oons in leven,
zodat wi'j de lof van jow naeme zingen kunnen, Heer, en breng wie jow loven
niet tot zwiegen."
11 Hiel Israël raosde et uut, omreden et de dood veur
ogen had.
12 Ok keuninginne Ester zocht, in doodsnood, heur
toevlocht bi'j de Heer.
13 Zi'j trok heur staotsiekleren uut en struupte een
rouwklied an, en in plak van heur heufd mit kostbere parfums te besprenkelen,
gooide ze d'r stof en smerigte over. Zi'j bestedede gien inkelde andacht an
heur lichem, en waor ze aanders een weelde an sieraoden dreug, hong now heur
verwarde haor.
14 Zo biddede zi'j tot de Heer, de God van Israël.
"Mien Heer," zee ze, "jow die as ienige oonze keuning binnen,
helpe mi'j, now ik alliend stao en gien aandere helper hebbe as jow,
15 want ik gao mien leven op et spul zetten.
16 Vanof mien geboorte he'k in de stamme waoruut ik
komme vertellen heurd dat jow, Heer, uut alle volken Israël keuzen hebben om
veur altied jow eigen volk te wezen. Uut iederiene die iens leefd het keuzen
jow oonze veuroolden, en jow hebben veur heur daon wat jow toezegd hadden.
17 Wi'j hebben tegen jow zundigd en jow hebben oons
uutleverd an oonze vi'janen,
18 omreden wi'j heur goden vereerd hebben. Jow bin
rechtveerdig, Heer.
19 Mar now is oonze bittere knechtschop heur niet
genoeg meer, now hebben zi'j heur ofgoden plechtig zweerd om
20 et volk dat jow toeheurt uut te roeien, om te
verhinderen dat jow toezegging uutkomt. Zi'j willen wie jow loven de mond
snoeren en de glaans van jow tempel en jow alter doven,
21 en zi'j willen de mond van de heidense volken
eupendoen, zodat die heur waangoden loven en veur altied ere bewiezen an een
keuning die starfelik is.
22 Geef jow scepter niet pries an wie niet iens
bestaon, laot niet toe dat oonze vi'janen vernederd om oonze ondergang lachen,
mar laot heur plannen him tegen heur keren, en stelle de aanstoker van dit
alles in et eupenbaor terechte.
23 Vergeet oons niet, Heer, eupenbaor jow in disse
tied van nood. En geef mi'j moed, keuning van de goden, hoogste in macht.
24 Legge mi'j de juuste woorden in de mond a'k
tegenover de leeuw stao, en laot him de man die de stried mit oons angaon is
haten, zodat hi'j en zien mitstaanders verdistreweerd wodden.
25 Griep in en redde oons, en helpe mi'j, now ik
alliend stao en gien aandere helper hebbe as jow, Heer.
Alles is jow bekend,
26 jow weten dat ik gien inkelde weerde hecht an et
eerbetoon van de wettelozen en dat ik d'r een hekel an hebbe om et bedde te
patten mit een onbesnedene of mit wat vremde dan ok.
27 Jow weten dat ik niet aanders kan en da'k een hekel
hebbe an et teken van mien weerdighied, da'k om mien heufd drege op de daegen
da'k in et eupenbaor verschien. Ik walge d'r van as van een menstruatiedoek, en
op daegen da'k rust hebbe dreeg ik et niet.
28 Jow dienstmaegien het gienertied dielneumen an een
maoltied bi'j Haman of een drinkfeest van de keuning mit heur anwezigens
vereerd of van de wienoffers dronken.
29 Vanof de dag dat mien leven veraanderde he'k gien
bliedschop kend, behalven in jow, Heer, God van Abraham.
30 Almachtige God, luuster naor wie jow in wanhoop
anroepen, red oons van die misdaodigers, en maek mi'j vri'j van mien
aangst."
Ester
(Grieks) 9
Bezuuk van
Ester an Artaxerxes
(D)
01 Doe de dadde dag anbreuken was, hul Ester op mit
heur bidden. Ze legde heur rouwklied of en struupte heur staatsieklied an.
02 Op heur mooisten in de kleren en tooid gong ze op
weg, nao de alziende God, de redder, anroepen te hebben. Ze nam twie van heur
kameniersters mit;
03 op de iene leunde ze, zoas elegaante dames doen,
04 de aandere leup aachter heur en dreug de sleep van
heur klied.
05 Ze was mooier as iens, d'r lag een blos over heur
gezichte en ze zag d'r slim bliede uut, as iene die heur bemind wet, mar heur
hatte kromp inneneer van aangst.
06 Ze gong alle deuren deur, en doe ston ze veur de
keuning. Klieded in zien staatsiegewaden en tooid mit goolden sieraoden en
kostbere edelstiender zat hi'j op zien keuninklike troon. Hi'j was
vreeswekkend,
07 hi'j straolde macht en majesteit uut. Ziedend van
lelkens keek hi'j op. De keuninginne waankelde en trok wit weg, en heur heufd
zonk daele op de schoolder van de kamenierster die veur heur leup.
08 Doe stemde God de keuning mild. Slim ongerust
sprong hi'j op van zien troon, nam de keuninginne in zien aarms, hul heur
vaaste tot ze weer staon kon en praotte heur vrundelik toe.
09 "Wat is d'r, Ester?" zee hi'j. "Ie
bin mi'j dierber as waj' mien eigen zuster. Wees mar gerust:
10 ie hoeven niet te starven, mien veurschrift gelt
alliend veur et volk.
11 Komme toch dichterbi'j."
12 Hi'j pakte de goolden scepter en raekte daormit
heur hals an. Daornao tuutte hi'j heur en zee: "Zegge mar waj'
willen."
13 Zi'j zee doe: "Heer, jow leken wel een engel
van God! Ik wodde overweldigd deur ontzag veur jow majesteit,
14 zo eerbiedsweerdig bin jow, heer, en van zoe'n
schoonhied is jow gezicht."
15-16 Mar nog wiels zi'j praotte, zakte ze tot
veralderaosie van de keuning weer inneneer. Hiel zien hofholing praotte heur
bemoedigend toe.
Ester
(Grieks) 10
(5)
03 "Wat wi'j', Ester?" vreug de keuning.
"Wat is je weens? Al was et de helte van mien riek, ie zullen et
kriegen."
04 Ester zee doe: "Et is vandaege een biezundere
dag veur mi'j. As et de keuning goeddonkt, laot hi'j dan tegere mit Haman naor
mi'j toe kommen: ik wil jim beiden vandaege feestelik onthaelen."
05 Doe gaf de keuning bevel om Haman zo vlogge
meugelik kommen te laoten. "We zullen doen," zee hi'j, "wat
Ester vraogt."
Feestelike
ontvangst bi'j Ester
Zo begavven heur beiden naor Ester, naor de feestelike
ontvangst waorover zi'j praot hadde.
06 Wiels ze an et drinken weren, vreug de keuning:
"Wat is d'r, keuninginne Ester? Waj' ok weensken, ie zullen et
kriegen."
07 Ester zee doe: "Wat ik vraogen wil, wat ik
weens ...
08 As jow mi'j goedgeunstig binnen, keuning, kommen
jow dan morgen opni'j mit Haman: ok morgen zal ik jim beiden feestelik
onthaelen."
09 Haman verleut de keuning goedhumeurd, hi'j was
overgelokkig. Mar zogauw hi'j de Jood Mordechai in de tuun zag wodde hi'j
raozend.
10 Thuuskommen leut hi'j zien vrunden en Zosara, zien
vrouw, bi'j him kommen.
11 Hi'j wees heur op zien riekdom en op de eerbewiezen
waormit de keuning him overlaeden hadde deur him de hoogste pesisie in et
keuninkriek te geven en him et bestuur van et riek toe te vertrouwen.
12 "En," zee Haman, "de keuninginne had
veur de feestelike bi'jienkomst behalven de keuning gieniene aanders as mi'j
uutneudigd. En ok veur morgen bin 'k vraogd.
13 Mar dit dot mi'j allemaole gien plezier zolange ik
Mordechai, die Jood, in de tuun zie."
14 Zien vrouw Zosara en zien vrunden zeden doe tegen
him: "Laot een hoolten paol van vuuftig el hoge maeken en zeg morgenvroeg
tegen de keuning dat Mordechai daoran ophongen wodden moet. Dan kun ie daornao
bliede mit de keuning naor de keuninginne gaon." Dat veurstel leek Haman wel
wat toe, en de paol wodde klaorzet.
Ester
(Grieks) 11
Mordechai
eerd
(6)
01 De Heer zorgde d'r veur dat de keuning die naacht
niet in slaop kommen kon. De keuning vreug daorom zien leermeester om de
kronieken op te haelen en him daoruut veur te lezen.
02 De leermeester kwam bi'j et gedielte waorin ston
hoe Mordechai keuning Artaxerxes waorschouwd hadde dat twie van zien eunuchen
tiedens de waacht een plan beraomd hadden om him omme te brengen.
03 "Wat erebewies of wat beloning hewwe Mordechai
daorveur geven?" vreug de keuning. "Jow hebben him hielendal niks
geven," zeden zien knechten doe.
04 Wiels de keuning zo naovraog dee naor de dienst die
Mordechai him bewezen hadde, kwam Haman in de tuun van et peleis, om de keuning
te vraogen om Mordechai an de paol te hangen die hi'j klaorzetten laoten hadde.
"Is d'r iene in de tuun?" vreug de keuning. Omdat Haman daor zokrek
kommen was,
05 zeden de knechten doe: "Jaowel, Haman staot in
de tuun." "Laot him hier kommen," zee de keuning.
06 Hi'j vreug an Haman: "Wat moet ik doen as ik
iene ere bewiezen wil?" Haman docht bi'j himzels: Wie aanders as mi'j zol
de keuning eren willen?
07 En hi'j zee doe: "As de keuning iene ere
bewiezen wil ...
08 De knechten van de keuning zollen et fien linnen
klied van de keuning haelen moeten en et peerd waorop hi'j altied ridt.
09 Dat klied en dat peerd moet de keuning
toevertrouwen an een hoveling die in hoog anzien staot, en die moet dan de man
op wie de keuning zo gesteld is et klied anstrupen, him helpen op et peerd te
klimmen en rondomme in de heufdstraote van de stad uutdregen: “dit vaalt
iederiene te diel an wie de keuning ere bewiezen wil!”"
10 De keuning zee tegen Haman: "Dat is een goed
veurstel. Doe dit allemaole veur de Jood Mordechai, die een funktie an et hof
bekleedet, en laot niks van wat jow veursteld hebben aachterwege."
11 Haman nam et klied en et peerd, hong Mordechai et
klied omme, hulp him op et peerd en leup langs de heufdstraote de stad deur,
luud roepend: "Dit vaalt iederiene te diel an wie de keuning ere bewiezen
wil!"
12 Mordechai gong weeromme naor et peleis, Haman gong
hielendal kepot naor huus, mit et heufd veurover.
13 An zien vrouw Zosara en zien vrunden vertelde Haman
wat him overkommen was. Zien vrunden en zien vrouw zeden doe: "As die
Mordechai, veur wie ie now bugen moeten hebben, tot et Joodse volk beheurt,
moet ie wel te val kommen en kun ie niks tegen him beginnen: hi'j het de hulpe
van een levendige God."
14 Ze weren nog niet uutpraot, of daor kwammen de
eunuchen, die Haman zo vlogge meugelik naor et deur Ester verzorgde drinkfeest
brochten.
Ester
(Grieks) 12
Val van Haman
(7)
01 Zo weren de keuning en Haman weer bi'j de
keuninginne te gaaste.
02 Ok disse keer vreug de keuning, wiels zi'j an et
drinken weren, an Ester: "Wat is d'r, keuninginne Ester? Wat wi'j'
vraogen, wat is je weens? Mien halve riek kuj' kriegen."
03 Zi'j zee doe: "As m/jow mi'j goedgeunstig
binnen, keuning, geef mi'j en mien volk dan et leven; dat is wat ik vraogen
wil, dat is mien weens.
04 Want we bin verkocht, mien volk en ik, om
verdistreweerd en plunderd te wodden en tot knechten en meiden maekt te wodden,
wi'j en oonze kiender. Mar ik wil mi'j d'r niet bi'j daeleleggen: zoe'n
lasterer heurt niet thuus an et hof van de keuning."
05 "Wie bedoel ie?" vreug de keuning.
"Wie het zoks durven te doen?"
06 En Ester zee doe: "Een verachtelik wezen, die
deurtrapte Haman daor!"
Haman kromp inneneer van aangst veur de keuning en de
keuninginne.
07 De keuning kwam overaende en gong de tuun in. Haman
keerde him smekend tot de keuninginne, want hi'j besefte dat hi'j in een
benarde pesisie verkeerde.
08 Doe de keuning uut de tuun weerommekwam, had Haman
him daelezakken laoten op de baank waorop de keuninginne op lag, om heur om
genaode te smeken. "Mien vrouw ok nog anranen, en dat in mien eigen
huus?!" reup de keuning uut. Doe Haman dit heurde, dust hi'j de keuning
niet langer an te kieken.
09 Bugatan, iene van de eunuchen, zee tegen de
keuning: "En dit is nog niet alles: bi'j zien huus het Haman een paol
klaorzetten laoten veur Mordechai, de man die de keuning destieds inlicht het,
een paol van vuuftig el." "Hang him daoran," beveelde de
keuning.
10 Zo wodde Haman an de paol hongen die hi'j
klaorzetten laoten hadde veur Mordechai. Doe bedaorde de lelkens van de
keuning.
Ester (Grieks)
13
(8)
01 Diezelde dag nog gaf de keuning de bezittings van
de lasterer Haman an Ester. Mordechai wodde bi'j de keuning ontbeuden, want
Ester hadde zegd dat hi'j femilie van heur was.
02 Keuning Artaxerxes gaf de ring die hi'j Haman
ofneumen hadde an Mordechai, en Ester vertrouwde Mordechai et beheer over Haman
zien bezittings toe.
Bevelschrift
te geunste van de Joden
03 Opni'j keerde Ester heur tot de keuning. Zi'j vul
an zien voeten en smeekte him om de verdarfelike plannen die Haman tegen de Joden
beraomd hadde te veurkommen.
04 De keuning steuk Ester de goolden scepter toe,
waornao zi'j overaende kwam, veur de keuning staon gong
05 en zee: "As et jow goeddonkt en as jow mi'j
goedgeunstig binnen, laot dan een schrieven uutgaon waorin Haman zien bevel om
alle Joden in jow riek omme te brengen, herroepen wodt.
06 Want hoe zol ik et anzien kunnen as mien volk
geweld andaon wodt? Hoe zol ik et verdregen kunnen om speerd te wodden as mien
vaderlaand verdistreweerd wodt?"
07 De keuning zee tegen Ester: "Daorveur hoef ie
mi'j toch gien toestemming te vraogen, now ik je al Haman zien bezittings geven
hebbe en himzels an een paol hangen laoten hebbe omreden hi'j de Joden naor et
leven ston?
08 Stellen jim ok in mien naeme een bevelschrift op
zoas et jim goeddonkt, en verzegel et mit mien ring. Want alles wat op bevel
van de keuning schreven wodt en mit mien ring verzegeld, moet onveurweerdelik
geheurzemd wodden."
09 Op de drienentwintigste dag van de eerste maond van
datzelde jaor, de maond nisan, wodden de schrievers ontbeuden. Zi'j schreven de
Joden wat d'r an de oppersatrapen en an de aandere bestuurders van alle
honderdzeuvenentwintig satrapieën van India tot Ethiopië beveulen was, an
iederiene in de eigen tael van zien perveensie.
10 De brief an de bestuurders wodde in kommedaosie van
de keuning schreven en mit zien ring verzegeld, en bosschoppers verspreidden
d'r ofschriften van.
11 In disse brief gaf de keuning de Joden in alle
steden toestemming om neffens heur eigen gebruken te leven. Butendat ston hi'j
heur toe om heur te verdedigen en mit heur vi'janen en tegenstaanders te doen
wat ze wollen;
12 dit gul in hiel Artaxerxes zien riek veur iene dag,
en wel veur de dattiende dag van de twaelfde maond, de maond adar.
Ester
(Grieks) 14
(E)
01 Wat now komt, is de tekst van disse brief:
"Van
Artaxerxes, de grote keuning. An de bestuurders van alle honderdzeuvenentwintig
satrapieën van India tot Ethiopië en an alleman die oons trouw binnen. Ik groet
jim.
02 Pattie die al te vaeke vereerd wodden mit de butengewone
goedgeunstighied van heur weldoeners, bin daordeur eigenwies wodden
03 en hebben niet alliend perbeerd om oonze
onderdaonen leed te berokkenen mar ok, niet bi'j machte heur weelde te dregen,
heur weldoeners te val te brengen.
04 Zi'j onthullen meensken de verschuldigde
daankberhied, en omreden zi'j misleided weren deur de anmaotigende tael van
heur an wie deugdzemhied vremd is, verkeerden zi'j butendat in de waon dat zi'j
ontkommen konnen an de gerechtighied van de God wie gienertied wat ontgaot en
die gien kwaodens toelat.
05 Ok is et mennigmaol veurkommen dat zi'j die mit et
hoogste gezag klieded weren, mit schuldig wodden an et vergieten van onschuldig
bloed en dat zi'j daordeur in onomkeerbere rampspoed stot wodden – hiertoe
anzet deur vrunden an wie zi'j de behattiging van de staotszaeken toevertrouwd
hadden,
06 en die disse onberispelike en edelmoedige
machthebbers doe mit drogredenen en deurtrapthied bedreugen.
07 Jim kun dit leren uut de aloolde verhaelen die deur
oons volk overleverd binnen. Jim kun et ok vaastestellen aj'm weerommedaenken
an wat him veur jim ogen ofspeuld het, de schaandelikheden die begaon binnen
deur verdurven lu die op onweerdige wieze macht uutoefenen.
08 Hieruut moet lering trokken wodden veur de
toekomst: wi'j zullen d'r naor toe warken om alle meensken in et keuninkriek
rust en vrede te geven
09 deur de neudige veraanderings deur te voeren en de
zaeken die onder oonze andacht brocht wodden in alle redelikhied en mit
welwillendhied te beoordielen.
10 Zo is et gaon in et geval van Haman, de zeune van
Hammedata, een Macedoniër, die hielendal gien Perzisch bloed hadde en in
goedhied oonze mindere was, en desondanks deur oons as gaaste opneumen wodde.
11 De meenslievendhied waormit wi'j ieder volk integen
kommen, wodde him in zo roeme maote betoond dat hi'j tot oonze heit uutreupen
wodde en dat alleman him iederkeer opni'j veur him daelebeug; nao de keuning
was hi'j de belangriekste in et keuninkriek.
12 Zien grootsighied kende gien greenzen; hi'j
streefde d'r naor om oons van de heerschoppi'je, ja alderdeegst van et leven te
beroven.
13 Op slinkse wieze, mit geraffineerde leugens,
perbeerde hi'j Mordechai, oonze redder en trouwe weldoener, en Ester, oonze
eerzeme deelgenote in et keuningschop, omme te brengen, saemen mit hiel heur
volk.
14 Et was jommes zien bedoeling om oons mit disse
meneuvels te isoleren, om zo de heerschoppi'je van de Perzen overdregen te
kunnen an de Macedoniërs.
15 Mar wi'j bin tot de beviending kommen dat de Joden,
die disse tot op et bonke verdurven man uutroeien laoten willen hadde, gien
misdaodigers binnen mar goeie burgers die heur an bovermaotig rechtveerdige
wetten holen,
16 en dat zi'j kiender binnen van de hoogste,
grootste, levendige God, die oons slim welgezind is en oons keuninkriek leidet,
zoas hi'j dat ok daon het veur oonze veuroolden.
17 Jim doen d'r daoromme goed an om de deur Haman, de
zeune van Hammedata, stuurde brief te negeren.
18 Hi'j, die hierveur verantwoordelik was, is mit zien
hiele femilie veur de poorten van Susa ophongen. Zo het de almachtige God
zonder uutstel et verdiende vonnis an him voltrokken.
19 Hang op alle eupenbaore plakken ofschriften van
disse brief op, verhinder de Joden niet om neffens heur eigen gebruken te leven
20 en help heur, zodat zi'j heur tegen heur belaogers
verweren kunnen as de tied van de verdrokking komt, de jim bekende dattiende
dag van de twaelfde maond, de maond adar.
21 Want de God die alles bestuurt, het bepaold dat dit
veur et uutverkoren volk een dag van bliedschop wodt in plak van een dag van verinnewaosie.
22 Jim moe'n disse biezundere dag daorom ok vol
bliedschop vieren en tot iene van jim herdaenkingsfeesten maeken:
23 mag die dag oons en alleman die de Perzen
goedgeunstig binnen now en in de toekomst an de bevrijding heugen, en alleman
die tegen oons saemenzweren an de ondergang.
24 Iedere stad of perveensie, gien inkelde uutzunderd,
die niet in overienstemming mit dit bevel haandelt, ropt oonze argernis over
him of en wodt in braand steuken en verdistreweerd. Gien meenske zal daor nog
een voete zetten, en alderdeegst wilde dieren en voegels zullen dat plak
veurgoed uut de weg blieven."
Ester
(Grieks) 15
(8)
13 De ofschriften mossen rondomme in et keuninkriek
dudelik zichtber ophongen wodden, zodat alle Joden heur tegen de nuumde dag
klaor holen konnen veur de stried tegen heur vi'janen.
14 Dus vertrokken d'r bosschoppers te peerd in zeuven
haosten om te doen wat de keuning opdreugen hadde. Ok in Susa wodde et
bevelschrift ophongen.
15 Mordechai verleut et peleis, huld in et keuninklike
klied. Hi'j dreug een goolden kroon en een purperen heufdbaand van fien linnen.
Doe de inwoners van Susa dit zaggen weren zi'j slim bliede.
16 D'r breuk veur de Joden een tied van locht en gelok
an.
17 In alle steden en perveensies was bliedschop en
wille onder de Joden en zetten zi'j et vrolik op een drinken zogauw et
bevelschrift daor ophongen wodde. En uut aangst veur de Joden leuten een protte
heidenen heur besnieden en wodden Jood.
Ester
(Grieks) 16
De vi'janen
versleugen
(9)
01 Op de dattiende dag van de twaelfde maond, de maond
adar, was de brief van de keuning rondomme ontvongen.
02 Die dag wodden de tegenstaanders van de Joden
ommebrocht zonder dat iene et perbeerde om dat tegen te holen, want et volk was
bange veur de Joden.
03 De oppersatrapen, de vosten en de schrievers van de
keuning toonden respekt veur de Joden uut ontzag veur Mordechai;
04-05 deur et keuninklike bevelschrift was zien naeme
in et hiele keuninkriek bekend wodden.
06 In Susa brochten de Joden vuufhonderd man om et
leven,
07 onder wie Parsandata, Dalfon en Fasga,
08 Fardata, Barea en Sarbacha,
09 Marmasim, Arufeüs, Arseüs en Zabuteüs,
10 de tien zeunen van de Bugeeër Haman, de zeune van
Hammedata, de vi'jaand van de Joden. Ok sleugen ze an et uutroepelen.
11 Diezelde dag nog leut et volk de keuning weten
hoevule meensken d'r in Susa ommekommen weren.
12 De keuning zee tegen Ester: "Alliend al in
Susa hebben de Joden vuufhonderd man ommebrocht. Hoevule van heur
tegenstaanders zullen zi'j dan in de rest van et riek wel niet ommebrocht
hebben, daenk ie? Wat weens ie veerder nog? Ie zullen et kriegen."
13 Ester zee doe tegen de keuning: "Ik zol graeg
willen dat de Joden toestemming kregen om morgen op dezelde meniere te wark te
gaon en om de tien zeunen van Haman an een paol te hangen."
14 De keuning stemde hierin toe en leut rondomme in de
stad schriftelik bekendmaeken dat de Joden de lieken van Haman zien zeunen
ophangen mochten.
15 Zo sleuten de Joden in Susa heur ok op
14 adar anien. Ze brochten driehonderd man omme, mar
uutroepelen deden ze niet.
16 Ok de overige Joden, argens aanders in et
keuninkriek, sleuten heur anien en verdedigden heur as iene man. Zi'j
verzekerden heur van rust deur op 13 adar vuuftienduzend van heur belaogers
omme te brengen. Uutroepelen deden ze niet.
17 Op de veertiende dag van dezelde maond hadden ze
rust, en ze vierden die dag vol bliedschop en wille.
18 De Joden in de stad, in Susa, sleuten heur de
veertiende dag nog anien; zi'j hadden nog gien rust. Zi'j vierden de vuuftiende
dag vol bliedschop en wille feest.
19 Dat is de reden waoromme veur de Joden die
verspreided over de butenlaanse perveensies wonen 14 adar een vrolike feestdag
is, waorop iederiene lekkers stuurt an zien bekenden, en waoromme veur de
inwoners van de steden in et moederlaand daornaost ok 15 adar een bliede
feestdag is, waorop zi'j mekeer lekkers sturen.
Veurschriften
veur et poerimfeest
20 Mordechai stelde disse gebeurtenissen op schrift,
en hi'j stuurde dat geschrift naor alle Joden in Artaxerxes zien riek, of ze
now kotbi'j woonden of veer vot.
21 Hi'j wol dat 14 en 15 adar vaaste feestdaegen
wodden,
22 omreden de Joden op die daegen rust kregen hadden
en niet meer deur heur vi'janen bedriegd wodden. Ok mos de hiele maond adar,
waorin heur rouw in bliedschop en heur leed in wille veraanderd was, ien groot
feest wodden, as was et een vrolike brulloft. Zi'j mossen dan an heur vrunden
en an de aarme meensken lekkers sturen.
23 De Joden gavven hieran gevolg, op grond van wat
Mordechai heur schreven hadde:
24 hoe de Macedoniër Haman, de zeune van Hammedata, de
stried mit heur angaon was, hoe hi'j een dekreet opsteld hadde en et lot wurpen
had mit de bedoeling om heur uut te roeien,
25 hoe hi'j naor de keuning gaon was om him te vraogen
om Mordechai op te hangen, en hoe et leed dat hi'j perbeerd hadde om de Joden
an te doen op zien eigen heufd daelekommen was, hoe hi'jzels ophongen was, krek
as zien kiender.
26 Et is naor et woord "poer", dat in heur
tael "lot" betekent, dat de Joden disse daegen de naeme Poerim
gavven, vanwegens al et leed dat heur, zoas in de brief ston, deur et warpen
van et lot overkommen was.
27 Zi'j besleuten om et feest dat Mordechai insteld
hadde van now of an te vieren, zi'jzels, heur naokommelingen en alleman die him
bi'j et Joodse volk ansluten zollen. En de heugenschop an disse gebeurtenissen
zullen disse daegen onveraanderlik in ere hullen wodden, iedere generaosie
opni'j, in iedere stad, in ieder laand en in iedere perveensie.
28 Disse poerimdagen zullen de hieltied weer vierd
wodden, gienertied zullen ze bi'j et naogeslaacht in vergetelhied raeken.
29 Keuninginne Ester, de dochter van Amminadab, en de
Jood Mordechai legden alles wat zi'j daon hadden schriftelik vaaste en
bekrachtigden de brief over Poerim.
30 Mordechai en keuninginne Ester neumen dit besluut naor
eigen goeddonken en dreugen d'r zels de volle verantwoordelikhied veur.
31 Deur een dekreet bekrachtigde Ester et veur altied;
et wodde schriftelik vaastelegd, zodat et gienertied vergeten wodden zol.
Ester
(Grieks) 17
Artaxerxes
zien roem
(10)
01 De keuning gaf kommedaosie om te schrieven over
zien keuninkriek, dat him over laand en zee uutstrekte,
02 over zien macht en dapperhied en over de riekdom en
roem van zien keuninkriek. Dit alles wodde beschreven in de kronieken van de
Perzische en Medische keunings, zodat de heugenschop daor an beweerd blieven
zol.
Uutstokken
van Mordechai zien droom
03 Mordechai volgde keuning Artaxerxes op. Hi'j had
een protte anzien in et hiele keuninkriek en de Joden hadden ontzag veur him.
Hi'j was geliefd bi'j hiel zien volk.
Mordechai stokte uut hoe alles verlopen was.
Ester
(Grieks) 18
(F)
01 "Et is God die ditgebeuren laoten het,"
zee hi'j.
02 "Ik herinnere mi'j now een droom die ik over
disse gebeurtenissen had hebbe. Die droom is hielendal uutkommen.
03 De kleine bron die een revier wodde, et zunnelocht,
de grote waetervloed – die revier is Ester, die deur de keuning tot vrouw
neumen is en deur him tot keuninginne maekt is.
04 De twie draken, dat bin Haman en ikke.
05 De volken bin degenen die heur aniensleuten om de
heugenschop an de Joden uut te wissen.
06 Et volk dat God anreup en redded wodde, is et
mientes, Israël. De Heer het zien volk redded, de Heer het oons vri'jmaekt van
al dit kwaod. God het veur oons tekens en grote wonderen daon die niet bi'j de
heidenen gebeurd binnen.
07 Hi'j had jommes twie lotsbestemmings bepaold: iene
veur et volk van God en iene veur alle overige volken.
08 Disse twie lotsbestemmings bin warkelikhied wodden
op et ure en de dag waorop God over alle volken et oordiel velde.
09 God het him zien volk herinnerd, hi'j het wie him
toebeheuren recht daon.
10 Daorom moet zien volk Israël op disse daegen van de
maond adar, de veertiende en de vuuftiende, bi'jenneer kommen om God bliedschop
en wille te tonen, iedere generaosie opni'j, tot in iewighied."
11 Disse brief over Poerim wodde tiedens et vierde
regeringsjaor van Ptolemeüs en Cleopatra brocht deur Dositeüs, die verklaorde
dat hi'j priester en Leviet was, en deur zien zeune Ptolemeüs. Zi'j verzekerden
dat hi'j authentiek was en vertaeld was deur Lysimachus, de zeune van
Ptolemeüs, iene uut Jeruzalem.