2 Samuël

in een

Stellingwarver vertaeling

Et boek 2 Samuël slöt vot-en-daolik an op et veurofgaonde 1 Samuël. De boeken 1 en 2 Samuël ontlienen heur naeme an iene van de heufdpersonen: de profeet Samuël, de laeste die as rechter leiding gaf an Israël en daormit de overgang markeert van de tied van de rechters naor die van de keunings. Beide boeken bin (mit 1 Keunings 1-2) een deurlopend verhael, mar die in biebeluutgiften haost altied in twie boeken splitst wodt.

In de Hebreeuwse biebel heurt Samuël saemen mit Jozua, Rechters en Keunings tot de groep boeken van de Vroege Profeten. In disse boeken wodt verteld hoe de Israëlieten et laand Kanaän in bezit nemen en ddaorr heur bestaon opbouwen. Profeten treden op om et volk te herinneren an de wet van Mozes en te waorschouwen tegen et overtreden van de geboden.

Op grond van de geschiedkundige inhoold wodden 1 en 2 Samuël ok wel rekend tot de historische boeken. Zi'j bin saemen mit de verhaelende gedeelten in Genesis, Exodus, Leviticus, Numeri, Deuteronomium, Jozua, Rechters en Keunings een min of meer deurlopende geschiedenis. Op 't heden nemen pattie kenners an dat disse boeken in heur vorm van vandaege-de-dag et risseltaot binnen van een langdurig perces van overleveren en redigeren. Et redaksieperces is al in de tied van de keunings van Israël en Juda begonnen (ongeveer 1000-586 v.Chr.) en wodde eerst ofsleuten nao de Babylonische ballingschop, in de Joodse gemienschop in de tied van de twiede tempel (na 515 v.Chr.).

In et boek Samuël bin verschillende thema's mittenneer verbunnen. Et volk van Israël vragt en krigt een keuning, krek as alle aandere volken. Dit het blievende sociaole en poletieke gevolgen veur de saemenleving. Toegelieke klinkt uut de mond van Samuël een profetische waorschouwing tegen de instelling van et arfelik keuningschop en wodt et volk d'r an herinnerd dat, ok al komt de militaire en bestuurlike leiding in hanen van een keuning, uutaendelik toch God keuning van zien volk blift en de loop van de geschiedenis bepaolt. Belangriek is ok de legitimaosie van de dynastie van David, an wie toezegd wodt dat zien keuningshuus veur altied staandholen zal. Disse belofte is een ankneupingspunt veur de verwaachting van een ideale keuning in laetere tied. De verhaelen in Samuël bin te beschouwen as een mingvorm van vertelkeunst en geschiedschrieving, en gellen as een hoogtepunt in de biebelse literetuur. De meniere waorop de motieven as misdaod en straf, haat en liefde, en trouw en ontrouw tegenover meensken en God uutwarkt binnen, is bi'jkaans medern te numen. In ofwisselende tafrielen wodden de belevenissen van de verschillende personages tegen mekeer ofzet, en in een groot pat van de verhaellijn ontstaon levendige, netuurgetrouwe dialogen. Aanders as bi'jglieks in de boeken 1 en 2 Keunings wodt d'r deur de verteller amper kommetaor op de gebeurtenissen leverd; et wodt an de lezer zels overlaoten om him een oordiel te vormen. De verhaelen wodden ofwisseld deur vassies, gebeden en liesten. Uut beide Samuëlboeken bin verschillende verhaelen bewarkt en opneumen in 1 Kronieken.

2 Samuël 1 is de ofsluting van de verhaelen in 1 Samuël. In de tekst van 2 Samuël 2 tot en mit 1 Keunings 1-2 bin drie patten te onderscheiden. Et eerste pat (2 Samuël 2-8) beschrift hoe David zien keuningschop over Juda en Israël bestendigt. Hi'j verhuust van Hebron naor Jeruzalem en lat de ark van God naor Jeruzalem overbrengen. As hi'j et veurnemen kenber maekt om veur God een tempel te bouwen, krigt hi'j van de profeet Natan te heuren dat niet hi'j, mar zien zeune de tempel bouwen meugen zal. In et twiede pat (2 Samuël 9-20 mit een deurlopende verhaellijn in 1 Keunings 1-2) komt David naor veuren as een keuning die bepaold niet de idiale "heit van et vaderlaand" is. In zien privé-leven bezundigt hi'j him an overspel en moord. Hi'j wodt daorveur straft mit de dood van vier van zien zeunen. Vanwegens zien eigen wangedrag is hi'j niet in staot om krachtdaodig op te treden tegen Absalom, waordeur de ienhied van 't keuninkriek in geveer komt. Zien zeune Salomo zal eerst de goeie keuning wezen. Et dadde gedielte (2 Samuël 21-24) is in feite een verzaemeling van losse verhaelen, gedichten en kroniekachtige mitdielings. Hierin wodden thema's oppakt die ok al in 2 Samuël 2-8 te spraoke kommen binnen. Zo wodt in 2 Samuël 24 et plak veur de tempel anwezen dat in 2 Samuël 7 nuumd is. Et lied in 2 Samuël 22 is vri'jwel etzelde as Psalm 18.

Vertaeling van de Biebel (NBG 2004)

deur Piet Bult uut Ni’jberkoop

2 Samuël 1

David rouwt over Saul en Jonatan

01 Saul was sneuveld en David had de Amalekieten versleugen en was alweer twie daegen weeromme in Siklag.

02 Op de dadde dag leut him iene uut et legerkaamp van Saul andienen. Hi'j hadde zien kleren scheurd en stof over zien heufd gooid. Bi'j David kommen, beug hi'j diepe veurover.

03 "Waor koj' weg?" vreug David, en de man zee doe: "Uut et legerkaamp van Israël. Ik bin ontkommen."

04 "Wat is d'r dan gebeurd?" vreug David ongerust. "De soldaoten mossen vlochten," vertelde hi'j. "Pattie van heur bin sneuveld, en Saul en zien zeune Jonatan bin ok ommekommen."

05 "Hoe weej' zo grif dat Saul en zien zeune Jonatan ok ommekommen binnen?" vreug David an de bosschopper die him dit vertellen kommen was.

06 "Ik was hiel toevallig op de Gilboa," zee hi'j doe. "En daor ston Saul, leunend op zien speer; de striedwaegens en ruters hadden him bi'jkaans al te pakken.

07 Hi'j keek omme, en doe hi'j mi'j zag, reup hi'j mi'j bi'j him. "Wat kan 'k veur jow doen, heer?" vreug ik,

08 en hi'j vreug: "Wie bin ie?" "Ik bin een Amalekiet," zee ik,

09 en doe zee hi'j: "Kom hier en geef mi'j de genaodestoot. Want ik leef nog wel, mar de dood het mi'j al in zien greep."

10 Dus ik gong naor him toe en gaf him de genaodestoot, want ik begreep dat hi'j, now de stried verleuren was, niet lange meer te leven hadde. Doe nam ik him zien heufdbaand en zien aarmbaand of om ze veur jow mit te nemen, mien heer."

11 Hierop greep David zien kleren en scheurde ze, en ok al zien manluden deden dat.

12 Ze rouwden, jammerden en vastten tot de aovend veur Saul vul, zien zeune Jonatan en et volk van de Heer, et volk van Israël, omreden zi'j in de stried sneuveld weren.

13 David vreug an de bosschopper die him dit alles vertellen kommen was: "Waor komt jow femilie weg?" "Ik bin een Amalekiet," zee hi'j doe. "Mien heit is hier as vremdeling kommen te wonen."

14 Doe vreug David: "Hoe hebben jow et waogd om jow haand op te heffen tegen de zalfde van de Heer, en him van kaant te maeken?"

15 Hi'j reup iene van zien knechten bi'j him en beveelde: "Kom hier, breng him omme." En de knecht steuk him dood,

16 wiels David zee: "Jow hebben jow dood an jowzels te wieten, want jow hebben jowzels mit zovule woorden beschuldigd deur te zeggen: "Ik hebbe de zalfde van de Heer de genaodestoot geven.""

17 Doe begon David een klaegzang over Saul en zien zeune Jonatan.

18 Hi'j het zegd dat alle Judeeërs dit lied, et Lied van de boge, leren mossen. Et staot optekend in et Boek van de Oprechte:

19 "As een valen hinde, Israël,

ligt jow grootsighied sneuveld op je heuvels.

Ach, dat je helden valen mossen!

20 Maek et niet bekend in Gat,

roep et niet rond in Askelon;

laot de Filistijnse vrouwluden heur niet bliede maeken,

de dochters van die onbesnedenen niet juichen.

21 Bargen van Gilboa, dreeg gien dauw meer,

dulde gien regen op je hoge legen velden:

daor ligt et heldenschild, vertrapt,

et schild van Saul, vergeten en verweerloosd.

22 Gienertied kwam de boge van Jonatan weeromme

zonder et bloed van versleugenen, zonder et vet van helden;

et zweerd van Saul bleef nooit hongerig.

23 Saul en Jonatan, de geliefden en beminden,

bi'j leven niet te scheiden, en onofscheidelik verbunnen in de dood.

Vlogger as een aorend weren ze, en starker as een leeuw.

24 Och dochters van Israël, treur om Saul!

Riek bewarkt scharlaeken gaf hi'j je om te dregen,

deur him wodde ie tooid mit sieraoden van goold.

25 Ach, dat de helden in de oorlog valen mossen!

Jonatan ligt sneuveld op de heuvels.

26 Et verdriet verstikt mi'j, Jonatan,

ie weren mien breur, en mien beste vrund.

Jow liefde was mi'j dierber, meer as die van vrouwluden.

27 Ach, dat de helden valen mossen,

dat jim, waopens in de stried van Israël, verleuren gaon mossen!"

2 Samuël 2

David zalfd tot keuning van Juda

01 Een poze laeter keerde David him tot de Heer en vreug: "Za'k naor Juda gaon?" "Goed," zee de Heer. "Naor wat stad za'k gaon?" vreug David, en de Heer zee doe: "Naor Hebron."

02 Doe trok David naor Hebron. Hi'j nam zien beide vrouwluden mit, Achinoam uut Jizreël en Abigaïl, de vroegere vrouw van Nabal uut Karmel,

03 en zien anhangers mit heur femilies ok. Zi'j allemaole gongen in Hebron en de omliggende dörpen.

04 De Judeeërs kwammen naor Hebron en zalfden David tot keuning van Juda.

Et volk vertelde an David dat Saul deur de bevolking van Jabes in Gilead begreuven was.

05 David stuurde bosschoppers naor Jabes in Gilead mit de bosschop: "Wees zegend deur de Heer, omreden jim trouw bewezen hebben an jim heer Saul en him begreuven hebben.

06 Mag de Heer jim allemaole daorom goed behaandelen en jim trouw bewiezen. Ok ik wil jim hierbi'j mien vrundschop anbieden.

07 Wees dapper en hool moed, want ok al is jim heer Saul dood, et volk van Juda het now mi'j tot heur keuning zalfd."

08 Ondertussen was Saul zien zeune Isboset deur Abner, de zeune van Ner en opperbevelhebber van Saul, naor Machanaïm brocht

09 en deur him uutroepen tot keuning van Gilead, van Aser en Jizreël, van Efraïm en Benjamin, kotomme, van hiel Israël.

10 Isboset was veertig jaor oold doe hi'j keuning over Israël wodde, en hi'j regeerde twie jaor. Mar Juda ston aachter David.

11 Vanuut Hebron regeerde David zeuven jaor en zes maonden over Juda.

De slag bi'j Gibeon

12 Abner, de zeune van Ner, trok mit et leger van Saul zien zeune Isboset uut Machanaïm op naor Gibeon.

13 Ok Joab, de zeune van Seruja, was uutrokt mit et leger van David. Bi'j et waeterbekken van Gibeon troffen ze mekeer, ieder an een kaante van et waeter.

14 Abner zee tegen Joab: "Laoten d'r kaampvechters naor veuren kommen en mittenneer een twiegevecht holen." "Goed," zee Joab.

15 De kaampvechters kwammen naor veuren en wodden teld: twaelf veur Benjamin en Saul zien zeune Isboset en twaelf van de manluden van David.

16 Iederiene greep zien tegenstaander bi'j de haoren en steuk him zien zweerd in de ziede, zodat ze saemen sneuvelden. Daorom wodt dat plak in Gibeon Chelkat-Hassurim nuumd.

17 Daolik ontbraande d'r een hevige stried, waorin Abner mit et leger van Israël deur et leger van David versleugen wodde.

18 De drie zeunen van Seruja weren d'r ok: Joab, Abisai en Asaël. Asaël kon lopen as een wilde gezelle.

19 Hi'j zette de aachtervolging op Abner in en bleef him op de hielen zitten.

20 Abner keek aachteromme en reup: "Bin ie et, Asaël?" "Jaowel," zee disse.

21 Doe reup Abner: "Laot mi'j toch mit rust! Pak liever iene van de soldaoten en pak him zien uutrusting of." Mar Asaël bleef him op de hielen zitten.

22 Opni'j reup Abner: "Laot mi'j mit rust! Dwing me niet om je omme te brengen, want dan zo'k je breur Joab niet meer recht in de ogen kieken kunnen."

23 Mar doe Asaël him nog altied niet mit rust laoten wol, stootte Abner him mit et aachteraende van zien laans in de boek, zodat die an de aandere kaante weer naor buten kwam. Asaël vul daele en raekte op dat zelde plak weg. Iederiene die langs et plak kwam waor Asaël sneuveld was, bleef stillestaon.

24 Mar Joab en Abisai gongen veerder mit de aachtervolging van Abner, tot ze bi'j zunsondergang bi'j de heuvel Amma kwammen, tegenover Giach, op de weg naor de woestijn van Gibeon.

25 De Benjaminieten sleuten de gelederen aachter Abner en stelden heur op de toppe van een heuvel op.

26 Abner reup Joab toe: "Moet et zweerd dan verslienen blieven? Dat leidet toch alliend mar tot bittere ellende! Hoe lange zal et nog duren tot jow jow manluden bevelen om heur breurs mit rust te laoten?"

27 "Zo waor God leeft," zee Joab doe, "as jow niks zegd hadden, dan hadden mien manluden heur breurs vandemorgen gewoon gaon laoten."

28 Joab blaosde op de ramshoorn, waorop hiel et leger staon bleef. De aachtervolging van Israël wodde opgeven en de stried staekt.

29 Abner trok de hiele naacht mit zien leger deur de Jordaanvallei. Ze stakken de Jordaan over en gongen deur de Bitron naor Machanaïm.

30 Naodat Joab de aachtervolging van Abner staekt hadde, verzaemelde hi'j zien troepen. Behalven Asaël bleken d'r nog negentien soldaoten van David sneuveld te wezen.

31 Van et leger van Benjamin, de manluden van Abner, hadden David zien soldaoten driehonderdzestig man ommebrocht.

32 Joab en zien manluden neumen Asaël mit om him in Betlehem in et graf van zien heit te begreven. Daornao leupen ze de hiele naacht deur, tot ze morgensvroeg in Hebron ankwammen.

2 Samuël 3

Abner onderhandelt mit David en wodt deur Joab vermoord

01 De stried tussen et huus van David en et huus van Saul duurde lange. Mar wiels David de hieltied starker wodde, wodde et huus van Saul de hieltied zwakker.

02 David kreeg in Hebron zes zeunen: de ooldste was Amnon, een zeune van Achinoam uut Jizreël;

03 de twiede was Kileab, een zeune van Abigaïl, de vroegere vrouw van Nabal uut Karmel; de dadde was Absalom, een zeune van Maächa, die een dochter was van keuning Talmai van Gesur;

04 de vierde was Adonia, een zeune van Chaggit; de vuufde was Sefatja, een zeune van Abital;

05 en de zesde was Jitream, een zeune van David zien vrouw Egla. Dat weren de zeunen die David in Hebron kreeg.

06 Wiels de stried tussen et huus van Saul en et huus van David mar deur gong, kreeg Abner de hieltied mar een machtiger pesisie in et huus van Saul.

07 Saul had een bi'jvrouw had, een zekere Rispa, de dochter van Ajja. Isboset vreug an Abner: "Waorom hebben jow bezit neumen van de bi'jvrouw van mien heit?"

08 Abner wodde poer over de woorden van Isboset en vul uut: "Wat?! Bin ik seins zoe'n laf en verachtelik persoon uut Juda? He'k niet de hieltied et beste veurhad mit et huus van jow heit Saul, mit zien femilie en zien vrunden? Ik hebbe d'r veur zorgd dat jow niet in hanen van David vullen, en jow verwieten mi'j overspel?

09 God mag mit mi'j doen wat hi'j wil as ik David niet bezorgen zal wat de Heer him zweerd het:

10 et keuningschop ofnemen van et huus van Saul en veur David een troon oprichten over Israël en over Juda, van Dan tot Berseba!"

11 Isboset was zo bange veur Abner dat hi'j hier niks tegenin brengen duste.

12 Drekt stuurde Abner bosschoppers naor David mit de bosschop: "An wie heurt et laand? Sluut mit mi'j een overienkomst, dan za'k jow helpen om et hiele volk van Israël veur jow te winnen."

13 David leut zeggen: "Goed, ik zal mit jow een overienkomst sluten, mar onder iene veurweerde: ik zal jow alliend ontvangen as jow Saul zien dochter Michal veur mi'j mitnemen."

14 Hi'j stuurde ok bosschoppers naor Saul zien zeune Isboset mit de bosschop: "Geef mi'j mien vrouw Michal weeromme, die ik as bruid kregen hebbe veur de veurhuden van honderd Filistijnen."

15 Isboset leut Michal ophaelen bi'j heur man Paltiël, de zeune van Laïs.

16 Heur man gong mit heur mit en volgde heur in traonen tot an Bachurim. Eerst doe Abner zee: "Veuruut, gao naor huus!" maekte hi'j rechtsomkeert.

17 Abner onderhaandelde mit de ooldsten van Israël: "Aenlik hebben jow de hieltied David al as keuning wild.

18 Griep dan now jow kaans, want de Heer het David beloofd dat hi'j deur zien toedoen zien volk Israël uut de hanen van de Filistijnen en al heur aandere vi'janen redden zal."

19 Abner praotte ok mit de Benjaminieten. Daornao gong hi'j naor Hebron om David weten te laoten wat de Israëlieten en de stamme Benjamin besleuten hadden.

20 Hi'j kwam mit twintig ofveerdigden in Hebron an, waor David veur heur een feestmaol klaorzette.

21 Abner zee tegen David: "Ik stel veur da'k henne gao om alle Israëlieten bi'jenneer te brengen onder mien heer en keuning. Zi'j zullen een overienkomst mit jow sluten en jow zullen keuning wezen over hiel et gebied dat jow willen." En David leut Abner ongehinderd votgaon.

22 Vlak daornao kwam Joab mit de manluden van David weeromme van een streuptocht. Ze brochten een grote buit mit. Abner was niet meer in Hebron, want David had him ongehinderd gaon laoten.

23 Doe Joab mit zien manluden ankwam, heurde hi'j dat Abner, de zeune van Ner, bi'j de keuning west was en dat die him ongehinderd votgaon laoten hadde.

24 Doe gong Joab naor de keuning en vreug: "Wat hebben jow daon? Abner is naor jow toe kommen en jow hebben him zomar gaon laoten?

25 Jow kennen him toch! Hi'j is netuurlik kommen om jow te misleiden en him op de hoogte te stellen van jow troepebewegings en jow plannen."

26 Joab gong bi'j David weg en stuurde bosschoppers aachter Abner an, die him bi'j de putte van Sira weerommekeren leuten; David wus hier niks van.

27 Doe Abner in Hebron weerommekwam, nam Joab him in et poortgebouw even an de kaante asof hi'j him onder vier ogen spreken wol en steuk him in de boek. Zo raekte Abner weg omreden hi'j Joab zien breur Asaël ommebrocht hadde.

28 David vernam pas naoderhaand wat d'r gebeurd was. Doe reup hi'j uut: "Ik en mien keuningshuus bin tegenover de Heer onschuldig an de dood van Abner, veur now en altied!

29 Mag et bloed van Abner, de zeune van Ner, wreuken wodden an Joab en zien femilie. Laot d'r in Joab zien femilie de hieltied iene wezen die een druiper of de schurft het, iene die mit krokken lopt, een gewelddaodige dood starft of honger lidt."

30 Joab en zien breur Abisai vermoordden Abner dus omreden hi'j heur breur Asaël in de slag bi'j Gibeon ommebrocht hadde.

31 David zee tegen Joab en zien manluden: "Scheure je kleren, strupp een rouwklied an en gao jammerend veur Abner uut." Keuning David zels leup aachter de baore

32 doe Abner in Hebron begreuven wodde. De keuning jammerde luudkeels bi'j Abner zien graf, en de soldaoten jammerden mit.

33 De keuning zong een klaegzang veur Abner:

"Hoe eerloos mos ie starven, Abner.

34 Je hanen weren niet boeid,

je bienen niet bongeld,

toch bi'j' as deur struukrovers veld."

Doe begon iederiene nog luder te jammeren.

35 De soldaoten kwammen David wat te eten brengen, wiels et nog locht was. Mar David zweerde: "God mag mit mi'j doen wat hi'j wil as ik veur zunsondergang brood of wat dan ok eet."

36 Alleman was d'r getuge van en ze achtten et juust, zoas ze alles goedvunnen wat de keuning dee.

37 Et leger en iederiene in Israël wus doe dat et niet van de keuning uutgaon was om Abner, de zeune van Ner, omme te brengen.

38 De keuning zee tegen zien soldaoten: "Beseffe dat Israël vandaege een groot bevelhebber ontvalen is.

39 Ik bin nog zwak, al bin ik dan tot keuning zalfd; tegen disse manluden, de zeunen van Seruja, bin ik niet opwusken. Mag de Heer de misdaodiger naor zien misdaod vergellen."

2 Samuël 4

Isboset vermoord

01 Saul zien zeune Isboset gaf alle moed op doe hi'j heurde dat Abner in Hebron vermoord was. Hiel Israël was ontredderd.

02 An et heufd van de stoottroepen van de zeune van Saul stonnen twie Beërotieten. Ze hietten Baäna en Rechab en weren zeunen van Rimmon, een Beërotiet uut de stamme van Benjamin. De Beërotieten wodden jommes tot Benjamin rekend,

03 omreden zi'j in et verleden naor Gittaïm vlocht binnen en daor tot op de dag van vandaege as vremdeling wonen blieven binnen.

04 D'r was ok nog een zeune van Saul zien zeune Jonatan. Hi'j was maank. Dat was zo kommen: Doe hi'j vuuf jaor oold was kwam uut Jizreël et bericht over Saul en Jonatan. Zien voedster tilde him op om vot te vlochten, mar in heur haost om vot te kommen leut zi'j him valen, zodat hi'j kreupel wodde. Zien naeme was Mefiboset.

05 Rechab en Baäna, de zeunen van de Beërotiet Rimmon, gongen op weg en kwammen op et hietste van de dag bi'j et huus van Isboset, die krek zien middagrust hul.

06 Onder et veurweensel dat ze graon haelen kwammen wussen de beide breurs et huus binnen te dringen. Daor stakken zi'j Isboset in de boek en doe maekten ze heur uut de voeten.

07 Ze drongen dus et huus binnen waor hi'j in de slaopkaemer op bedde lag te slaopen en stakken him dood. Ze sleugen zien heufd d'r of en neumen et mit. De hiele naacht leupen ze deur de Jordaanvallei.

08 In Hebron ankommen gavven ze et heufd van Isboset an keuning David mit de woorden: "Hier is et heufd van Isboset, de zeune van jow vi'jaand Saul die jow naor et leven ston. Vandaege het de Heer jow, oonze heer en keuning, wreuken op Saul en zien naogeslaacht."

09 David zee doe tegen Rechab en zien breur Baäna, de zeunen van de Beërotiet Rimmon: "Zo waor de Heer leeft, die mi'j de hieltied uut de nood redded het!

10 Werachtig, de bosschopper die mi'j in Siklag vertellen kwam dat Saul dood was, en die miende dat hi'j goed ni'js brocht, die he'k grepen en op dat plak van kaant maekt: dat was et boschoopersloon da'k him geven hebbe.

11 En now hebben sluupmoordeners as jim een onschuldig man in zien huus op zien bedde vermoord! Zol ik dan niet zien bloed an jim wreken en jim van de eerde wegvaegen?"

12 David gaf zien soldaoten een teken, en Rechab en Baäna wodden ommebrocht. Heur hanen en voeten wodden ofhakt en heur lieken wodden ophongen bi'j et waeterbekken van Hebron. Et heufd van Isboset wodde begreuven in et graf van Abner in Hebron.

2 Samuël 5

David tot keuning van Israël zalfd

01 Alle stammen van Israël kwammen bi'j David in Hebron en zeden tegen him: "Hier biwwe, jow eigen vleis en bloed.

02 Ok vroeger al, doe Saul nog over oons regeerde, weren jow degene die de troepen van Israël anvoerde. De Heer het jow beloofd: Ie zullen mien volk, Israël, weiden; ie zullen vost over Israël wezen."

03 De ooldsten van Israël kwammen bi'j de keuning in Hebron. Daor sleut keuning David tegenover de Heer een overienkomst mit heur, en zi'j zalfden him tot keuning van Israël.

04 David was dattig jaor doe hi'j keuning wodde en hi'j regeerde veertig jaor:

05 vanuut Hebron regeerde hi'j zeuven jaor en zes maonden over Juda en vanuut Jeruzalem regeerde hi'j drienendattig jaor over hiel Israël en Juda.

Et innemen van Jeruzalem

06 De keuning en zien manluden trokken op naor Jeruzalem, waor de Jebusieten woonden. De Jebusieten zeden tegen David: "Jow kommen d'r niet in! Starker nog: de lammen en de blienen zullen jow votjaegen! David komt d'r niet in!"

07 Toch veroverde David de bargvesting van Sion, de Davidsburcht van vandaege-de-dag,

08 en hi'j verklaorde: "Wie de Jebusiet verslaon wil, hoeft alliend mar de waetertoevoer of te snieden. En wat de lammen en de blienen angiet, die veracht ik uut de grond van mien hatte." Daorom zegt et volk: Lammen en blienen, die kommen et huus niet in.

09 David gong in de bargvesting wonen en nuumde disse de Davidsburcht. Hi'j leut een mure bouwen die leup van et Millobolwark tot an et peleis.

10 In de loop van de tied wodde David de hieltied machtiger, want de Heer, de God van de hemelse machten, ston an zien kaante.

11 Keuning Chiram van Tyrus stuurde bosschoppers naor David en leverde him cederhoolt en timmerluden en stienhouwers veur de bouw van et peleis.

12 David begreep dat de Heer him as vost over Israël ansteld hadde, en him vanwegens Israël, zien volk, tot een machtig keuning maekt hadde.

13 Nao zien komst uut Hebron nam David nog meer vrouwluden en bi'jvrouwen, ofkomstig uut Jeruzalem, en kreeg hi'j nog meer zeunen en dochters.

14 Dit bin de naemen van de zeunen die in Jeruzalem geboren wodden: Sammua, Sobab, Natan en Salomo,

15 Jibchar, Elisua, Nefeg en Jafia,

16 en Elisama, Eljada en Elifelet.

Twie anvalen van de Filistijnen ofsleugen

17 Doe de Filistijnen heurden dat David tot keuning van Israël zalfd was, rokten zi'j mit al heur troepen uut omreden ze him overmeesteren wollen. Zogauw David dit vernam, verschaanste hi'j him in de bargvesting.

18 De hiele vallei van Refaïm ston al vol Filistijnen.

19 David keerde him tot de Heer en vreug: "Za'k de Filistijnen anvalen? Zullen jow ze an mi'j uutleveren?" De Heer zee doe: "Gao op heur of! Ik verzeker je da'k de Filistijnen an je uutleveren zal."

20 David gong naor Baäl-Perasim. Daor versleug hi'j heur, en zee de woorden: "De Heer is veur mi'j deur de vi'jaandelike linies breuken zoas opiens opkomend waeter him een baene brekt." Daorom wodt dat plak Baäl-Perasim nuumd.

21 De godebeelden die deur de Filistijnen aachterlaoten weren, wodden deur David en zien soldaoten mitneumen.

22 De Filistijnen waogden nog een twiede anval. Opni'j ston de hiele vallei van Refaïm vol.

23 Opni'j keerde David him tot de Heer, en disse zee: "Gao niet recht op heur of. Maek een omtrekkende beweging tot bi'j de moerbeiebomen en vaal heur in de rogge an.

24 Zogauw ie in de boomtoppen et geluud van een anstormend leger heuren, moej' toeslaon, want dan gaot de Heer veur je uut om et leger van de Filistijnen te verslaon."

25 David dee wat de Heer him beveulen hadde en sleug de Filistijnen weeromme van Geba tot Gezer.

2 Samuël 6

De ark van God overbrocht naor Jeruzalem

01 Weer reup David alle weerbere manluden van Israël bi'jenneer; et weren d'r dattigduzend.

02 Hi'j gong mit zien gevolg op weg om de ark van God op te haelen uut Baäla in Juda, de ark waoran een biezundere naeme verbunnen is: die van de Heer van de hemelse machten, die op de cherubs troont.

03-04 Ze haelden de ark van God uut et huus van Abinadab, dat op een heuvel ligt, en laedden him op een ni'je waegen. Abinadabs zeunen Uzza en Achio leidden de waegen; Achio leup veur de ark uut.

05 David en de Israëlieten speulden veur de Heer op verschillende meziekinstermenten van hoolt en op lieren en harpen, op tamboerijnen, rinkelbellen en cimbalen.

06 Doe ze langs et plak kwammen waor Nachon zien graon döskte, gongen de ossen daor op of. Uzza steuk zien haand uut en greep de ark van God vaaste.

07 De Heer wodde poer lelk op Uzza en strafte him op datzelde plak veur zien onachtzemhied, zodat hi'j op slag dood was.

08 David wodde koegels omreden de Heer Uzza deurkliefd hadde. Hi'j nuumde dat plak Peres-Uzza, en zo hiet et daor tot op de dag van vandaege.

09 Doe wodde David bange veur de Heer en hi'j vreug him of: Hoe kan de ark van de Heer iens bi'j mi'j in Jeruzalem kommen?

10 Hi'j duste de ark niet meer weeromme te leiden op de weg naor de Davidsburcht, en leut de waegen ofslaon naor et huus van Obed-Edom, een Gatiet.

11 De ark van de Heer bleef drie maonden in et huus van Obed-Edom, en de Heer zegende Obed-Edom en zien hiele huusholen.

12 Doe keuning David heurde dat de Heer Obed-Edom en zien femilie en bezittings zegend hadde vanwegens de anwezigens van de ark van God, gong hi'j naor et huus van Obed-Edom toe om de ark feestelik in te haelen in de Davidsburcht.

13 Iederkeer as de dregers van de ark van de Heer zes passen daon hadden, offerde hi'j een bolle en een vetmeste koe.

14 Vol overgaove daanste hi'j veur de Heer, mit amper kleraosie an, alliend een linnen priesterhemd.

15 Onder gejuich en stoten op de ramshoorn brochten David en de Israëlieten de ark van de Heer de barg op.

16 Doe de ark de Davidsburcht binnendreugen wodde, ston Michal, de dochter van Saul, al op de uutkiek bi'j heur veenster. Zi'j zag keuning David daansen en springen veur de Heer, en heur hatte raekte vol van minachting.

17 De ark van de Heer wodde daelezet in de tente die David d'r veur daelezetten laoten hadde, en David brocht de Heer braandoffers en vredesoffers.

18 Nao ofloop daorvan zegende hi'j et volk in de naeme van de Heer van de hemelse machten.

19 An hiel et volk, an alle anwezige Israëlieten, liekegoed de manluden as de vrouwluden, leut hi'j brood, dreugde daodels en rezienen uutdielen. Daornao gong iederiene naor huus.

20 David gong ok naor huus, om zien femilie en knechten te zegenen. Michal kwam him integen en zee: "De keuning van Israël het him vandaege wel biezunder weerdig gedreugen! As de eerste de beste dwaeze het hi'j him veur de ogen van zien slavinnen en onderdaonen alle kleraosie uuttrokken!"

21 David zee doe: "Dat dee ik veur de Heer, die mi'j ansteld het as vost over et volk van de Heer, over Israël, en mi'j zo keuzen het boven jow heit en hiel zien femilie; veur de Heer daanste ik!

22 En al zo'k mi'j nog slimmer vernederen, al zo'k mi'j alderdeegst in mien eigen ogen verlegen, dan nog zo'k in anzien staon bi'j de slavinnen over wie ie praoten."

23 Michal, de dochter van Saul, zol kienderloos blieven tot op de dag van heur dood.

2 Samuël 7

Toezeggings over de et deurgaon van David zien keuningshuus

01 Doe de keuning zien intrek neumen hadde in et peleis en de Heer him rust geven hadde deur him van al zien vi'janen te verlossen,

02 zee de keuning tegen de profeet Natan: "Kiek now toch! Ik wone in een peleis van cederhoolt, wiels de ark van God in een tente staot."

03 "Doe wat jow hatte jow ingeft," zee Natan doe, "de Heer staot ommes an jow kaante."

04 Mar diezelde naacht richtte de Heer him tot Natan:

05 "Zegge tegen mien knecht, tegen David: “dit zegt de Heer: Wi'j' veur mi'j een huus bouwen om in te wonen?

06 Ik hebbe toch in gienertied in een huus woond, vanof de dag da'k de Israëlieten uut Iegypte leided hebbe tot an now toe! Al die tied trok ik rond in tente en tempeltente.

07 Rondomme he'k mit de Israëlieten rondtrokken, en he'k iens an iene van de hedders van Israël, die ik ansteld hadde om mien volk te weiden, vraogd om veur mi'j een huus van cederhoolt te bouwen?”

08 Now dan, zegge tegen mien knecht, tegen David: “dit zegt de Heer van de hemelse machten: Ik hebbe je aachter de kudde weg haeld om mien volk, Israël, te leiden.

09 Ik hebbe je hulpen in alles waj' onderneumen, ik hebbe al je vi'janen veur je uutschaekeld en ik hebbe je naeme vestigd as iene van de groten van de eerde.

10 Ik hebbe an mien volk, Israël, een gebied toewezen. Daor he'k et plaant en daor kan et now zonder bange te wezen wonen. Et wodt niet langer deur misdaodige volken onderdrokt, zoas doe et d'r pas woonde

11 en ik rechters over mien volk Israël ansteld hadde. Jow he'k rust geven deur je van je vi'janen te verlossen. De Heer zegt je dat hi'j veur jow een huus bouwen zal:

12 As je leven veurbi'j is en ie bi'j je veuroolden te ruste gaon, za'k je opvolgen laoten deur je eigen zeune en him een bestendig keuningschop schinken.

13 Hi'j zal een huus bouwen veur mien naeme, en ik zal d'r veur zorgen dat zien troon in gienertied waankelt.

14 Ik zal een heit veur him wezen en hi'j veur mi'j een zeune: as hi'j zundigt, za'k him ofraanselen mit stok- en zwiepeslaegen, zoas een heit dot,

15 mar hi'j zal in gienertied bi'j mi'j uut de geunst raeken zoas Saul, die ik verstootte veur jow veurdiel.

16 Jow stelle ik in et veuruutzicht dat je keuningshuus iewig zal bestaon en je troon in gienertied waankelen zal.”"

17 Natan brocht alles wat hi'j zien en heurd had an David over.

18 Keuning David gong et heiligdom binnen, gong veur de Heer zitten en biddede: "Wie bin ik, Heer, mien God, wat is mien femilie, dat jow mi'j zo veer brocht hebben?

19 En asof dat nog niet genoeg was, Heer, mien God, hebben jow ok praot over de toekomst van mien keuningshuus. Mag dit et meensdom tot wet steld wodden, Heer, mien God.

20 Wat ka'k veerder nog zeggen? Jow kennen jow knecht, Heer, mien God.

21 Jow hebben al disse grootse dingen daon en ze an mi'j bekendmaekt omreden jow haandelen naor jow woord en jow holen an wat jow je veurneumen hebben.

22 Daorom bin jow groot, Heer, mien God. Et is zoas oons altied veurhullen is: zoas jow is d'r gienend, d'r bestiet gien aandere God as jow.

23 En wie kan him meten mit Israël, jow volk? Et is et ienige volk op de eerde waorveur een god him inzet het om et vri'j te kopen en tot zien volk te maeken, om zo veur himzels een naeme te vestigen deur middel van grootse en indrokwekkende daoden: en dat allemaole veur jow volk, dat jow vri'j maekt hebben, en vremde volken en heur goden op de vlocht dreven hebben.

24 Jow hebben jow volk Israël veur altied an jow toewi'jded, en jow, Heer, bin heur tot God.

25 Now dan, Heer, mien God, hool jow dan ok an de belofte die jow an mi'j en mien keuningshuus daon hebben en hool jow woord veur altied.

26 Dan zal jow naeme veur altied in ere hullen wodden en zal et volk zeggen: “de Heer van de hemelse machten is God over Israël,” en dan zal et keuningshuus van jow knecht David altied overaende blieven.

27 Jow, Heer van de hemelse machten, God van Israël, hebben an jow knecht zien laoten dat jow veur mi'j een huus bouwen zullen. Daorom durf ik dit gebed tegen jow te zeggen.

28 Jow, Heer, mien God, hebben mi'j zoe'n grootse toekomst beloofd. Jow alliend bin God, jow woorden zullen grif uutkommen.

29 Now dan, zegen dus mien keuningshuus zodat et de hieltied overaende blift. Dat hebben jow, Heer, mien God, ommes beloofd. Mag et keuningshuus van jow knecht veur altied deur jow zegend wezen."

2 Samuël 8

David zien overwinnings

01 Een schoft laeter versleug David de Filistijnen. Hi'j onderwurp heur en ontnam heur et bestuur over heur heufdstad.

02 Ok de Moabieten versleug hi'j. Hi'j dwong heur op de grond liggen te gaon en meette de riegel of mit een touw: twie dadde van de riegel mos ommebrocht wodden en ien dadde moch leven blieven. Sund die tied weren de Moabieten an David onderwurpen en mossen ze schatting ofdregen.

03 Laeter versleug hi'j Hadadezer, de zeune van Rechob, de keuning van Soba, doe disse op weg was om zien macht over et gebied langs de Eufraat te herstellen.

04 David nam zeuventienhonderd waegenmenners en twintigduzend man voetvolk gevangen. De striedwaegens schaekelde hi'j uut deur van alle peerden, op honderd span nao, de pezen deur snieden te laoten.

05 Van de Arameeërs uut de buurt van Damascus die keuning Hadadezer van Soba te hulpe kwammen, versleug David d'r twienentwintigduzend.

06 Doe bezette hi'j strategische punten in et riek van Damascus. Sund die tied weren de Arameeërs an him onderwurpen en mossen ze schatting ofdregen. De Heer hulp David bi'j alles wat hi'j ondernam.

07 David nam de goolden schilden van de liefwaacht van Hadadezer in beslag en nam ze mit naor Jeruzalem.

08 Uut Betach en Berotai, steden die an Hadadezer toeheurden, nam hi'j een protte keuper mit.

09 Doe keuning Toï van Hamat heurde dat David et leger van Hadadezer versleugen hadde,

10 leut hi'j zien zeune Joram zien opwaachting maeken bi'j keuning David en him gelokweensken mit zien overwinning. Toï was jommes in oorlog mit Hadadezer. Joram had kedo's bi'j him van goold, zulver en keuper.

11 Keuning David wi'jdde disse kedo's an de Heer, saemen mit et goold en zulver van de volken die hi'j onderwurpen hadde:

12 de Arameeërs, de Moabieten, de Ammonieten, de Filistijnen en de Amalekieten, en van Hadadezer, de keuning van Soba.

13 Doe David nao zien overwinning op de Arameeërs weerommekwam, breidde hi'j zien roem nog uut deur de Edomieten in de Zoutvallei te verslaon, achttienduzend man.

14 Rondomme in Edom bezette hi'j strategische punten, en sund die tied weren de Edomieten an David onderwurpen. De Heer hulp David bi'j alles wat hi'j ondernam.

David zien ambteners

15 David regeerde over hiel Israël. Hi'j behaandelde zien onderdaonen goed en rechtveerdig.

16 Joab, de zeune van Seruja, was opperbevelhebber van et leger; Josafat, de zeune van Achilud, was kanselier;

17 Sadok, de zeune van Achitub, en Abjatar, de zeune van Achimelech, weren priester; Seraja was hofschriever;

18 Benaja, de zeune van Jojada, was bevelhebber van de Keretieten en Peletieten. David zien zeunen weren ok priester.

2 Samuël 9

David en de zeune van Jonatan

01 David vreug: "Is d'r nog iene over van de femilie van Saul? Die za'k dan goed behaandelen, dat bin 'k an Jonatan verplicht."

02 Now was d'r bi'j de femilie van Saul een zekere Siba in dienst. Hi'j wodde bi'j David reupen, en de keuning zee tegen him: "Bin jow Siba?" "Jow knecht, heer," zee hi'j doe.

03 De keuning vreug him: "Is d'r nog iene over van de femilie van Saul? Die za'k goed behaandelen, zoas God dat veurschrift." Siba zee doe: "D'r is nog iene zeune van Jonatan, een kreupele."

04 "Waor is hi'j?" vreug de keuning him, en Siba zee doe: "Hi'j woont bi'j Machir, de zeune van Ammiël, in Lo-Debar."

05 Keuning David leut de zeune van Jonatan, de kleinzeune van Saul, ophaelen uut et huus van Machir in Lo-Debar.

06 Doe hi'j bi'j David kwam, leut hi'j him op zien kni'jen valen en beug diepe veurover. "Mefiboset?" vreug David, en hi'j zee doe: "Ik bin jow knecht, heer."

07 Doe zee David tegen him: "Wees niet bange, ik verzekere jow da'k jow goed zal behaandelen, dat bin 'k an jow heit Jonatan verplicht. Ik zal jow et laand van jow pake Saul weerommegeven, en van now of bin jow an mien taofel te gaaste."

08 Opni'j beug Mefiboset, en hi'j zee: "Wie bin ik, heer, dat jow him om een dooie hond as ikke bekommeren?"

09 Doe leut de keuning Siba kommen, de knecht van Saul, en zee tegen him: "Alles wat an Saul en zien femilie heurde, geef ik an de kleinzeune van jow meester.

10-12 Jow zullen veur him de grond bewarken, saemen mit jow zeunen en knechten, en de opbrengst ofdregen an de kleinzeune van jow meester, zodat hi'j d'r van leven kan. En Mefiboset, de kleinzeune van jow meester, is van now of an mien taofel te gaaste." Siba zee doe tegen de keuning: "Zoas jow bevelen, mien heer en keuning. Et zal gebeuren." Zo wodde Mefiboset an et hof opneumen en behaandeld as iene van de keuningszeunen. Hi'j hadde een zeuntien, dat Micha hiette. Siba, die zels vuuftien zeunen en twintig knechten hadde, was mit alle leden van zien huusholing in dienst bi'j Mefiboset.

13 Mefiboset woonde in Jeruzalem en was opneumen an et hof. Hi'j hadde een gebrek an beide bienen.

2 Samuël 10

Oorlog tegen de Ammonieten

01 Een poze laeter raekte de keuning van Ammon weg. Zien zeune Chanun volgde him op.

02 Doe zee David: "Ik wil Chanun, de zeune van Nachas, op gepaste wieze behaandelen, krek zoas zien heit mi'j behaandeld het," en hi'j stuurde bosschoppers om him zien dielneming te betugen mit et verlös van zien heit. Doe David zien bosschoppers in Ammon ankommen weren,

03 zeden de raodsheren van Ammon tegen heur vost: "Dochten jow dat David jow zien dielneming overbrengen lat omreden hi'j de naogedaachtenis van jow heit eren wil? Die bosschoppers van him bin netuurlik spionnen die de stad verkennen moeten, zodat hi'j heur anvalen en verdistreweren kan!"

04 Doe leut Chanun David zien bosschoppers oppakken. Hi'j leut iene kaante van heur baord ofscheren en de onderkaante van heur kleraosie afscheuren, tot op heur aachterste, en stuurde ze vot.

05 Doe keuning David dit heurde, leut hi'j an de diepe vernederde manluden disse bosschop overbrengen: "Blief in Jericho en kom eerst weeromme as jim baord weer angruuid is."

06 De Ammonieten beseften dat ze heur bi'j David onmeugelik maekt hadden. Daorom wierven ze huurlingen: twintigduzend man voetvolk bi'j de Arameeërs van Rechob en Soba, duzend man bi'j de keuning van Maächa en nog es twaelfduzend bi'j Is-Tob.

07 Doe David hiervan heurde, stuurde hi'j Joab mit zien keurtroepen naor Rabba.

08 De Ammonieten rokten uut en stelden heur in slagodder op veur de poort. De Arameeërs van Soba en Rechob en de manluden van Is-Tob en Maächa betrokken stellings argens aanders in et veld.

09 Joab, die zag dat hi'j van twie kaanten bedriegd wodde, keus de alderbeste soldaoten van Israël uut en stelde dissen op tegen de Arameeërs.

10 De rest van de soldaoten plaetste hi'j onder bevel van zien breur Abisai en stelde hi'j op tegen de Ammonieten.

11 Daorbi'j zee hi'j: "As de Arameeërs starker blieken as ik, kom ie mi'j helpen, en as de Ammonieten starker blieken as ieje, dan zal ik jow helpen.

12 Wees stark! Lao'we oonze krachten bundelen omwille van oons volk en de steden van oonze God; de Heer zal doen wat hi'j et beste vint."

13 Zogauw Joab mit zien soldaoten de anval begon, sleugen de Arameeërs op de vlocht.

14 Doe de Ammonieten zaggen dat de Arameeërs vlocht weren, maekten zi'j heur veur Abisai uut de voeten en trokken ze heur weeromme in de stad. Joab staekte de stried tegen Ammon en gong weeromme naor Jeruzalem.

15 De Arameeërs beseften dat zi'j deur Israël versleugen weren en zochten verstarking.

16 Hadadezer dee een beroep op de Arameeërs die an de ginne kaante van de Eufraat woonden, en leut ze naor Chelam optrekken onder anvoering van zien opperbevelhebber Sobach.

17 Doe David hiervan heurde, verzaemelde hi'j alle troepen van Israël en trok de Jordaan over naor Chelam. De Arameeërs stelden heur tegenover David op en vullen him an.

18 De Israëlieten jaegden heur op de vlocht, en David brocht zeuvenhonderd Aramese waegenmenners en veertigduzend ruters omme. Ok opperbevelhebber Sobach wodde deur him troffen en ommebrocht.

19 De vazallen van Hadadezer mossen heur bi'j heur nederlaoge daeleleggen. Zi'j sleuten vrede mit Israël en onderwurpen heur. De Arameeërs waogden et van now of an niet meer om de Ammonieten te helpen.

2 Samuël 11

David en Batseba

01 Bi'j et anbreken van et veurjaor, de tied waorin keunings meerstal te striede trekken, stuurde David opni'j een leger d'r op uut, onder leiding van Joab en zien anvoerders, om de Ammonieten te verslaon en Rabba te belegeren. Zels bleef hi'j in Jeruzalem aachter.

02 Op een keer ston hi'j an et aende van de middag op van zien rustbedde en leup wat henne en weer over et dak van et peleis. Beneden zag hi'j een vrouw die an et baoden was. Zi'j was hiel mooi om te zien.

03 Hi'j leut uutzuken wie ze was, en ze zeden tegen him: "Dat is Batseba, de dochter van Eliam, de vrouw van de Hethiet Uria."

04 David leut heur bi'j him kommen en sleup mit heur. (De veurschreven tied van ontholing nao heur poeterighied was krek veurbi'j.) Daornao gong zi'j weeromme naor huus.

05 Een schoft laeter markte zi'j dat ze zwanger was. Ze leut dat an David berichten,

06 waorop David an Joab opdracht gaf om Uria naor him toe te sturen.

07 Uria meldde him op bevel van Joab bi'j David, die him vreug hoe Joab en et leger et maekten en hoe et d'r mit de oorlog veurston.

08 Doe zee hi'j: "Gao naor huus en ontspan jow wat." Doe Uria et peleis verleut, kreeg hi'j nog een kedo van de keuning mit.

09 Mar Uria gong niet naor huus; hi'j bleef slaopen in et poortgebouw van et peleis, bi'j de knechten van zien heer.

10 Doe de meensken David verteld hadde dat Uria niet naor huus gaon was, zee hi'j tegen him: "Jow hebben toch een lange reize aachter de rogge. Waoromme bin jow niet naor huus gaon?"

11 Uria zee doe: "De ark en et leger van Israël en Juda bin onderbrocht in hutten, opperbevelhebber Joab en zien manschoppen bivakkeren in et eupen veld; zol ik dan naor huus gaon om te eten en te drinken, en te slaopen mit mien vrouw? Zo waor jow leven, dat doe ik niet!"

12 David zee tegen Uria: "Blief vandaege ok nog hier, dan laot ik jow morgen weerommegaon." Uria bleef die dag dus nog in Jeruzalem. De aanderedaegs

13 neudigde David him bi'j him an taofel en voerde him dronkend. Toch gong Uria aovens niet naor huus, mar legde him opni'j te slaopen bi'j de knechten van zien heer.

14 De ankem morgen schreef David Joab een brief, die hi'j an Uria mitgaf.

15 In de brief ston: "Stel Uria op waor et hevigst vochten wodt en geef him gien roggedekking, zodat hi'j troffen wodt en sneuvelt."

16 Joab onderzocht waor de verdediging et starkste was, en stelde Uria daore krek op.

17 De verdedigers van de stad deden een uutval naor Joab. D'r vullen slaachtoffers onder de soldaoten van David, en ok Uria kwam omme.

18 Joab leut an David verslag uutbrengen van de stried

19 en beveelde de bosschopper: "Aj' de keuning et hiele verloop van de stried verteld hebben,

20 en as hi'j dan poer tegen je uutvaalt: “waorom hej'm jim zo dichte bi'j de stad waogd? Jim konnen toch weten dat ze vanof de mure schieten zollen!

21 Bin jim seins vergeten hoe Abimelech, de zeune van Jerubbeset, in Tebes an zien aende kommen is? Een vrouw het doe vanof de stadsmure een maelstien op zien heufd gooid, zodat hi'j ommekwam. Waorom hej'm jim dan zo dichte bi'j de mure waogd?” dan moej' zeggen: “jow bevelhebber Uria is ok ommekommen.”"

22 De bosschopper gong naor David toe en vertelde him alles wat Joab him zegd hadde.

23 Hi'j zee tegen David: "Oonze tegenstaanders weren starker as wi'j en deden een uutval naor oons. We dreven ze weeromme tot veur de poort,

24 mar doe neumen de boogschutters oons vanof de mure onder schot en sneuvelden d'r soldaoten van de keuning. Ok jow bevelhebber Uria is ommekommen."

25 David dreug de bosschopper op om tegen Joab te zeggen: "Jow moe'n d'r mar niet te slecht over oordielen; de oorlog vragt now ienkeer zien tol. Hool moed! Begin opni'j de anval op de stad en maek heur mit de grond geliek."

26 De vrouw van Uria kreeg bericht dat heur man sneuveld was, en zi'j treurde om heur echtgenoot.

27 Doe de rouwtied veurbi'j was, nam David heur bi'j him an et hof. Zi'j wodde zien vrouw en gaf him een zeune.

Naor et oordiel van de Heer was et trouwens wel slecht wat David daon hadde.

2 Samuël 12

01 Hi'j stuurde de profeet Natan naor David toe om him dit te vertellen: "D'r woonden es twie manluden in dezelde stad, een rieke en een aarme.

02 De rieke man had hiel een protte geiten, schaopen en runder,

03 de aarme man had niet meer as ien laom kopen kund. Hi'j koesterde et en et gruuide bi'j him op, saemen mit zien kiender. Et at van zien brood en dronk uut zien beker en et sleup in zien schoot; hi'j hadde et lief as een dochter.

04 Op een dag kreeg de rieke man een gaast op bezuuk. Hi'j kon et niet over zien hatte kriegen om de reiziger iene van zien eigen geiten, schaopen of runder veur te zetten. Daorom nam hi'j et laom van de aarme man en zette dat zien gaast veur."

05 David wodde slim lelk over de rieke man en zee tegen Natan: "Zo waor de Heer leeft, de man die zoks dot verdient de dood.

06 Viervooldig moet hi'j et laom vergoeden, omreden hi'j him zo hatteloos gedreugen het."

07 Doe zee Natan: "Die man, dat bin jow! Dit zegt de Heer, de God van Israël: Ik was et die je zalfde tot keuning van Israël, ik was et die je reddede uut de greep van Saul.

08 Have en goed van je heer, en de vrouwluden van je heer d'r bi'j, he'k jow in de schoot gooid; de heerschoppi'je over Israël en Juda he'k an jow overdreugen. As dat je te min is, za'k d'r nog et ien en aander an toevoegen.

09 Waorom hej' dan mien geboden mit voeten treden deur wat te doen dat slecht is in mien ogen? De Hethiet Uria is deur jow toedoen ommebrocht. Ie hebben him zien vrouw ofneumen en him in de stried tegen de Ammonieten ommekommen laoten.

10 Now dan, van now of an zullen moord en doodslag in je keuningshuus om him henne griepen, omreden ie mi'j trotseerd hebben en de vrouw van Uria tot vrouw neumen hebben.

11 Dit zegt de Heer: Je eigen femilie zal een bron van ellende veur je wodden. Ie zullen anzien moeten dat ik je vrouwluden an een aander geve, an iene van je eigen femilie. Die zal mit je vrouwluden slaopen op klaorlochte dag.

12 Ie hebben in et diepste geheim haandeld, mar ik zal dit laoten gebeuren tegenover hiel Israël en in et volle daglocht."

13 David zee doe Natan: "Ik hebbe zundigd tegen de Heer." Doe zee Natan: "De Heer vergeft jow die zunde, jow zullen niet starven.

14 Mar omreden jow de vi'janen van de Heer anleiding geven hebben tot kwaodsprekeri'je, moet jow pasgeboren zeune wel starven."

15 Doe gong Natan naor huus. De Heer trof et kiend dat de vrouw van Uria David brocht had mit een dodelike ziekte.

16 David biddede tot God veur de jonge. Hi'j vaastte streng en legde him naachs op de grond te slaopen.

17 Et dienstvolk perbeerde him d'r toe te bewegen om van de grond op te staon, mar hi'j weigerde, en hi'j wol ok gien eten annemen.

18 Nao zeuven daegen raekte et kiend weg. David zien knechten dusten him niet te zeggen dat et kiend wegraekt was. Ze zeden tegen mekeer: "Doe et kiend nog leefde wol hi'j al niet naor oons luusteren. Hoe kuwwe him dan zeggen dat et wegraekt is? Hi'j zal een ongelok begaon."

19 David zag zien knechten mittenneer fluusteren. Hi'j begreep dat et kiend wegraekt was en vreug heur: "Is mien kiend dood?" "Ja, et is wegraekt," zeden ze doe.

20 David kwam van de grond of in de bienen, nam een bad, wreef him in mit eulie en struupte aandere kleren an. Hi'j gong et huus van de Heer binnen en gong deur de kni'jen. Daornao gong hi'j naor huus en leut him wat te eten brengen.

21 Zien knechten vreugen him: "Hoe kun jow dat now doen? Doe et kiend nog leefde, vaastten jow en stotten jow traonen, mar now et wegraekt is, staon jow op en gaon jow eten."

22 Hi'j zee doe: "Doe et kiend nog leefde, vaastte ik en stotte ik traonen. Ik docht: Wie wet is de Heer mi'j genaodig en blift et kiend in leven.

23 Mar now et dood is, wat zol ik now nog vaasten? Daormit krie'k et toch niet weeromme. Ik gao naor him toe; hi'j komt niet weeromme bi'j mi'j."

24 David troostte zien vrouw Batseba. Hi'j sleup mit heur en ze kreeg een zeune, die hi'j Salomo nuumde. De Heer had et kiend lief

25 en gaf et deur de mond van de profeet Natan de naeme Jedidja, "Lieveling van de Heer".

Aende van de oorlog tegen de Ammonieten

26 Ondertussen had Joab de Ammonieten in Rabba belegerd. Doe hi'j de koningsburcht omsingeld hadde,

27 leut hi'j an David disse bosschop overbrengen: "Ik stao op et punt om Rabba in te nemen; de waetertoevoer he'k ofsneden.

28 Roepen jow now de overige soldaoten op, slao jow kaamp op bi'j de stad en neem heur in, zodat de verovering van Rabba niet op mien naeme komt te staon."

29 David reup alle soldaoten op, gong naor Rabba, vul de stad an en nam heur in.

30 De keuning van de Ammonieten nam hi'j de kroon van et heufd. Disse kroon, waorin wel een telent an goold en edelstiender verwarkt was, rustte van now of op David zien heufd. Hi'j voerde een hiele grote buit uut de stad weg.

31 Ok de inwoners van de stad voerde hi'j weg, en hi'j stelde heur te wark in stiengroeven en stienebakkeri'jen. Etzelde dee hi'j mit alle aandere steden van Ammon. Daornao gong David mit et hiele leger naor Jeruzalem weeromme.

2 Samuël 13

Amnon en Tamar

01 Een schoft laeter gebeurde dit. Absalom, een zeune van David, hadde een zuster die Tamar hiette. Zi'j was hiel mooi. Amnon, de ooldste zeune van David, wodde verliefd op heur.

02 Mar omreden zi'j as jong maegien onder streng toezicht ston, zag hi'j gien kaans om heur aoder an te kommen. Hi'j wodde bi'jkaans ziek van verlangst naor zien halfzuster.

03 Now was Amnon bevrund mit zien aachtergatsneef Jonadab, de zeune van David zien breur Sima, en disse Jonadab was iene mit een protte onderviening.

04 "Zeg es, Amnon," vreug hi'j an de keuning zien zeune, "waorom bin ie toch al daegenlange zo [ neerslachtig ]?" Amnon zee doe: "Omreden ik verliefd bin op Tamar, de zuster van mien breur Absalom."

05 Jonadab raodede him an: "Gao op je bedde liggen en doe krek aj' ziek binnen. As je heit dan naor je komt te kieken, moej' tegen him zeggen: “kon Tamar mar kommen om mi'j te eten te geven. As zi'j hier wat anstarkends klaormaekt zoda'k et mit eigen ogen zien kan, dan za'k wel eten.”"

06 Dus gong Amnon op bedde liggen en dee hi'j krek as hi'j ziek was. Doe de keuning naor him kwam te kieken, zee Amnon tegen him: "Kon Tamar mar kommen en hier twie hattekoeken klaormaeken. As zi'j ze mi'j angeft, za'k wel eten."

07 Drekt stuurde David een bosschop naor Tamar: "Gao vlogge naor Amnon en maek wat verstarkends veur him klaor."

08 Tamar gong naor et huus van heur breur Amnon. Wiels hi'j op bedde bleef liggen, maekte zi'j deeg, kneedde et en vormde d'r onder zien ogen hatten van. Doe ze de hattekoeken bakt hadde,

09 zette zi'j de schaole klaor, mar Amnon weigerde om te eten. Hi'j stuurde alle aanderen die daor weren vot

10 en zee doe tegen Tamar: "Breng de koeken hier en geef ze mi'j mit je eigen hanen an." Tamar brocht de hattekoeken naor de slaopkaemer van heur breur Amnon

11 en hul ze him veur. Mar hi'j greep heur vaaste en zee tegen heur: "Kom, mien zussien, kom bi'j me liggen."

12 Ze smeekte: "Nee, mien breur, laot dat! Raek mi'j niet an! Zok-zo-wat schaandeliks dot et volk in Israël toch niet!

13 Daenk es an mi'j, wat moet d'r van mi'j wodden a'k van mien ere beroofd bin? En daenk es an jezels, hiel Israël zal schaande van je praoten. Praot toch eerst mit de keuning, hi'j zal jow mien haand beslist niet weigeren."

14 Mar hi'j wol niet luusteren naor wat ze zee, en hi'j overweldigde heur en onteerde heur en verkrachtte heur.

15 Drekt welde een diepe haat in Amnon op. Hi'j haatte heur alderdeegst meer as hi'j heur eerst liefhad hadde. "Kom overaende, gao vot!" beet hi'j heur toe.

16 Tamar reup uut: "Dat kuj' niet doen! Mi'j votsturen is nog slimmer as et aandere daj' mi'j al andaon hebben." Mar hi'j wol niet naor heur luusteren.

17 Hi'j reup zien bediende en zee: "Laot die vrouw uut mien ogen verdwienen. Zet heur et huus uut en doe de deure aachter heur op slot."

18 Tamar dreug een veulkleurig klied, zoas de jonge, huwbere koningsdochters dat as overklied dreugen. Doe Amnon zien bediende heur op straote zet hadde en de deure aachter heur vergrendeld hadde,

19 gooide zi'j stof over heur heufd en scheurde ze heur veulkleurig klied. Ze greep naor heur heufd en leup jammerend naor huus.

20 Daor vreug heur breur Absalom heur: "Is Amnon je te nao kommen? Zwiege dan, zussien, hi'j is je breur; ie doen d'r beter an om et rusten te laoten." Tamar bleef van now of bi'j heur breur Absalom, van et leven sneden.

21 Doe keuning David heurde wat d'r gebeurd was, wodde hi'j poer.

22 Absalom praotte d'r niet mit Amnon over, d'r vul tussen heur gien verkeerd woord, mar hi'j haatte him omreden hi'j zien zuster Tamar onteerd hadde.

Absalom zien wraoke

23 Twie jaor laeter neudigde Absalom alle zeunen van de keuning uut om bi'j him in Baäl-Chasor, in de buurt van Efraïm, et schaopescheerdersfeest bi'j te wonen.

24 Hi'j gong naor de keuning en vreug: "Ze bin bi'j mi'j de schaopen an et scheren; ma'k jow en de [ jowen ] vraogen om oonze gaasten te wezen?"

25 De keuning zee doe: "Nee, mien zeune, lao'we dat mar niet doen, we zollen je mit zien allen tot last wezen." Hoe Absalom ok androng, de keuning bleef bi'j zien weigering en wol al ofscheid nemen.

26 Doe zee Absalom: "As jow niet kommen willen, laot dan mien breur Amnon mit oons mitgaon." "Waoromme dan toch?" vreug de keuning,

27 mar Absalom bleef andringen, en uutaendelik stuurde de keuning Amnon en de aandere keuningszeunen mit him mit.

28 Doe beveelde Absalom zien knechten: "Pas op, as de wien Amnon naor et heufd stegen is en ik tegen jim zegge: “slao Amnon dood!” dan moe'n jim him van kaant maeken. Jim hoeven niet bange te wezen, want ik hebbe et jim zels beveulen. Hool je flink en douwel niet omme."

29 Zogauw Absalom zien knechten mit Amnon daon hadden zoas Absalom zegd had, stonnen alle keuningszeunen op, sprongen op heur muildieren en maekten dat ze votkwammen.

30 Wiels ze nog onderwegens weren, beriekte David et gerucht dat Absalom alle keuningszeunen ommebrocht hadde en dat niet iene van heur ontkommen was.

31 De keuning kwam overaende, scheurde zien kleren en leut him op de grond valen. De hiele hofholing ston mit scheurde kleren om him henne.

32 Doe nam Jonadab, de zeune van David zien breur Sima, et woord en zee: "Et is niet waor dat alle jonges, al jow zeunen ommebrocht binnen, mien heer en keuning; alliend Amnon is van kaant maekt. Vanof de dag dat Amnon zien zuster Tamar onteerd hadde, beschouwde Absalom et ommes as zien plicht om him van kaant te maeken.

33 Neem et gerucht dat al jow zeunen ommebrocht binnen dus niet eernstig, want alliend Amnon is dood."

34 Even laeter meldde de waachtpost die op de uutkiek ston, dat hi'j in de veerte vanuut de bargen een grote kloft meensken ankommen zag. Absalom had ondertussen een veilig verschoel zocht.

35 Jonadab zee tegen de keuning: "Zien jow wel, daor kommen de keuningszeunen, wat he'k jow zegd?"

36 Hi'j was nog niet uutpraot, of inderdaod, daor kwammen de keuningszeunen al an. Zi'j begonnen luudkeels te jammeren, en ok de keuning en alle dienstvolk raosde et uut van verdriet.

37 Ondertussen vun Absalom een veilig hennekommen bi'j Talmai, de zeune van Ammichur, de keuning van Gesur, wiels David rouwen bleef over zien zeune.

Absalom zien weerommekommen

38 Doe Absalom drie jaor in Gesur woonde, waor hi'j een veilig verschoel vunnen hadde,

39 vatte keuning David et plan op om tegen Absalom te striede te trekken, want de rouw over de dood van Amnon was veurbi'j.

2 Samuël 14

01 Et ontgong opperbevelhebber Joab niet dat de keuning Absalom vi'janig zind was.

02 Hi'j leut uut Tekoa een wieze vrouw kommen en zee tegen heur: "Doe krek asof jow in de rouw binnen: strupp een rouwklied an, wrieve je niet mit eulie in en gedreeg je as een vrouw die al een protte jaoren om een overledene treurt.

03 Gao dan naor de keuning en zeg him wat ik jow now vertelle." En hi'j legde heur woordelik in de mond wat ze zeggen mos.

04 De vrouw uut Tekoa gong naor de keuning. Ze gong diepe veurover deur de kni'jen en zee: "Mien heer en keuning, help mi'j asjeblief."

05 De keuning vreug wat d'r te redden was, en ze vertelde: "Ach heer, ik bin een wedevrouw; mien man is wegraekt.

06 Op een keer kregen mien twie zeunen argewaosie buten op et veld, en d'r was gieniene die tussenbeide kwam. Doe het de iene de aander doodsleugen.

07 Now is mien hiele femilie tegen mi'j in et geweer kommen. Ze zeggen: “lever die breurmoordener an oons uut, dan zuwwe him van kaant maeken om et leven te vergellen van de breur die hi'j doodsleugen het. Ok al is hi'j de stamhoolder, we zullen him ommebrengen.” Zo zullen ze et laeste kooltje dat mi'j rest uutdoven, en dan zal d'r op eerde niks meer wezen dat nog an mien man en zien naeme herinnert."

08 "Gao gerust naor huus," zee de keuning, "ik zal zorgen dat et in odder komt."

09 Mar de vrouw uut Tekoa hul an: "Jaowel, mar ik en mien femilie kriegen de schuld, mien heer en keuning; jow en jow troon zal deur et volk niks verweten wodden."

10 Doe zee de keuning: "As iene et d'r niet mit iens is, verwiezen jow die mar naor mi'j; ik zal zorgen dat ze jow niet langer lastigvalen."

11 Mar de vrouw smeekte: "Mien heer en keuning, willen jow niet de Heer, jow God, as getuge anroepen dat d'r niet deur bloedwraoke nog meer kwaod anricht wodt en dat ze mien zeune et leven niet benemen?" En hi'j zee: "Zo waor as de Heer leeft, jow zeune zal gien haor krinkt wodden."

12 Doe zee de vrouw: "As mien heer en keuning mi'j toestaot, zo'k graeg nog wat zeggen." "Praot vri'juut," zee hi'j,

13 en de vrouw zee: "Waoromme willen jow dan wel zoks doen tegen God zien eigen volk? As jow jow banneling niet weerommeroepen, beschuldigen jow mit disse uutspraoke jowzels.

14 Wegraeken zuwwe ommes allemaole; we bin as waeter dat in de eerde weglopt as et niet opvongen wodt. Zol God niet op middels zinnen en alles in et wark stellen om zien banneling weeromme te roepen?

15 Dat ik kommen bin om jow, mien heer en keuning, disse zaeke veur te leggen, is omreden de meensken mi'j bange maekt hebben. Ik docht bi'j mezels: Laot ik mien zaeke an de keuning veurleggen, wellicht voldot hi'j an mien vraoge.

16 De keuning zal mi'j beslist geheur geven en zorgen dat gieniene mi'j en mien zeune uut God zien eigen laand verdrieft.

17 Ik zee bi'j mezels: De keuning zal et verlossende woord zeggen. Jow bin ommes as een engel van God, mien heer en keuning, zoas jow et veur en tegen van een zaeke tegen mekeer ofwegen. Mag de Heer, jow God, an jow kaante staon."

18 Hierop zee de keuning tegen de vrouw: "Now wi'k jow wat vraogen, en ik verwaacht een eerlik bescheid." "Wat willen jow weten, mien heer?" vreug ze,

19 en de keuning zee: "Het Joab hier seins de haand in?" De vrouw zee doe: "Zo waor jow leven, mien heer en keuning, jow hebben et bi'j et rechte aende. Et is inderdaod jow knecht Joab die mi'j dit opdreugen het. Hi'j het mi'j disse woorden in de mond legd.

20 Dat het hi'j daon om jow de zaeke op een verhulde meniere veur te leggen. Jow bin warkelik zo wies as een engel van God, mien heer en keuning, zoas jow alles deurzien."

21 De keuning zee tegen Joab: "Goed dan, ik zal doen waor jow op ansturen. Jow kun mien zeune Absalom weerommehaelen."

22 Joab gong deur de kni'jen, beug diepe veurover en zee: "Ik daank jow, mien heer en keuning, dat jow mi'j goedgeunstig binnen en mien vraoge inwilliggen."

23 Doe vertrok hi'j naor Gesur en haelde Absalom weeromme naor Jeruzalem.

24 Doe zee de keuning: "Laot hi'j rechtstreeks naor zien huus gaon, want ik zal him niet ontvangen." Zo gong Absalom weeromme naor huus, mar deur de keuning wodde hi'j niet ontvongen.

25 Now was d'r in hiel Israël gien man die zo om zien uterlik bewonderd wodde as Absalom; van voetzole tot an de kruun was d'r niks dat him misston.

26 As hi'j zien heufdhaor knipte – hi'j mos et ieder jaor ofknippen, aanders wodde et te zwaor – weug dat wel twiehonderd sjekel neffens et keuninklik iekergewicht.

27 Absalom had drie zeunen, en ok een dochter, die Tamar hiette; zi'j gruuide op tot een mooie vrouw.

28 Doe Absalom twie jaor in Jeruzalem woonde zonder dat hi'j deur de keuning ontvongen was,

29 reup hi'j Joab bi'j him om him te vraogen of hi'j bi'j de keuning bemiddelen wol. Mar Joab wol niet kommen. Opni'j leut hi'j Joab roepen, en opni'j weigerde disse.

30 Doe zee hi'j tegen zien knechten: "Zien jim die akker van Joab, hiernaost, waor hi'j gaste staon het? Gao daorhenne en stik de akker in braand." De knechten van Absalom deden wat heur zegd was.

31 Doe kwam Joab naor et huus van Absalom en vreug him: "Waorom hebben jow knechten mien akker in braand steuken?"

32 Absalom zee doe: "Ik hebbe jow roepen laoten om jow te vraogen om naor de keuning te gaon en him uut mien naeme te zeggen: “waorom bin ik aenlik uut Gesur weerommekommen? Et was beter west a'k daor bleven was. Ik wil now dat jow mi'j ontvangen. As mi'j wat te verwieten vaalt, laot mi'j dan ommebrengen.”"

33 Joab gong naor de keuning en vertelde et him. Doe leut de keuning Absalom kommen. Hi'j gong deur de kni'jen veur de keuning en beug diepe veurover, en de keuning gaf Absalom een tuut.

2 Samuël 15

Absalom gript naor de macht

01 Een schoft laeter leut Absalom een waegen maeken, schafte him peerden an en nam een escorte van vuuftig man in dienst.

02 Iedere morgen vroeg stelde hi'j him op bi'j de stadspoort. Hi'j klaampte iederiene an die op weg was naor de keuning om een uutspraoke te vraogen in een rechtsgeschil. "Waor kommen jow weg?" vreug hi'j dan, en as et bescheid ludede: "Uut dat en dat stamgebied van Israël,"

03 dan zee Absalom: "Heur es, ok al hebben jow hielemaole geliek, bi'j de keuning zullen jow gien geheur vienen."

04 En hi'j gong wieder: "Waorom wor ik niet ansteld tot rechter van dit laand? Ik zol iederiene in et geliek stellen die een geschil of een rechtsvoddering an mi'j veurleggen kwam."

05 As zoenend dan veur Absalom deur de kni'jen gaon wol, spreidde Absalom zien aarms uut en ommevaemde him.

06 Zo trad hi'j iederiene uut Israël integen die een uutspraoke vraogen kwam bi'j de keuning, en op die meniere vatte hi'j et volk van Israël in.

07 Doe d'r vier jaor verstreken weren zee Absalom tegen de keuning: "Ik vraoge jow toestemming om naor Hebron te gaon en de gelofte in te lossen die ik de Heer daon hebbe.

08 Ik hebbe tiedens mien verblief te Gesur in Aram jommes an de Heer beloofd da'k him ere bewiezen zol as hi'j d'r veur zorgde dat ik in Jeruzalem weerommekommen zol."

09 De keuning zee doe: "Gao gerust." Absalom gong op weg naor Hebron.

10 Mar hi'j stuurde eerst haandlangers naor alle stamgebieden van Israël mit de bosschop: "Zogauw et geluud van de ramshoorn klinkt, moej'm dit bekendmaeken: “Absalom is in Hebron tot keuning uutroepen!”"

11 Twiehonderd geneudigden uut Jeruzalem gongen mit Absalom onderwegens naor Hebron. Zi'j gongen niksvermoedend en hielemaole te goeder trouw mit him mit.

12 Ok Achitofel, de raodsman van David, leut hi'j veur et offermaol overkommen uut zien woonstee Gilo. De hieltied meer meensken sleuten heur bi'j Absalom an. Zo ontston een wiedvertakte saemenzwering.

David vlocht uut Jeruzalem

13 Doe David bericht kreeg dat et volk van Israël de kaante van Absalom keuzen hadde,

14 zee hi'j tegen zien dienstvolk: "Kom, we moe'n vlochten, wiwwe an Absalom ontkommen. Vlogge, we moe'n him veur blieven, want as hi'j oons hier in Jeruzalem overvaalt, zal hi'j een bloedbad anrichten en is et mit oons daon."

15 "Zoas jow willen, mien heer en keuning," zee et dienstvolk doe. "Wi'j staon tot jow beschikking."

16 De keuning vertrok, en zien hiele hofholing volgde him. Hi'j leut mar tiene van zien bi'jvrouwen aachter om veur et huus te zorgen.

17 De keuning vertrok, en al zien soldaoten volgden him. In Bet-Hammerchak bleven ze staon.

18 Naodat de liefwaacht van Keretieten en Peletieten an de keuning veurbi'jtrokken was, kwammen ok zeshonderd Gatieten veurbi'j, die heur bi'j him hadden ansleuten.

19 De keuning zee tegen heur leider Ittai: "Mar jow hoeven toch niet mit oons mit te gaon? Gao weeromme en voeg jow bi'j de ni'je keuning. Jow bin ommes een vremdeling, uutstoten uut jow eigen woonstee.

20 Jow bin lestdaegs eerst ankommen, dan kan ik toch niet van jow verlangen dat jow now weer mit oons mitgaon? Ik weet zels niet iensen waor ik terechte kommen zal. Gao weeromme en neem jow meensken mit jow mit. Mag de Heer jow goed en welwillend behaandelen."

21 Mar Ittai zee doe: "Zo waor de Heer leeft, en zo waor jow leven, mien heer en keuning, ik zal jow volgen waor jow ok gaon, in leven of dood."

22 "Goed," zee David tegen Ittai, "jow kun mitgaon." Doe gong Ittai weer wieder, mit iederiene die bi'j him was, manluden, vrouwluden en kiender.

23 Et volk jammerde luudkeels wiels et leger veurbi'jtrok. Doe de keuning de Kidron overstak en et leger de weg naor de woestijn insleug,

24 zag hi'j Sadok, die saemen mit de Levieten de ark van et verbond mit God dreug. Zi'j zetten de ark van God daele en Abjatar brocht braandoffers tot iederiene vanuut de stad veurbi'jtrokken was.

25 De keuning zee tegen Sadok: "Breng de ark van God weeromme naor de stad. As de Heer mi'j geunstig zind is, zal hi'j zorgen da'k weerommekomme en de ark weerommezie op zien eigen plak.

26 Mar as de Heer mi'j ofwist, dan za'k mi'j daor bi'j daeleleggen. Hi'j mag mit mi'j doen wat him goeddonkt."

27 En hi'j gong deur: "Jow en Abjatar kun gerust naor de stad weerommegaon en dan jow zeunen Achimaäs en Jonatan mit jow mitnemen.

28 Ikzels zal waachten in de woestijn, waor et volk de Jordaan overstikken kan, tot ik bericht van jow krieg."

29 Sadok en Abjatar brochten de ark van God dus weeromme naor Jeruzalem en bleven in de stad.

30 David gong de helling van de Olijfbarg op. Jammerend klom hi'j naor boven, zien heufd bedekt en op blote voeten. Iederiene die mit him mitgong, hadde zien heufd bedekt en klom jammerend naor boven.

31 Doe kreeg David bericht dat Achitofel him bi'j de saemenzwering van Absalom voegd hadde, en hi'j reup uut: "Ach Heer, veriedel de plannen van Achitofel toch!"

32 Doe David et gebedsplak op de toppe van de barg beriekt hadde, kwam de Arkiet Chusai him integen. Hi'j hadde zien kleren scheurd en stof over zien heufd gooid.

33 David zee tegen him: "As jow mit mi'j mitgaon, bin jow mi'j alliend mar tot last.

34 Gaon jow liever weeromme naor de stad en zeg tegen Absalom: “mien keuning, jow knecht zal ik wezen; zoas ik eertieds jow heit diend hebbe, zo za'k now jow dienen.” Op die meniere kun jow veur mi'j de plannen van Achitofel dwasbomen.

35 De priesters Sadok en Abjatar bin daor jommes ok. Alles wat jow in et peleis heuren, moej' an heur beiden deurvertellen.

36 Zi'j hebben heur twie zeunen bi'j heur, Achimaäs en Jonatan. Laot heur alles an mi'j deurgeven wat jow heuren."

37 Chusai, de vertrouwensman van David, kwam in Jeruzalem an krek doe Absalom de stad binnentrok.

2 Samuël 16

01 Amper was David de top van de barg over, of daor kwam Siba, de knecht van Mefiboset, him mit een span ezels integen. Disse weren bepakt mit twiehonderd broden, honderd plakken rezienen, honderd vasse vruchten en een zak wien.

02 "Wat hej'm jow daor?" vreug de keuning, en Siba zee: "De ezels bin veur de keuninklike femilie om d'r op te rieden, de bolle en de vruchten bin veur de soldaoten om te eten en de wien is om te drinken veur wie verdoffeld raekt in de woestijn."

03 De keuning vreug: "En waor is de kleinjonge van jow meester Saul?" Siba zee doe: "Die is in Jeruzalem bleven omreden, zoas hi'j zee, et volk van Israël him vandaege et keuningschop van zien pake weerommegeft."

04 Doe zee de keuning tegen Siba: "Dan is alles wat Mefiboset het van now of an van jow." En Siba zee: "Ik daank mien heer en keuning nederig, dat hi'j mi'j zo geunstig zind is."

05 Zogauw David bi'j Bachurim ankommen was, kwam d'r iene anlopen uut de femilie van Saul, een zekere Simi, de zeune van Gera. Vlukende en tierende kwam hi'j anlopen,

06 en hoewel David deur zien liefwaacht van heldhaftige soldaoten omringd was, bekoegelde hi'j de keuning en zien gevolg mit stienen.

07 Hi'j vluukte en raosde: "Maek daj' wegkommen, moordener! Stok ongelok!

08 Ie hebben je de troon van Saul toeëigend. Now wreekt de Heer et bloed van Saul en zien femilie an jow en geft hi'j et keuningschop an Absalom, je zeune. Dat is je verdiende loon, moordener die ie binnen!"

09 Joab zien breur Abisai zee tegen de keuning: "Hoe waogt [ dat hondsvot ] et om mien heer en keuning te vervluken? Uut de weg jim, ik slao zien kop d'r of!"

10 Mar de keuning zee: "Wat he'k mit jim te maeken, zeunen van Seruja? Hi'j vervluukt mi'j; en wat dan nog? Dat het de Heer him netuurlik ingeven. Wat vraog ie dan: Hoe waogt hi'j et?"

11 En tegen et hiele gezelschop gong David veerder: "Luuster, mien bloedeigen zeune staot mi'j naor et leven. Zol disse ofstammeling van Benjamin mi'j dan mit rust laoten? Laot him mar vluken, de Heer het et him ommes ingeven.

12 Misschien markt de Heer mien ellende op en vergoedt hi'j mi'j laeter de vervluking van vandaege."

13 Doe zetten David en zien gevolg heur weer in beweging. Simi bleef op een wat hoger gelegen bargrichel vlukend en tierend mit him mitlopen, gooide mit stienen en jaegde stofwolken op.

14 Uutaendelik kwammen de keuning en zien soldaoten an in Ajefim. Daor konnen ze uutrusten.

Kriegsraod bi'j Absalom

15 Ondertussen kwammen Absalom en zien manschoppen, et leger van Israël, in Jeruzalem an. Achitofel was ok bi'j him.

16 Doe kwam Chusai, de vertrouwensman van David, naor Absalom toe. "Leve de keuning! Leve de keuning!" reup hi'j.

17 Absalom vreug him: "Is dat now vrundentrouw? Hadden jow niet mit jow vrund mit gaon moeten?"

18 "Nee," zee Chusai. "Wie zien kaante de Heer en et volk en et leger van Israël kiezen, an heur kaante stao ik en an heur kaante blief ik.

19 Butendat, jow bin toch zien zeune; wie zol ik aanders dienen? Zo a'k eertieds in dienst ston van jow heit, zo za'k jow ok van dienst wezen."

20 Daornao dri'jde Absalom him naor Achitofel: "Geven jow oons raod. Hoe moet et now veerder?"

21 Achitofel zee: "Gao naor de bi'jvrouwen die jow heit aachterlaoten het om veur et huus te zorgen. Dan zal hiel Israël vernemen dat jow jow heit vernederd hebben en zullen al jow anhangers moed vatten."

22 Dus wodde d'r veur Absalom een tente daelezet op et dak van et peleis, en veur de ogen van hiel Israël nam Absalom de bi'jvrouwen van zien heit in bezit.

23 In die daegen nam et volk een raodgeving van Achitofel liekewel te hatte as dat et volk God zels om een uutspraoke vreug; dat gul veur iedere raod van Achitofel, liekegoed veur David as veur Absalom.

2 Samuël 17

01 Achitofel zee tegen Absalom: "Laot mi'j twaelfduzend manluden uutkiezen en aachter David an gaon, vannaacht nog.

02 Ik zal him overrompelen as hi'j verdoffeld is en de moed zakken lat, zodat al zien soldaoten op de vlocht slaon. Ik zal alliend de keuning van kaant maeken

03 en et leger naor jow weerommesturen. De dood van de man die jow naor et leven staot betekent ommes dat et leger weerommegaon kan. Iederiene zal ongedeerd blieven."

04 Dit veurstel vun instemming bi'j Absalom en de ooldsten van Israël.

05 Toch leut Absalom ok de Arkiet Chusai roepen: "Lao'we heuren wat hi'j d'r van daenkt."

06 Doe Chusai bi'j Absalom kwam, vreug disse him: "Dit is et veurstel van Achitofel. Moe'we doen wat hi'j zegt? Of daenken jow d'r aanders over?"

07 Chusai zee doe: "Disse keer is de raod die Achitofel geven het niet goed."

08 En hi'j gong deur: "Jow kennen jow heit en zien manluden. Jow weten, et bin heldhaftige soldaoten. Butendat bin ze verbitterd, as een berin die beroofd is van heur jong. Jow heit is trouwens een erveren kriegsman. Hi'j zal de naacht niet deurbrengen bi'j zien manschoppen.

09 Hi'j hoolt him netuurlik argens schoel in een spelonk of op een aander goed plak. As hi'j dan as eerste anvaalt, zal zich et gerucht verspreiden dat d'r een slaachting anricht is onder de anhangers van Absalom.

10 Alderdeegst wie zo dapper is as een leeuw zal sidderen, want hiel Israël wet dat jow heit een held is en zien anhangers dappere kriegers.

11 Daorom raode ik jow an: roep alle manluden van Israël op, van Dan tot Berseba, talriek as zaandkorrels an de zee, en trekke zels mit op.

12 Waor hi'j ok is, we zullen him vienen. We zullen him overvalen zoas dauw op de eerde vaalt. Dan zal d'r van him en zien anhangers niet iene in leven blieven.

13 En moch hi'j him in ien of aandere stad schoelholen, dan lao'we uut hiel Israël touwen andregen en slepen we die stad de ofgrond in tot d'r gien stien meer van over is."

14 Absalom en de Israëlieten vunnen de raod van Chusai beter as die van Achitofel. Zo beschikte de Heer dat et goeie kriegsplan van Achitofel veriedeld wodde, omreden hi'j Absalom verdistreweren wol.

David waorschouwd

15 Chusai vertelde tegen de priesters Sadok en Abjatar wat raod Achitofel an Absalom en de ooldsten van Israël geven hadde en wat hi'j zels anraoden hadde.

16 Doe zee hi'j: "Stuur zo vlogge meugelik bericht naor David, dat hi'j de naacht niet deurbrengt an disse kaante van de Jordaan, mar vot-en-daolik naor de aandere kaante gaot, aanders wodt hi'j en iederiene die bi'j him is van de eerdbojem wegvaegd."

17 Jonatan en Achimaäs stonnen bi'j de Rogelbron te waachten tot een meid heur et ni'js vertellen kwam. Zi'j zollen et dan weer overbrengen an keuning David. In de stad konnen ze heur netuurlik niet zien laoten.

18 Mar iene zag ze toch, en vertelde dat an Absalom. Jonatan en Achimaäs haostten heur naor Bachurim. Daor kwammen ze bi'j een man die op et hiem van zien huus een putte hadde, waorin zi'j heur verstopten.

19 Zien vrouw spreidde een zak over de eupening van de putte en stri'jde daor gaste over uut, zodat d'r niks van te zien was.

20 Doe de manluden van Absalom bi'j et huus ankwammen, vreugen zi'j heur: "Waor bin Achimaäs en Jonatan?" "Die bin an de ginne kaante van et kenaol veerder gaon," zee ze. De manluden zochten, mar ze konnen heur niet vienen en gongen weeromme naor Jeruzalem.

21 Doe ze vot weren, klommen Jonatan en Achimaäs weer uut de putte. Zi'j gongen naor keuning David en brochten him et bericht over: "Vlogge, stik vot-en-daolik et waeter over, want Achitofel het anraoden om jow te overrompelen."

22 David en et volk dat bi'j him was, begonnen vot-en-daolik de Jordaan over te stikken, en doe et morgens locht wodde was iederiene an de ginne kaante van de revier.

23 Doe Achitofel vernam dat zien raod niet opvolgd wodde, zadelde hi'j zien ezel en gong weer op huus an, naor Gilo. Thuus wikkelde hi'j zien zaeken of en daornao verhong hi'j him. Hi'j wodde begreuven in et graf van zien heit.

De dood van Absalom

24 David was ondertussen vodderd tot Machanaïm, doe Absalom de Jordaan overstak mit hiel et leger van Israël bi'j him.

25 In Joab zien plak had Absalom Amasa as opperbevelhebber ansteld. Disse Amasa was een zeune van de Israëliet Jitra en Abigal, de dochter van Nachas en een zuster van Joab zien moeke Seruja.

26 Absalom sleug mit et leger van Israël zien kaamp op in Gilead.

27 Doe David in Machanaïm ankwam, wodde hi'j beveurraod deur Sobi, de zeune van Nachas, uut Rabba, de heufdstad van Ammon, deur Machir, de zeune van Ammiël, uut Lo-Debar en deur de Gileadiet Barzillai uut Rogelim.

28 Ze brochten him en zien anhangers dekens, kookgerei en eten: weite, gaste, mael, reusterd graon, bonen en linzen,

29 en hunning, botter, keze en schaopen en geiten. "Want," zeden ze, "jim allemaole zullen in de woestijn wel verdoffeld raekt wezen, en roppig en dustig."

2 Samuël 18

01 David monsterde zien troepen, en stelde over iedere ienhied van duzend en van honderd man een bevelhebber an.

02 Hi'j verpatte et leger in drienend: een dadde pat kwam onder bevel van Joab, een dadde pat onder bevel van zien breur Abisai en een dadde pat onder bevel van de Gatiet Ittai. De keuning zee tegen de troepen: "Ik zal persoonlik mit jim op trekken."

03 "Nee, doen jow dat niet," wurpen zi'j tegen. "Awwe vlochten moeten, zal gieniene dat slim vienen. Alderdeegst as de helte van oons sneuvelt, zal gieniene dat slim vienen. Mar jow bin liekevule weerd as tienduzend van oons. Daorom is et beter dat jow oons vanuut de stad helpen."

04 De keuning zee doe: "Ik zal doen wat jim et beste liekt." Hi'j stelde him op bi'j de poort, en de troepen rokten uut in ienheden van honderd en van duzend man.

05 An Joab, Abisai en Ittai beveelde hi'j: "Treed niet te hadde op tegen mien jonge, tegen Absalom." Hiel et leger heurde wat de keuning de bevelhebbers omtrent Absalom opdreug.

06 Et leger trok op, Israël integen. In de bossen van Efraïm kwam et tot een treffen.

7 Daor wodde et leger van Israël versleugen deur de anhangers van David. Et was een zwaore slag: d'r sneuvelden die dag twintigduzend man.

08 De striedende perti'jen raekten over et hiele gebied verspreided; d'r wodden daor die dag meer manluden opeten deur et woold as deur et zweerd.

09 Absalom, die op zien muildier ree, kwam opiens oge in oge te staon mit een tal soldaoten van David. Doe et muildier onder een grote terebint deurgong, raekte Absalom mit zien haor vertiest in de takken. Zo bleef hi'j hangen tussen hemel en eerde, wiels et muildier veerder draefde.

10 Iene van de soldaoten zag et en vertelde et an Joab: "Ik hebbe Absalom zien! Hi'j hangt in een boom!"

11 "Wat!" reup Joab. "Hej' him zien? Waorom hej' him dan niet drekt van kaant maekt? Ik had je d'r tien zulverstokken en een koppelriem veur geven!"

12 Mar de soldaot zee doe tegen Joab: "Al zollen jow duzend zulverstokken in mien haand uuttellen, dan nog zo'k mien haand niet opheffen tegen de zeune van de keuning. De keuning het jow en Abisai en Ittai ommes tegenover oons allemaole beveulen om zien zeune Absalom te speren.

13 En alderdeegst al zo'k tegen dat bevel ingaon wezen, veur de keuning blift niks verburgen, en dan zollen jow him buten schot holen."

14 "'t Ligt krek even aanders," reup Joab, "ik gao veurop!" Hi'j greep drie stokken en stootte daormit Absalom, die nog levend in de boom hong, in de bost.

15 Tiene van Joab zien soldaoten, zien waopendregers, gongen om Absalom henne staon en sleugen op him in tot hi'j dood was.

16 Doe blaosde Joab op de ramshoorn as teken dat de aachtervolging van et leger van Israël staekt wodden mos.

17 Ze maekten Absalom los, gooiden him op dat plak in een diep gat en staepelden d'r een grote barg stienen overhenne. Et leger van Israël vlochtte; iederiene gong weeromme naor zien eigen woonstee.

18 Absalom had bi'j zien leven veur himzels een gedaenkstien daelezet in de Koningsvallei. Omreden hi'j, zoas hi'j zee, gien zeune had om zien naeme deurleven te laoten, gaf hi'j de gedaenkstien zien eigen naeme. Tot op de dag van vandaege wodt disse et Gedaenkteken van Absalom nuumd.

David rouwt over Absalom

19 Achimaäs, de zeune van Sadok, vreug an Joab: "Laot mi'j jow koerier wezen en et goeie ni'js an de keuning brengen gaon dat de Heer him recht daon het en him uut de hanen van zien vi'janen vri'j maekt het."

20 Joab zee doe: "Mar ie hebben gien goed ni'js vandaege! Een aandere keer kuj' goed ni'js brengen, mar vandaege hej' gien goed ni'js, want de zeune van de keuning is dood."

21 En hi'j gaf een Nubiër opdracht om an de keuning te vertellen wat hi'j zien hadde. De Nubiër beug veur Joab en leup hadde vot.

22 Mar Achimaäs hul an: "Toch wil ik ok koerier wezen. Laot mi'j de Nubiër aachternaogaon." Joab vreug: "Waorom wi'j' dat dan, mien jonge, as ie gien ni'js te vertellen hebben dat de muuite weerd is?"

23 "Toch doe ik et!" "Gao dan mar," zee Joab. En Achimaäs rende vot, over de vlakte, en haelde de Nubiër in.

24 David was zittengaon in et poortgebouw. De waachtpost gong op et dak van de stadspoort op de uutkiek staon. Daor zag hi'j iene hadde an lopen kommen, alliend.

25 Hi'j reup de keuning toe wat hi'j zag, en de keuning zee: "As hi'j alliend is, brengt hi'j goed ni'js." De koerier kwam de hieltied dichterbi'j.

26 Doe zag de waachtpost nog iene hadde ankommen lopen, en hi'j reup naor de poortwachter: "Daor komt nog iene hadde an lopen, ok alliend." De keuning zee: "Ok hi'j brengt goed ni'js."

27 Doe zee de waachtpost: "An de loop van de eerste koerier herken ik Achimaäs, de zeune van Sadok." "Die is betrouwber," zee de keuning, "dus hi'j komt grif mit goed ni'js."

28 "Alles is goed!" reup Achimaäs de keuning toe, en hi'j gong deur de kni'jen, beug diepe veurover en zee: "Prezen is de Heer, jow God, die ofrekend het mit degenen die heur haand tegen de keuning opheven hebben."

29 "En is alles goed mit mien jonge, mit Absalom?" vreug de keuning. Achimaäs zee: "Doe Joab de koerier en mi'j vot stuurde, zag ik krek een grote oploop ontstaon, mar wat d'r krek te doen was weet ik niet."

30 "Waacht hier even," zee de keuning, en dat dee Achimaäs.

31 Doe kwam de Nubiër binnen. Hi'j zee: "Ik breng jow goed ni'js, mien heer en keuning. Vandaege het de Heer jow recht daon en jow vri'j maekt uut de hanen van degenen die tegen jow in opstaand kommen weren."

32 "En is alles goed mit mien jonge, mit Absalom?" vreug de keuning. De Nubiër zee: "Mag et al jow vi'janen en al jow tegenstaanders vergaon zoas jow zeune."

2 Samuël 19

01 Doe gong d'r een siddering deur de keuning. Jammerend trok hi'j him weeromme in et vertrek boven de poort: "Mien zeune Absalom, mien zeune, mien zeune Absalom! Was ik mar dood in plak van ieje! Absalom, mien zeune, mien zeune!"

02 Et volk vertelde an Joab dat de keuning goelde en rouwde over Absalom.

03 Doe et leger heurde dat de keuning zoe'n hatzeerte hadde om zien zeune, sleug de overwinningsroes omme in een rouwstemming.

04 As dieven in de naacht sloepten de soldaoten die dag de stad binnen, as een leger dat him schaemt dat et de stried uut de weg gaon is.

05 De keuning hadde zien gezichte in zien hanen verburgen en galpte: "Mien zeune Absalom, Absalom, mien zeune, mien zeune!"

06 Doe gong Joab bi'j de keuning binnen en zee: "Vandaege hebben jow al jow anhangers te schaande maekt, wiels zi'j jow leven en dat van jow zeunen en dochters en dat van jow vrouwluden en bi'jvrouwen redded hebben.

07 Jow haten degenen die jow liefhebben en jow hebben degenen die jow haten lief. Vandaege hebben jow marken laoten dat jow gien weerde hechten an jow bevelhebbers, noch an jow anhangers. Vandaege bin 'k wisse dat jow et beter vienen zollen as Absalom nog in leven was en wi'j allemaole sneuveld weren.

08 Kom, kom overaende, gao naor buten en stikke jow anhangers een hatte onder de riem. Want bi'j de Heer, ik zwere jow: as jow now niet naor buten gaon, is d'r vannaacht gien man meer bi'j jow. En dat zol slimmer wezen as al et kwaod dat jow tot now toe in jow leven overkommen is."

09 De keuning kwam overaende en gong naor buten. Et volk vertelde an et leger dat de keuning in de deurgang van de poort staon gaon was, en et hiele leger kwam zien opwaachting maeken bi'j de keuning.

David gaot weeromme naor Jeruzalem

De Israëlieten weren vlocht, iederiene naor zien eigen woonstee.

10 In hiel et laand, bi'j alle stammen van Israël, was et volk drok an et beraodslaegen: "De keuning het oons vri'j maekt uut de greep van oonze vi'janen; hi'j was et die oons uut de hanen van de Filistijnen redded het. Now is hi'j et laand uut vlocht veur Absalom.

11 Mar Absalom, die wi'j tot keuning zalfd hadden, is in et gevecht sneuveld. Lao'we daorom een daod stellen en de keuning naor huus weerommehaelen."

12 De uutspraoke van de Israëlieten kwam de keuning te ore. Doe stuurde keuning David dit bericht naor de priesters Sadok en Abjatar: "Zegge tegen de ooldsten van Juda: “waoromme zollen jim de laesten wezen om de keuning naor huus weeromme te haelen?

13 Jim bin mien breurs, mien vleis en bloed; waoromme zol jim de laesten wezen om de keuning weeromme te haelen?”

14 En tegen Amasa moej'm zeggen: “bin jow niet mien vleis en bloed? Van now of an zullen jow mien opperbevelhebber wezen in plak van Joab, God is mien getuge.”"

15 Op die meniere wun hi'j de Judeeërs as iene man veur him. Ze stuurden een bericht naor de keuning: "Gao weeromme, mit al jow anhangers."

16 De keuning begon an de weerommereize. Doe hi'j bi'j de Jordaan kwam, stonnen de Judeeërs bi'j Gilgal klaor om de keuning te verwelkommen en him te begeleiden bi'j et overstikken van de revier.

17 Onder heur was de Benjaminiet Simi, de zeune van Gera, uut Bachurim. Haostig gong hi'j keuning David integen.

18 Mit him weren duzend Benjaminieten mitkommen. Ok Siba, de knecht van de femilie van Saul, was d'r bi'j mit zien vuuftien zeunen en twintig knechten. Nog veur de keuning de wal van de Jordaan beriekt hadde, leupen zi'j hadde de revier in.

19 Ze baaiden deur et waeter om de keuning en zien hofholing naor de ginne kaante te helpen en zo een goeie indrok op him te maeken. Doe de keuning op et punt ston om de Jordaan over te stikken, vul Simi veur him op zien kni'jen

20 en zee: "Mien heer, vergeef mi'j asjeblief wat ik jow misdaon hebbe. Ik smeek jow, vergeet da'k mi'j tegen jow misdreugen hebbe op de dag dat jow votgongen uut Jeruzalem, mien heer en keuning, en reken et mi'j niet an.

21 Ikke, jow knecht, weet da'k zundigd hebbe. Daorom, mien heer en keuning, bin ik jow vandaege as eerste van alle naokommelingen van Jozef integen kommen."

22 Abisai, de zeune van Seruja, nam et woord en zee: "Simi verdient toch grif de dood, hi'j het ommes de zalfde van de Heer vervluukt!"

23 Mar David zee doe: "Wat he'k mit jim te maeken, zeunen van Seruja? Juust vandaege moej'm mi'j niet tegenwarken. Vandaege wodt in Israël gieniene ommebrocht, want vandaege weet ik dat mien keuningschop over Israël hersteld is."

24 En tegen Simi zee de keuning: "Jow zullen niet starven!" en hi'j zweerde et him.

25 Ok Mefiboset, de kleinzeune van Saul, was de keuning integen kommen. Vanof de dag dat de keuning votgaon was tot now, de dag waorop hi'j zonder kleerscheuren weerommekwam, hadde Mefiboset zien voeten niet wusken, zien baord niet verzorgd en zien kleren niet verschoond.

26 Doe hi'j de keuning vanuut Jeruzalem integen kwam, vreug disse him: "Waoromme bin jow niet mit mi'j mitgaon, Mefiboset?"

27 Hi'j zee doe: "Mien heer en keuning, mien knecht het mi'j bedreugen. Jow moe'n weten da'k mi'j veurneumen hadde om mien ezel te zadelen en mit jow mit te rieden, omreden ik ommes kreupel bin.

28 Doe het hi'j mi'j d'r in lopen laoten mit zien valse beschuldiging tegenover jow. Mar mien heer en keuning is as een engel van God; doen jow mar wat jow et beste vienen.

29 Jow hadden et in jow macht om hiel mien femilie omme te brengen, mar jow namen mi'j op an jow hof. Mit wat recht zo'k mi'j dan now nog bi'j jow beklaegen?"

30 De keuning zee: "Genoeg hierover. Jow en Siba moe'n et laand mar patten."

31 Doe zee Mefiboset tegen de keuning: "Now jow zonder kleerscheuren weerommekommen binnen, mien heer en keuning, mag hi'j wat mi'j angiet alderdeegst alles hebben."

32 De Gileadiet Barzillai was uut Rogelim kommen en was mit de keuning mitreisd naor de Jordaan om him uutgeleide te doen bi'j et overstikken van de revier.

33 Hi'j was al hiel oold, wel tachtig jaor. Hi'j hadde de keuning tiedens zien verblief in Machanaïm gaastvri'j onthaeld; hi'j was een slim riek man.

34 De keuning zee tegen him: "Barzillai, gao mit mi'j mit de revier over, dan za'k jow bi'j mi'j in Jeruzalem gaastvri'j onthaelen."

35 Mar Barzillai zee doe: "Ik bin an 't aende van mien levensdaegen. Waoromme zo'k nog mit de keuning mitgaon naor Jeruzalem?

36 Ik bin now tachtig jaor. Wat vaalt d'r veur mi'j nog van et leven te genieten? Kan ik nog pruven wat ik eet en drink? Kan ik de stemme nog heuren van zangers en zangeressen? Waoromme zo'k jow dan nog tot last wezen, mien heer en keuning?

37 Ik zol alderdeegst amper in staot wezen om mit jow de revier over te gaon. Waoromme zollen jow mi'j op die meniere belonen?

38 Laot mi'j toch weerommegaon, zodat ik wegraeken kan in mien eigen stad, bi'j et graf van mien heit en mien moeke. Neem liever Kimham mit jow mit, mien heer en keuning, en behaandel him zoas jow veur ogen staot."

39 De keuning zee doe: "Kimham zal mit mi'j mitgaon, en ik zal him behaandelen zoas jow veur ogen staot. Ik zal doen zoas jow weensken."

40 Ondertussen steuk et leger de Jordaan over. Doe de keuning an de beurt was om naor de ginne kaante te gaon, bedaankte hi'j Barzillai en tuutte him veerwel. Barzillai gong weeromme naor zien woonstee,

41 en de keuning vervolgde zien reize naor Gilgal. Kimham gong mit him mit.

Falegrein tussen Juda en Israël

Et hiel volk van Juda had de keuning bi'j zien deurtocht begeleided, en de helte van et volk van Israël.

42 De Israëlieten kwammen op de keuning of en vreugen him: "Waoromme hebben oonze breurs, de Judeeërs, beslag op jow legd deur jow en jow gevolg bi'j et overstikken van de Jordaan te begeleiden wiels al jow anhangers al bi'j jow weren?"

43 Mar de Judeeërs wurpen tegen: "De keuning is ommes an oons verwaant! Waoromme maeken jim je zo kwaod? Lao'we oons seins deur de keuning onderholen? Wodden we seins deur him beveurdield?"

44 De Israëlieten zeden doe: "Wi'j hebben tien keer zovule andiel in et keuningschop, en ok op David hebben wi'j meer recht as jim. Waoromme doen jim zo minderweerdig? Hebben wi'j seins niet as eersten besleuten dat we oonze keuning weerommehaelen zollen?" Mar de Judeeërs stonnen starker as de Israëlieten.

2 Samuël 20

01 Now was d'r onder de Israëlieten ok een echte nussieszuker, een zekere Seba, de zeune van Bichri, uut de stamme van Benjamin. Hi'j blaosde op de ramshoorn en zee: "Wat hebben wi'j mit David te maeken? Wi'j hebben niks gemien mit de zeune van Isaï! We breken op, volk van Israël!"

02 Alle Israëlieten keerden David de rogge toe en volgden de Benjaminiet Seba, mar de Judeeërs bleven heur keuning vergezellen van de Jordaan tot an Jeruzalem.

03 Doe keuning David in zien peleis in Jeruzalem kwam, stelde hi'j de tien bi'jvrouwen die hi'j as huusbeweersters aachterlaoten hadde, in bewering in een eigen huus. Hi'j bleef heur onderholen, mar hi'j zocht heur niet meer op. Zo bleven zi'j tot an de dag van heur dood opsleuten as onbestorven wedevrouwen.

04 De keuning zee tegen Amasa: "Roep alle manluden van Juda bi'jenneer en meld jow binnen drie daegen weer bi'j mi'j."

05 Amasa gong vot om de Judeeërs bi'jenneer te roepen, mar op de ofspreuken tied was hi'j nog niet weeromme.

06 Doe zee David tegen Abisai: "Seba, de zeune van Bichri, is een nog grotere drieging veur oons as Absalom! Abisai, nemen jow dan mien leger onder jow bevel en gao aachter him an veurdat hi'j oonze verstarkte steden veur him wint, want dan stao'we wi'j mit lege hanen."

07 De manluden van Joab, de Keretieten en Peletieten en al David zien helden sleuten heur bi'j Abisai an en zetten vanuut Jeruzalem de aachtervolging van Seba in.

08 Bi'j de grote stien in Gibeon kwammen ze Amasa aachterop. Joab hadde gevechtskleren an, mit daorop een koppelriem waorin zien zweerd stak. Doe hi'j een stap naor veuren dee, glee et zweerd uut de hoolder.

09 "Is alles goed mit je, Amasa?" vreug hi'j, en hi'j greep him mit zien rechterhaand bi'j zien baord om him een tuut te geven.

10 Amasa was niet verdocht op et zweerd dat Joab in zien aandere haand hul. Joab steuk Amasa in de boek, zodat zien ingewanen naor buten kwammen. Hi'j hoefde gien twiede keer te stikken: de verwonding was dodelik. Joab en zien breur Abisai gongen doe veerder aachter Seba an.

11 Iene van Joab zien waopendregers bleef bi'j Amasa staon en reup: "Wie et goed mient mit Joab, wie veur David is, die volgt Joab!"

12 Amasa lag op de weg, stoeptrekkend in zien bloed. Doe de waopendreger vernam dat de soldaoten stille staon bleven, ruulde hi'j Amasa van de weg of, et veld in, en gooide een klied over him henne omreden alleman die him veurbi'jkwam staon bleef.

13 Doe Amasa van de weg verwiederd was, gong iederiene Joab, Seba aachternao.

14 Seba was dwas deur Israël naor Abel-Bet-Maächa trokken. Alle Bichrieten hadden heur bi'j him ansleuten.

15 Doe kwam Joab ok mit zien leger bi'j Abel-Bet-Maächa en sleut him daor in. Ze smeten een wal op tegen de mure van de vesting en bestookten van daor of mit man en macht de stadsmure.

16 Doe reup een wieze vrouw vanuut de stad: "Luuster, luuster! Vraog of Joab dichterbi'j komt, zodat ik mit him praoten kan."

17 Joab kwam naoderan en de vrouw vreug: "Bin jow Joab?" "Jaowel," zee hi'j. "Luuster naor wat ik jow te zeggen hebbe," zee de vrouw, en Joab zee: "Ik luuster."

18 Doe zee de vrouw: "Eertieds beston d'r een gezegde: Wie in Abel om raod vragt, komt gienertied bedreugen uut.

19 Wi'j bin vredelievende en getrouwe Israëlieten. Mar jow, jow willen een stad van de eerdbojem wegvaegen die as een wieze moeke is in Israël. Waoromme vergriepen jow je an God zien eigen laand?"

20 "Gien spraoke van!" zee Joab doe. "Ik bin d'r beslist niet op uut om mi'j an jow stad te vergriepen of heur van de eerdbojem vot te vagen.

21 Daor is et mi'j niet om te doen. Mar iene uut et barglaand van Efraïm – een zekere Seba, een zeune van Bichri – is in opstaand kommen tegen de keuning, tegen David. Lever him an mi'j uut, dan za'k de stad veerder ongemuuid laoten." Doe zee de vrouw tegen Joab: "Goed, zien heufd zal jow over de mure toesmeten wodden."

22 De vrouw legde heur wieze raod veur an de bevolking van de stad, en zi'j hakten Seba zien heufd of en gooiden et Joab toe. Joab blaosde op de ramshoorn en et beleg van de stad wodde opbreuken. De soldaoten gongen weeromme naor heur eigen woonstee, en Joab gong weeromme naor Jeruzalem, naor de keuning.

David zien ambteners

23 Joab was opperbevelhebber van et leger van Israël en Benaja, de zeune van Jojada, was bevelhebber van de Keretieten en Peletieten;

24 Adoram was opzichter van de heredienst; Josafat, de zeune van Achilud, was kanselier

25 en Seja was hofschriever; Sadok en Abjatar weren priester,

26 en de Jaïriet Ira was ok priester bi'j David.

2 Samuël 21

Et lot van de naokommelingen van Saul

01 Tiedens de regering van David was d'r es jaor aachtermekeer hongersnood. David keerde him tot de Heer, en de Heer zee doe: "Et komt deur Saul en zien moordenersbende, omreden hi'j de Gibeonieten van kaant maekt het."

02 De Gibeonieten heurden jommes niet tot et volk van Israël. Et weren overlevenden van de Amorieten, en de Israëlieten hadden heur zweerd dat zi'j heur mit rust laoten zollen, mar Saul hadde in zien iever veur Israël en Juda perbeerd om heur uut te roeien. David leut de Gibeonieten bi'j him kommen

03 en vreug heur: "Wat ka'k doen om et onrecht goed te maeken dat jim andaon is, zodat de vluuk die d'r vanwegens jim op God zien eigen laand rust ongedaon maekt wodt?"

04 De Gibeonieten zeden doe: "Wi'j willen gien recht gellen laoten op et goold en zulver van Saul en zien femilie en we hebben et recht niet om iene uut Israël van te kaante te maeken." De keuning zee: "Wat jim ok vraogen, ik zal et jim toestaon."

05 "De man die oons uutroeien willen het en plannen beraomd het om oons uut hiel Israël vot te vagen!" zeden ze doe.

06 "Lever zeuven van zien mannelike naokommelingen an oons uut, dan zuwwe die in Saul zien woonstee Gibea terechte stellen en ophangen tegenover de Heer, die iens Saul uutkeuzen hadde." "Goed," zee de keuning.

07 Mar hi'j speerde de zeune van Saul zien zeune Jonatan, Mefiboset, vanwegens de eed die David en Jonatannenneer bi'j de Heer zweerd hadden.

08 Daorom nam hi'j Armoni en Mefiboset, de twie zeunen die Saul kregen hadde bi'j Rispa, de dochter van Ajja, en de vuuf zeunen die Saul zien dochter Merab kregen hadde van Adriël, de zeune van Barzillai uut Mechola.

09 Hi'j leverde heur uut an de Gibeonieten, die heur boven op een barg ophongen tegenover de Heer. Ze wodden alle zeuven toegelieke ommebrocht, in et begin van de oogsttied, in de tied van de gaste-oogst.

10 Rispa, de bi'jvrouw van Saul, spreidde een klied op de rotsen en bleef daor van et begin van de oogsttied tot de eerste haastregens vullen om overdag de aosvoegels van de lieken te verjaegen en naachs de wilde dieren.

11 Doe David heurde wat Rispa daon hadde,

12 leut hi'j et bonkerak van Saul en zien zeune Jonatan weghaelen bi'j de burgers van Jabes in Gilead. Die hadden ommes stiekem de lieken burgen van Saul en Jonatan, die nao de slag bi'j Gilboa deur de Filistijnen ophongen weren op et plein van Bet-San.

13-14 Hi'j leut heur bonkerak overbrengen naor Sela in Benjamin en begreuf heur saemen mit de lieken van diegene die ophangen weren in et graf van Saul zien heit Kis. Alles gebeurde zoas de keuning et beveelde, en God leut him te geunste van et laand vermurwen.

Heldedaoden tegen et reuzegeslacht van de Refaïeten

15 Tiedens iene van de veldslaegen tussen Israël en de Filistijnen gong David mit zien leger et gevecht an tegen de Filistijnen tot hi'j verdoffeld raekte.

16 Jisbibenob, een Refaïet die een ni'j waopentuug dreug mit een speer die wel driehonderd sjekel keuper weug, driegde dat hi'j David ommebrengen zol.

17 Abisai, de zeune van Seruja, scheut David te hulpe. Hi'j sleug de Filistijn daele en maekte him van kaant. Doe bezweerden de soldaoten David: "Trek niet meer mit oons op, zodat et locht van Israël niet doofd wodt."

18 Een posien laeter, tiedens een veldslag tegen de Filistijnen bi'j Gob, wodde de Refaïet Saf ommebrocht deur Sibbechai uut Chusa.

19 Tiedens een aandere veldslag tegen de Filistijnen, opni'j bi'j Gob, wodde Goliat uut Gat ommebrocht deur Elchanan, de zeune van Jari, uut Betlehem. De schacht van Goliat zien speer was zo dikke as de boom van een weefgetouw.

20 Tiedens weer een aandere veldslag, disse keer bi'j Gat, was d'r een vechtjasse die an iedere haand zes vingers hadde en an iedere voete zes ti'jen: vierentwintig in tetaol. Hi'j was ok een Refaïet.

21 Hi'j huunde Israël en wodde ommebrocht deur Jonatan, een zeune van David zien breur Sima.

22 Dit weren de vier Refaïeten uut Gat die veld wodden deur David en zien soldaoten.

2 Samuël 22

Et overwinningslied van David

01 Dit bin de woorden van et lied dat David veur de Heer zong doe de Heer him an de greep van zien vi'janen ontrokt hadde, ok an die van Saul.

02 Hi'j zee:

"Heer, mien rots, mien vesting, mien bevri'jder,

03 God, mien stienrots, bi'j jow kan ik schoelen,

mien schild, kracht die mi'j reddet, mien burcht,

mien toevlocht, mien redder, jow redden mi'j van et geweld.

04 Ik roepe: “loofd is de Heer,”

want ik bin van mien vi'janen verlost.

05 De golven van de dood ommesleuten mi'j,

ik wodde bange van de kolkende ofgrond,

06 de banen van et doderiek ommevaemden mi'j,

op mien weg laggen de valstrikken van de dood.

07 In mien nood reup ik tot de Heer,

ik reup mien God om hulpe,

en in zien peleis heurde hi'j mien stemme,

mien geroep klonk in zien oren.

08 Doe schuddede en schokte de eerde,

de hemel trilde op zien follementen,

ze beefden omreden hi'j vlamde van lelkens,

09 rook steeg op uut zien neuze,

verterend vuur kwam uut zien mond,

hi'j spi'jde hiete aske.

10 Hi'j scheuf de hemel eupen en daelde of,

duusternis onder zien voeten,

11 hi'j besteeg de cherub en vleug –

daor verscheen hi'j op vleugels van wiend.

12 Hi'j maekte van et duuster een tente om him henne,

een waaier van waeter, dichte wolken.

13 Een vuurgloed gong veur him uut

en verbraande alles tot gloeiende aske.

14 De donder van de Heer klonk uut de hemel,

de Allerhoogste verheef zien stemme.

15 Hi'j scheut pielken en sleug de vi'janen utenneer,

mit zien bliksem verdreef hi'j heur.

16 De beddings van de zee wodden zichtber,

de follementen van de wereld kwammen bloot

onder de driegende blik van de Heer,

deur de briesende aosem uut zien neuze.

17 Hi'j beud hulpe van omhogens, greep mi'j vaaste

en trok mi'j op uut de woeste waeters,

18 ontrokte mi'j an mien machtige vi'jaand,

an mien haters, die starker weren as ikke.

19 Op de dag van mien ondergang vullen zi'j an,

mar de Heer was mien steun.

20 Hi'j leidde mi'j uut de nood en gaf mi'j ruumte,

maekte mi'j vri'j, omreden hi'j van mi'j hul.

21 De Heer het mien onschuld vergullen,

mi'j beloond veur mien reine hanen:

22 ik volgde de wegen die de Heer wezen hadde,

en wodde mien God niet ontrouw,

23 zien veurschriften hul ik veur ogen,

van zien wetten week ik gienertied of.

24 Ik was him hielemaole toewijded

en hude mi'j de hieltied veur et kwaod,

25 daorom het de Heer mien onschuld beloond,

hi'j zag mien reinhied.

26 Jow bin trouw veur de trouwe,

volmaekt veur de volmaekte,

27 zuver veur de zuvere,

mar veur de liepe ongriepber.

28 Jow redden et vertrapte volk,

mar zien op de hoogmoedigen daele.

29 Jow bin mien laampe, Heer,

jow, Heer, verlochten mien duuster,

30 mit jow storm ik of op een legerbende,

mit mien God beklim ik de hoogste mure.

31 God zien weg is volmaekt,

et woord van de Heer is zuver,

een schild is hi'j

veur alleman die bi'j him schoelen.

32 Wie aanders is God as de Heer,

wie aanders een rots as oonze God?

33 De God die mien starke vesting is

baenemaekt een volmaekte weg veur mi'j,

34 hi'j geft mi'j bienen, vlogge as hinden,

lat mi'j op toppen van bargen staon,

35 oefent mien hanen veur et gevecht –

mien aarms spannen de broonzen boge.

36 Jow weren et schild dat mi'j reddede,

jow bescheid maekte mi'j stark,

37 jow baenden de weg veur mien voeten,

ik waankelde niet.

38 Ik aachtervolgde mien vi'janen en verdistreweerde heur,

ik gong niet weeromme veur ik heur vernietigd hadde,

39 ik vernietigde, verpletterde heur, zi'j kwammen niet weer overaende,

dood laggen ze onder mien voeten.

40 Jow hebben mi'j ommevaemd mit kracht veur de stried,

mien tegenstaanders veur mi'j bugen laoten,

41 jow leuten mi'j de rogge van mien vi'janen zien,

mien haters, ik roeide ze uut.

42 Zi'j zaggen omme naor hulpe, mar d'r was gien redder,

zi'j reupen de Heer, mar hi'j gaf gien bescheid.

43 Ik vermaelde heur tot fien stof,

ik vertrad ze, veegde heur vot as smerigte van de straote.

44 Jow maekten mi'j vri'j van een opsternaot volk,

onder jow hoede bleef ik et heufd van naosies,

een volk dat ik niet kende, onderwurp heur.

45 Vremden toonden heur onderdaonig,

ze geheurzaemden mi'j zogauw ze van mi'j heurden,

46 vremde volken verleuren heur kracht,

waankelende kwammen zi'j uut heur burchten.

47 De Heer leeft, prezen is mien rots,

hoogverheven is God, de rots die mi'j reddet.

48 De God die mi'j wraok nemen leut,

brocht volken onder mien gezag,

49 schuddede mien vi'janen van mi'j of,

verheef mi'j boven mien tegenstaanders,

ontrokte mi'j an manluden van geweld.

50 Daorom wi'k jow priezen, Heer, te midden van de volken,

een loflied zingen tot ere van jow naeme.

51 Hi'j geft zien keuning overwinnings,

betoont him trouw an zien gezalfde,

an David en zien naogeslaacht, veur altied."

2 Samuël 23

David zien laeste woorden

01 Dit bin de laeste woorden van David.

Zo zegt David, de zeune van Isaï,

zo zegt hi'j, tot hoge macht verheven,

de zalfde van de God van Jakob,

de geliefde zanger van Israël:

02 "De geest van de Heer zee in mi'j,

zien woorden bin op mien tonge.

03 De God van Israël het zegd,

de rots van Israël het over mi'j zegd:

“wie rechtveerdig heerst over de meensken,

heerst in diep ontzag veur God.

04 Hi'j is as een straolende morgenzunne

die nao de regens opkomt an een wolkeloze hemel

en mit zien waarmte et jonge gruun opkommen lat.”

05 Zo, mit God zien hulpe, is ok mien keuningshuus,

want een iewig verbond het hi'j mi'j toezegd,

hiel precies opsteld en onverbrekelik.

Op zien hulpe kan ik mi'j verlaoten,

wat mi'j dierber is lat hi'j aorden.

06 Mar de onweerdigen, zi'j bin as stiekelpollen,

ontwotteld deur de wiend,

mit blote hanen raekt de meenske ze niet an.

07 Wie ze oprumen wil

nemt een stok mit een iezeren punt in de haand

om ze in et vuur te smieten en daor te verbranen."

David zien helden

08 Dit bin de naemen van David zien helden:

Isboset uut Chachmon was de belangriekste van et beroemde drietal. Hi'j deurboorde mit zien speer achthonderd manluden in ien gevecht.

09 De twiede van de drie helden was Elazar, een zeune van Dodo uut Achoach. Hi'j was d'r bi'j doe David en zien manluden de Filistijnen honend uutdaegden. Doe trokken de Filistijnen heur troepen saemen veur de stried, en Israël mos him weerommetrekken.

10 Mar Elazar hul staand en sleug op de Filistijnen in; alderdeegst doe hi'j niet meer kon leut hi'j et zweerd niet los. Zo schonk de Heer Israël die dag een grote overwinning. Et leger sleut him weer bi'j Elazar an, mar alliend nog om uut te roepelen.

11 De dadde was Samma, de zeune van Age, uut Harar. De Filistijnen hadden op een keer heur troepen saementrokken bi'j Lechi, waor een akker mit linzen was. Et leger van Israël was op de vlocht sleugen,

12 mar Samma stelde him op de akker op en wus die te beholen; hi'j versleug de Filistijnen, en de Heer gaf Israël een grote overwinning.

13 Drieje van de dattig heufdmannen kwammen es veur de oogst bi'j David, in de grot bi'j Adullam. In de vallei van Refaïm weren doe Filistijnse troepen legerd.

14 David hul him in die tied verstopt in de bargen, wiels in Betlehem een Filistijnse waachtpost uutzet was.

15 Op een keer, doe hi'j smachtte van dust, verzuchtte David: "Wie geft mi'j wat te drinken uut de waeterputte in de poort van Betlehem?"

16 De drie helden baenden heur een weg deur et Filistijnse kaamp en haelden waeter uut de putte in de poort van Betlehem. Mar doe zi'j d'r mit bi'j David kwammen, wol hi'j d'r niet van drinken. Hi'j geut et uut veur de Heer

17 en zee: "De Heer verhoede da'k hiervan drinke. Dat zol krek wezen a'k et bloed dronk van de manluden die heur leven waogd hebben om et te haelen!" Hi'j weigerde dus te drinken. Zokke heldedaoden verrichtte dit drietal.

18 Abisai, een breur van Joab en een zeune van Seruja, was de belangriekste van de dattig helden. Hi'j deurboorde mit zien speer driehonderd manluden. Zo maekte hi'j naeme bi'j et drietal.

19 Hi'j was de anvoerder van de dattig helden en van heur ston et meerst in anzien, mar mit et beroemde drietal kon hi'j him niet meten.

20 Ok Benaja, de zeune van Jojada, uut Kabseël, was een dapper en kriegshaftig man. Hi'j versleug de twie zeunen van Ariël uut Moab. Een aandere keer, doe et sni'jde, leut hi'j him in een putte zakken en doodde daor een leeuw.

21 Ok versleug hi'j es een Iegyptener, een reus van een kerel. De Iegyptener was waopend mit een speer, mar Benaja gong op him of mit een stok, sleug him de speer uut hanen en doodde him d'r mit.

22 Zokke heldedaoden dee Benaja, de zeune van Jojada, en zo maekte hi'j naeme bi'j et drietal.

23 Hi'j was iene van de anzienliksten van de dattig helden, mar mit et beroemde drietal kon hi'j him niet meten. David benuumde him tot kommedaant van zien liefwaacht.

24 Tot de dattig helden heurden veerder: Asaël, een breur van Joab; Elchanan, de zeune van Dodo, uut Betlehem;

25 Samma en Elika uut Charod;

26 Cheles uut Pelet; Ira, de zeune van Ikkes, uut Tekoa;

27 Abiëzer uut Anatot; Mebunnai uut Chusa;

28-29 Salmon uut Achoach; Maharai en Cheleb, de zeune van Baäna, beiden uut Netofa; Ittai, de zeune van Ribai, uut Gibea in Benjamin;

30 Benaja uut Piraton; Hiddai uut de wadi's van Gaäs;

31 Abialbon uut de wadi Araba; Azmawet uut Barchum;

32 Eljachba uut Saälbon; Jasen uut Gun; Jonatan,

33 de zeune van Samma, en Achiam, de zeune van Sarar, beiden uut Harar;

34 Elifelet, de zeune van Achasbai uut Maächa; Eliam, de zeune van Achitofel, uut Gilo;

35 Chesro uut Karmel; Paärai uut Arba;

36 Jigal, de zeune van Natan, uut Soba; Bani uut Gad;

37 Selek uut Ammon; Nachrai uut Beërot, de waopendreger van Joab, de zeune van Seruja;

38 Ira en Gareb uut Jeter;

39 en de Hethiet Uria. Bi'jenneer weren et zeuvenendattig.

2 Samuël 24

De volkstelling

01 Opni'j ontsteuk de Heer in argernis tegen Israël. Hi'j zette David tegen et volk op mit de woorden: "Gao in Israël en Juda een volkstelling holen."

02 De keuning zee tegen Joab, de opperbevelhebber van zien leger: "Gao alle stammen van Israël of, van Dan tot Berseba, en schrief de weerbere manluden in, zodat ik weet hoe groot mien leger is."

03 Joab zee doe: "Mag de Heer, jow God, jow leger tiedens je leven nog honderdkeer zo stark maeken as now, mien heer en keuning, mar waoromme willen jow dit eins?"

04 Mar et woord van de keuning was wet, dus trokken Joab en de bevelhebbers van et leger d'r op uut om een volkstelling te holen onder et volk van Israël.

05 Ze stakken de Jordaan over en begonnen in Aroër, een Gaditische vesting an de Arnon. Daor weg gongen ze naor Jazer,

06 naor Gilead en in de richting van et gebied van de Hethieten bi'j Kades. Vanuut Dan-Jaän beugen ze of naor Sidon.

07 Doe deden ze de vestingstad Tyrus an en alle steden van de Chiwwieten en Kanaänieten, en te slotte trokken ze naor de Negev in Juda, tot an Berseba.

08 Zo gongen ze et hiele laand rond, en nao negen maonden en twintig daegen kwammen ze weeromme in Jeruzalem.

09 Joab meldde de uutkomst van de volkstelling an de keuning: Israël telde achthonderdduzend weerbere manluden die de waopens hanteren konnen en Juda vuufhonderdduzend.

10 Doe et tot David deurdrong wat hi'j daon hadde, sleug de schrik him om et hatte. Hi'j zee tegen de Heer: "Ik hebbe eernstig zundigd mit mien daod. Ach Heer, vergeef jow knecht zien zunde; ik bin een dwaeze west."

11-12 De Heer zee tegen de profeet Gad, de ziener van David: "Gao naor David en zegge him: “dit zegt de Heer: Drie straffen legge ik je veur. Kieze d'r iene uut; die za'k je opleggen.”" Doe David de aanderemorgen in de bienen kwam,

13 kwam Gad him om te vraogen: "Wat hebben jow liever: zeuven jaor hongersnood in jow riek, drie maonden op de vlocht veur een belaoger die jow in et nauw drift, of drie daegen de pest in jow laand? Daenke goed nao wat veur bescheid ik geven moet an degene die mi'j stuurd het."

14 David zee doe: "Ik bin in et nauw dreven! Liever valen wi'j in hanen van de Heer, want groot is zien mededogen, as dat ik in meenskehanen vale."

15 Diezelde morgen nog leut de Heer in Israël de pest uutbreken, die duurde tot de vaastestelde tied. Van Dan tot Berseba raekten zeuventigduzend meensken weg.

16 Mar doe de engel zien haand naor Jeruzalem uutstak om daor ok dood en verdarf te zi'jen, begon de Heer et onheil dat andaon was te betreuren. "Genoeg!" zee hi'j tegen de engel. "Laot je haand zakken!" De engel van de Heer ston bi'j et bargterras waor de Jebusiet Arauna zien graon döskte.

17 Doe David de engel die dood en verdarf onder et volk zi'jde staon zag, zee hi'j tegen de Heer: "Ik bin et die zundigd het; ik bin et die een zunde begaon hebbe. Mar disse aarme schaopen, wat hebben zi'j misdaon? Stik jow haand toch uut naor mi'j en mien femilie!"

18 Diezelde dag kwam Gad bi'j David en zee tegen him: "Gao naor de döskvloer van de Jebusiet Arauna en zet daor veur de Heer een alter daele."

19 David gong naor boven zoas de Heer him deur de mond van Gad beveulen hadde.

20 Doe Arauna de keuning en zien gevolg ankommen zag, gong hi'j heur integen en gong veur de keuning deur de kni'jen.

21 "Wat is de reden van jow komst, mien heer en keuning?" vreug hi'j, en David zee doe: "Ik wil van jow disse döskvloer kopen om daor een alter te bouwen veur de Heer, zodat et volk van disse plaoge verlost wodt."

22 Arauna zee: "Neem toch wat jow veur jow offer neudig hebben, mien heer en keuning. Asjeblief: mien runder veur et braandoffer, en heur tuug en de dösksliede om d'r een vuur mit te maeken.

23 Dit alles geef ik jow, mien heer." En hi'j voegde d'r an toe: "Mag de Heer, jow God, jow goedgeunstig wezen."

24 "Nee," zee de keuning doe, "ik wil d'r veur betaelen. Ik gao niet de Heer, mien God, een braandoffer brengen dat mi'j niks kost het." Doe kocht David de döskvloer en de runder veur vuuftig sjekel zulver.

25 Hi'j bouwde d'r een alter veur de Heer en brocht braandoffers en vredesoffers. Daordeur leut de Heer him te geunste van et laand vermurwen en wodde Israël van de plaoge verlost.